منداڵان دەبێت ببینرێن و گوێیان لێ بگیرێت
«منداڵان دەبێت ببینرێن و گوێیان لێ نەگیرێت» دەربڕینێکە کە ساڵانێکە هەیە. زۆرجار وەک ئایەتێک لە کتێبی پیرۆزدا دەهێنرێتەوە، تەنانەت لەلایەن ئەوانەشەوە کە دەزانن کتێبی پیرۆز نییە. مەبەستی دەربڕینەکە باشە، و وەک هەوڵێک بۆ کپکردنی منداڵانی سەرکەش کە ژاوەژاو و تێکدەرن دەگوترێت. بەڵام ئەگەر بە توندی وەربگیرێت، و دەربڕینەکە وەک یاسایەک بۆ هەموو منداڵان لە هەموو کاتێکدا بەکاربهێنرێت، ئەوا لادانێک دەبێت لە یاسای کتێبی پیرۆز.
کتێبی پیرۆز فێرمان دەکات کە خودا دەتوانێت و پەیوەندی بە منداڵانەوە دەکات و دەتوانێت و لە ڕێگەی منداڵانەوە کار دەکات. لە ڕاستیدا، سەبارەت بە منداڵانی خوداپەرست، دەربڕینی «منداڵان دەبێت گوێیان لێ بگیرێت و ببینرێن» زۆر زیاتر کتێبی پیرۆزییە وەک لە پێچەوانەکەی! با سەیری چیرۆکی ناسراوی پەیوەندی خودا لەگەڵ منداڵی گەنج، ساموێل لە ١ ساموێل ٣ بکەین کە لە خوارەوە هاتووە.
١ ساموێل ٣ کوڕە ساموێل لەبەردەم یەزدان لەژێر دەستی عێلیدا خزمەتی دەکرد. لەو ڕۆژانەدا وشەی یەزدان دەگمەن بوو؛ زۆر بینین نەبوو. شەوێک عێلی، کە چاوەکانی ئەوەندە لاواز ببوون کە بە زەحمەت دەیبینی، لە شوێنی ئاسایی خۆی ڕاکشابوو. چرای خودا هێشتا نەکوژابووەوە، و ساموێل لە پەرستگای یەزدان ڕاکشابوو، لەوێ سندوقی خودا بوو. پاشان یەزدان بانگی ساموێلی کرد. ساموێل وەڵامی دایەوە، «لێرەم.» و ڕایکرد بۆ لای عێلی و گوتی، «لێرەم؛ تۆ بانگت کردم.» بەڵام عێلی گوتی، «من بانگم نەکرد؛ بگەڕێوە و ڕاکشێ.» بۆیە ڕۆیشت و ڕاکشا. دووبارە یەزدان بانگی کرد، «ساموێل!» و ساموێل هەستا و ڕۆیشت بۆ لای عێلی و گوتی، «لێرەم؛ تۆ بانگت کردم.» «کوڕم،» عێلی گوتی، «من بانگم نەکرد؛ بگەڕێوە و ڕاکشێ.» ئێستا ساموێل هێشتا یەزدانی نەدەنا: وشەی یەزدان هێشتا بۆی ئاشکرا نەکرابوو. یەزدان ساموێلی بۆ جاری سێیەم بانگ کرد، و ساموێل هەستا و ڕۆیشت بۆ لای عێلی و گوتی، «لێرەم؛ تۆ بانگت کردم.» پاشان عێلی تێگەیشت کە یەزدان بانگی کوڕەکە دەکات. بۆیە عێلی بە ساموێلی گوت، «بڕۆ و ڕاکشێ، و ئەگەر بانگی کردی، بڵێ، 'قسە بکە، یەزدان، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت.'» بۆیە ساموێل ڕۆیشت و لە شوێنی خۆی ڕاکشا. یەزدان هات و لەوێ وەستا، وەک جارەکانی تر بانگی کرد، «ساموێل! ساموێل!» پاشان ساموێل گوتی، «قسە بکە، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت.» و یەزدان بە ساموێلی گوت: «سەیر بکە، من خەریکم شتێک لە ئیسرائیلدا بکەم کە گوێی هەموو کەسێک کە گوێی لێ دەبێت، بوروژێنێت. لەو کاتەدا من هەموو شتێک کە لە دژی خێزانەکەی عێلی قسەم کرد، جێبەجێ دەکەم – لە سەرەتاوە تا کۆتایی. چونکە پێم گوت کە من بۆ هەمیشە دادوەری خێزانەکەی دەکەم لەبەر ئەو گوناهەی کە دەیزانی؛ کوڕەکانی خۆیان ناشرین کرد، و ئەو نەیتوانی کۆنترۆڵیان بکات. بۆیە، سوێندم خوارد بە ماڵی عێلی، 'تاوانی ماڵی عێلی هەرگیز بە قوربانی یان پێشکەشکردن پاک نابێتەوە.'» ساموێل تا بەیانی ڕاکشا و پاشان دەرگاکانی ماڵی یەزدانی کردەوە. ترسا لەوەی بینینەکە بە عێلی بڵێت، بەڵام عێلی بانگی کرد و گوتی، «ساموێل، کوڕم.» ساموێل وەڵامی دایەوە، «لێرەم.» «چی پێ گوتی؟» عێلی پرسی. «لێم مەشارەوە. با خودا مامەڵەت لەگەڵ بکات، با زۆر توندیش بێت، ئەگەر شتێکم لێ بشاریتەوە کە پێی گوتی.» بۆیە ساموێل هەموو شتێکی پێ گوت، هیچ شتێکی لێ نەشاردەوە. پاشان عێلی گوتی، «ئەو یەزدانە؛ با ئەوە بکات کە لە چاوی ئەودا باشە.» یەزدان لەگەڵ ساموێل بوو کاتێک گەورە بوو، و هیچ وشەیەکی نەهێشت بکەوێتە سەر زەوی. و هەموو ئیسرائیل لە دانەوە تا بێرشەبا دانیان بەوەدا نا کە ساموێل وەک پێغەمبەرێکی یەزدان پشتڕاست کراوەتەوە. یەزدان بەردەوام بوو لە دەرکەوتن لە شیلۆ، و لەوێ خۆی بە ساموێل لە ڕێگەی وشەکەیەوە ئاشکرا کرد.
ساموێل نموونەی خودایە بۆ ئێمە. لەو بەشەدا بانگەوازی خودا بۆ ساموێل بۆ پۆست و خزمەتی پێغەمبەرایەتی دەبینین. پێغەمبەر، بە پێناسە، کەسێکە کە لەبری خودا بۆ خەڵک قسە دەکات، بە پێچەوانەی کاهینێکەوە، کە لەبری خەڵک بۆ خودا قسە دەکات. ساموێل زۆرجار بە «دوایین دادوەر و یەکەم پێغەمبەر لە ئیسرائیلدا» ناوبراوە. پێش سەردەمی ساموێل زۆر پێغەمبەر هەبوون، یان پیاوانێک کە لەبری خودا بۆ خەڵکی ئیسرائیل قسەیان دەکرد. بۆ نموونە، خودا ئیبراهیمی بە پێغەمبەر ناودێر کرد (پەیدابوون ٢٠:١٧). بەڵام پۆستی پێغەمبەرایەتی، پێش سەردەمی ساموێل دامەزرابوو.
ساموێل لەلایەن خوداوە بانگ کرا بۆ پۆستی پێغەمبەرایەتی و نەریتی گەورەی پێغەمبەرانی لە ئیسرائیلدا دەستپێکرد. ئەو پردێک بوو لە نێوان سەردەمی دادوەران و سەردەمی پێغەمبەراندا. دوو ئایەت لە کردارەکاندا ئاماژە بە ساموێل دەکەن وەک کەسایەتییەکی گواستنەوە. کاتێک پۆڵس مێژووی ئیسرائیلی بۆ جوولەکەکان لە ئەنتاکیای پیسیدیا دەگێڕایەوە، گوتی، «دوای ئەمە، خودا دادوەرانی پێدان تا سەردەمی ساموێلی پێغەمبەر» (کردارەکان ١٣:٢٠). و کاتێک پیتەر قسەی بۆ جەماوەر لە ناوچەی پەرستگادا کرد دوای چاکبوونەوەی پیاوە کەمئەندامەکە، گوتی، «بە ڕاستی، هەموو پێغەمبەران لە ساموێلەوە بەدواوە، چەندەیان قسەیان کردبێت، پێشبینی ئەم ڕۆژانەیان کردووە» (کردارەکان ٣:٢٤).
بۆیە ساموێل سەرەتای نەریتی گەورەی پێغەمبەرایەتی بوو لە ئیسرائیلدا، و لێرە لە ١ ساموێل ٣دا بانگەوازی فەرمی ئەومان لەلایەن خوداوە بۆ پۆستی پێغەمبەرایەتی هەیە. بەشەکە بە گوتن دەستپێدەکات، «لەو ڕۆژانەدا وشەی خودا دەگمەن بوو.» لە کاتی دادوەراندا بارودۆخی ڕەوشتی و ڕۆحی لە ئیسرائیلدا ئەوەندە خراپ بوو کە خەڵک ئامادە نەبوون گوێ لە خودا و وشەکەی بگرن. حەننا و ڕوت نوێنەری پاشماوەی خوداپەرست بوون لە ئیسرائیلدا، کە لەو ڕۆژانەدا ژمارەیان کەم بوو.
بەڵام بە نیعمەتی خۆی، خودا ساموێلی وەک وتەبێژی خۆی بەرز کردەوە بۆ دەستپێکردنی سەردەمی پێغەمبەران. لە کۆتایی بەشی ٣دا دەست دەکەین بە بینینی گۆڕانکارییەک لە ڕۆژە تاریکەکانی دادوەرانەوە و گۆڕانێک بەرەو ئاراستەی ڕاست بۆ ئیسرائیل: «هەموو ئیسرائیل لە دانەوە تا بێرشەبا دانیان بەوەدا نا کە ساموێل وەک پێغەمبەرێک لە خوداوە پشتڕاست کراوەتەوە.» و «خودا خۆی بە ساموێل لە ڕێگەی وشەکەیەوە ئاشکرا کرد، و وشەی ساموێل گەیشتە هەموو ئیسرائیل» (٣:٢٠-٢١).
لە تەمەنێکی بچووکدا ساموێل هات بۆ ژیان لە خێمەی پەرستن، و منداڵی خۆی بە خزمەتکردن لەبەردەم خودا لەگەڵ کاهینی باڵا عێلی وەک ڕێبەر و ڕاهێنەری بەسەر برد. عێلی دوو کوڕی پێگەیشتووی هەبوو، حۆفنی و فینحاس، کە وەک کاهین لە خێمەی پەرستن خزمەتیان دەکرد. لە ١ ساموێل ٢:١٢-٢٥دا فێر دەبین کە هەرچەندە ئەم پیاوانە کاهین بوون، ئەوان «پیاوانی خراپ بوون؛ هیچ ڕێزێکیان بۆ خودا نەبوو.»
ئەوان بۆ خۆیان باشترین گۆشتیان لە قوربانییەکان دەدزی کە بۆ خودا دەهێنران، و تێوەگلابوون لە بێڕەوشتی سێکسی لەگەڵ ئەو ژنانەی کە دەهاتن بۆ خزمەتکردن لە دەروازەی خێمەی پەرستن.
بەڵام، هەرچەندە ساموێل لەناو ڕەفتاری پیسی ئەم دوو پیاوە خراپەکارەدا گەورە بوو، «کوڕە ساموێل بەردەوام بوو لە گەشەکردن لە باڵا و لە چاکەی خودا و لەگەڵ پیاواندا» (٢:٢٦).
ساموێل ڕەنگە لە ١٢ ساڵ زیاتر نەبووبێت کاتێک بانگەوازی خودا گەیشتە ئەو. ئەوەندە گەورە بوو کە «دەرگاکانی ماڵی خودا» یان خێمەی پەرستن بکاتەوە، کە لەو کاتەدا لە شیلۆ بوو (٣:١٥). گرنگە کە خودا ساموێلی بانگ کرد کاتێک منداڵ بوو، و ئەم ڕاستییە هەندێک وانەی بۆ ئێمە هەیە.
خودا دەتوانێت پەیوەندی بە منداڵانەوە بکات.
ساموێل هێشتا کوڕێکی گەنج بوو، چونکە ١ ساموێل ٣:٧ پێمان دەڵێت کە «ساموێل هێشتا یەزدانی نەدەنا؛ وشەی یەزدان هێشتا بۆی ئاشکرا نەکرابوو.» لەم کاتەدا ساموێل هێشتا یەزدانی بە شێوەیەکی کەسی نەدەنا. هەرچەندە گوێڕایەڵی و خزمەتی یەزدانی دەکرد، هێشتا یەزدانی «نەدەنا» لە ڕێگەی پەیوەندی و هاوبەشی کەسییەوە. بەڵام ئەوە خەریک بوو بگۆڕێت، چونکە یەزدان خەریک بوو قسە لەگەڵ ساموێل بکات و پەیامێکی گرنگی پێ بگەیەنێت.
درەنگانی شەوێک، پێش ئەوەی چرادانەکەی خێمەی پەرستن بکوژێتەوە، ساموێل گوێی لە خودا بوو کە ناوی بانگ دەکرد، بەڵام نەیناسییەوە کە خودا بانگی دەکات، «ساموێل، ساموێل.» دووبارەکردنەوەی ناوی ئاماژە بوو بەوەی کە بابەتێکی گرنگە. ساموێل وای بیر دەکردەوە کە عێلی بانگی دەکات، و ڕایکرد بۆ لای کاهینی باڵا. بەڵام عێلی گوتی، «من بانگم نەکردیت، ساموێل. بگەڕێوە سەر جێگاکەت!»
کاتێک ئەم سیناریۆیە بۆ جاری سێیەم دووبارە بووەوە، عێلی تێگەیشت کە خودا ساموێل بانگ دەکات، بۆیە ئامۆژگاری ساموێلی کرد کە بڵێت، «قسە بکە، خودا، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت.» و بە دڵنیاییەوە، خودا دووبارە بانگی کرد، و ساموێل وەڵامی دایەوە وەک پێی گوترا بوو. پاشان خودا قسەی لەگەڵ ساموێل کرد و پلانەکانی خۆی بۆ لابردنی عێلی وەک کاهینی باڵا ئاشکرا کرد. ئایا ساموێل ئەوەندە گەورە بوو کە بتوانێت مامەڵە لەگەڵ ئەو هەواڵەدا بکات؟ بەڵێ، خودا دەیزانی کە ئەو وایە!
خودا دەتوانێت پەیوەندی بە منداڵانەوە بکات – تەنانەت لەسەر بابەتە ناخۆشەکانیش. هەندێک مەسیحی دەترسن لەگەڵ منداڵان لەسەر دۆزەخ قسە بکەن، بۆ نموونە، بەڵام منداڵان دەتوانن وشەی خودا لەسەر دۆزەخ تێبگەن. لە ڕاستیدا، خودا دەتوانێت دۆکتۆرینی دۆزەخ بەکاربهێنێت بۆ قسەکردن لەگەڵ منداڵان و هێنانینیان بۆ لای عیسای مەسیح بۆ ڕزگاری. هەندێک منداڵ تێگەیشتنیان هەیە لە کتێبی پیرۆز و ڕاستییەکانی کە تەنانەت دەرچووانی قوتابخانەی کتێبی پیرۆزیش بە ئاسانی نایبینن! منداڵان دەتوانن کراوە بن بۆ وشەی خودا و گوێ بگرن کاتێک خودا قسە دەکات – زۆرجار ئاسانتر لە گەورەکان. خودا دەتوانێت پەیوەندی بە منداڵانەوە بکات!
خودا دەتوانێت لە ڕێگەی منداڵانەوە کار بکات.
هەندێک کەس دەڵێن کە ئەو کارەی خودا بە ساموێلی دا، کاری منداڵێک نەبوو. بۆچی خودا ساموێلی گەنج هەڵدەبژێرێت بۆ ئەوەی بە کاهینی باڵا عێلی بڵێت لەبارەی ئەو سزایەی کە بەسەر خێزانەکەیدا دێت؟ بۆچی نا؟ خودا دەتوانێت لە ڕێگەی منداڵانەوە کار بکات.
ساموێل دەبوو ئاگاداری کردارە گوناهبارەکانی کوڕەکانی عێلی، حۆفنی و فینحاس بووبێت، چونکە ڕەفتارە گوناهبارەکانیان هەر لە خێمەی پەرستنەکەدا ڕووی دەدا کە ساموێل تێیدا دەژیا. هەرچەندە عێلی ئاگاداری کردارە خراپەکانیان بوو، هیچ شتێکی نەکرد بۆ ڕاگرتنی گوناهەکانیان یان لابردنیان لە پۆستەکانیان لە ماڵی خودا.
لە ١ ساموێل ٢دا فێر دەبین کە پیاوێکی خودا بە پەیامێکەوە لە خوداوە هات بۆ عێلی. پیاوەکەی خودا عێلیی شەرمەزار کرد بۆ ڕێزگرتنی کوڕەکانی زیاتر لە ڕێزگرتنی خودا بە بەردەوامبوون لە ڕێگەدان بە حۆفنی و فینحاس بۆ پیسکردنی ماڵی خودا بە خراپەکارییەکانیان. جگە لەوەش، پیاوەکەی خودا سزای خودای بەسەر نەوە و کاهینییەتی عێلیدا ڕاگەیاند بەهۆی شکستەکانی خێزانەکەیەوە (١ ساموێل ٢:٢٧-٣٦).
ساموێل ڕەنگە ئاگاداری هۆشدارییەکەی پیاوەکەی خودا بووبێت، و ڕۆحی گەنجی دەبوو خەمبار بووبێت کە عێلی هێشتا هیچ شتێکی نەکرد بۆ ڕاستکردنەوەی ئەم بارودۆخە ترسناکە. حۆفنی و فینحاس لە پۆستەکانیان لانەبران، و بەردەوام بوون لە کردنی کردارە خراپ و بێڕەوشتەکانیان بە ئاشکرا!
خودا بڕیاری دا لە ڕێگەی ساموێلەوە کار بکات بۆ گەیاندنی پەیامی کۆتایی سزاکە بە عێلی. ئەمە کارێکی ئاسان یان خۆش نەبوو بۆ منداڵێک. دوای ئەوەی پەیامەکەی لە خوداوە وەرگرت، «ساموێل تا بەیانی ڕاکشا؛ ترسا لەوەی بینینەکە بە عێلی بڵێت» (٣:١٥). بەڵام لەژێر پرسیارکردنی دەسەڵاتدارانی عێلیدا، ساموێل هەموو شتێکی ئاشکرا کرد کە خودا پێی گوتبوو. عێلی بە کزییەوە ملکەچی پەیامی سزاکەی خودا بوو، بەڵام بە داخەوە هێشتا هیچ شتێکی نەکرد بۆ ڕاگرتنی گوناهە ئاشکرا و بێڕەوشتەکانی کوڕەکانی.
وەک چۆن خودا لە ڕێگەی ساموێلی گەنجەوە لە ڕۆژانی پەیمانی کۆندا کاری دەکرد، ئاواش خودا دەتوانێت ئەمڕۆ لە ڕێگەی منداڵانەوە کار بکات. لە زۆر خێزاندا خودا منداڵانی بەکارهێناوە بۆ هێنانی هەموو خێزانێک بۆ ڕزگاری. دایک و باوکی مەسیحی بەهۆی دڵگەرمی منداڵە خوداپەرستەکانیانەوە نزیکتر بوونەتەوە لە خودا.
لە زۆر پۆلدا خودا لە ڕێگەی منداڵانەوە کاری کردووە بۆ ڕەتکردنەوەی شتگەلێک وەک فەلسەفەی سێکولار و تیۆری پەرەسەندن. و ئێستا لە ڕێگەی ئەوانەوە کار دەکات بۆ ڕەتکردنەوەی دژایەتی نمایشکردنی گشتی دە فەرمانەکە، مافی هەڵگرتن و خوێندنەوەی کتێبی پیرۆز لە قوتابخانەدا، نوێژکردن لە قوتابخانەکاندا، و فێرکردنی دیزاینی زیرەک لە دروستکردندا. خودا دەتوانێت لە ڕێگەی منداڵانەوە کار بکات!
«قسە بکە، خودا، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت.»
عێلی ئامۆژگارییەکی باشی بە ساموێل دا. پێی گوت بە ساموێل بڵێت، «قسە بکە، خودا، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت.» ئەو نەدەبوو داوای ئارەزووەکانی دڵی یان یارمەتی بۆ کێشەکانی لە خودا بکات. نەخێر، ساموێل دەبوو بڵێت، «قسە بکە، خودا، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت.» وشەی عیبری بۆ «گوێگرتن» لێرەدا واتای «گوێگرتن بە مەبەستی گوێڕایەڵیکردن» دەگەیەنێت.
ئایا تا ئێستا ئەو نوێژەت کردووە؟ زۆرجار ئێمە نوێژ دەکەین بۆ ئەوەی خودا کێشەکانمان چارەسەر بکات یان پێداویستییەکانمان دابین بکات، لەگەڵ ستایش و سوپاسگوزاریماندا. ئەمە نایابە، بەڵام چی لەبارەی ئامادەییمان بۆ گوێگرتن لەوەی خودا داوامان لێ دەکات – و ئامادەییمان بۆ گوێڕایەڵیکردن – تەنانەت کاتێکیش کە ئەوەی داوامان لێ دەکات قورس یان ناخۆش بێت. ئەمە پرسیارێکی ئاڵۆزە، وانییە؟ ئایا تا ئێستا نوێژت کردووە، «قسە بکە، خودا، چونکە خزمەتکارەکەت گوێ دەگرێت»؟
منداڵان هان بدە بۆ پەرەپێدانی بەهرەکانیان.
کتێبی پیرۆز فێرمان دەکات کە زۆربەی بەهرە ڕۆحییەکان لە کاتی ڕزگاریدا دەدرێن، بەڵام پێویستە بە بەکارهێنان پەرەیان پێ بدرێت (٢ تیمۆساوس ١:٦). چونکە زۆر کەس لە کاتی منداڵیدا دێنە ناو باوەڕ، باوەڕدارانی پێگەیشتوو دەبێت بەهرە ڕۆحییەکان بناسنەوە کە خودا بەم باوەڕدارە گەنجانەی بەخشیوە، و هانی پەرەپێدانیان بدەن. ئەمە دەتوانرێت بە دانی دەرفەت بە منداڵان بۆ خزمەتکردنی خودا و قسەکردن لەبری ئەو بکرێت.
منداڵان دەتوانرێت وەک بەشێک لە زۆر تیمی خزمەتگوزاری بخرێنە ناوەوە. منداڵانی گەورەتر دەتوانن یارمەتیدەری مامۆستایان بن لە پۆلەکانی قوتابخانەی یەکشەممەی منداڵان، و دەتوانرێت بخرێنە ناو خزمەتگوزاری مۆسیقاوە. تەنانەت منداڵانی بچووکیش دەتوانن یارمەتی میوانداری لە ماڵەکانیاندا بدەن. دەبێت منداڵان فێر بکرێن ڕێگەی داهێنەرانە و مەسیحییانە بۆ هاوبەشیکردنی باوەڕیان لە ژینگە سێکولارەکاندا. و کاتێک منداڵان بەهرە ڕۆحییەکانیان بە شێوەیەکی ئەرێنی بەکاردەهێنن، باوەڕدارانی گەورەتر دەبێت سەرنج بدەن و سوپاسیان بکەن بۆ ئەوەی کە دەبینرێن و گوێیان لێ دەگیرێت! بەم شێوەیە هان دەدرێن بۆ پەرەپێدانی زیاتری بەهرەکانیان لە خزمەتکردنی خودادا.
منداڵان هان بدە بۆ پەرەپێدانی بەهرە ڕۆحییەکانیان! کەنیسە پیرۆز دەبێت و خودا دڵخۆش دەبێت.
