بیرم دێت کاتێک کوڕ بووم سەردانی ئەشکەوتەکانی کارلسباد کاڤێرنزم کرد. بیرم دێت ئەشکەوتەکان زۆر سارد و شێدار بوون! ڕێڕەوی ڕووناککراویان هەبوو بۆ ڕۆیشتن، بەڵام لە خاڵێکدا لە گەشتەکەدا، کاتێک لە قووڵایی ئەشکەوتەکەدا بووین، هەموو گڵۆپەکانیان کوژاندەوە، و ژوورە ژێرزەمینییەکە تاریک بوو! ئەوەندە تاریک بوو کە نەتدەتوانی دەستت لەبەردەم ڕوخسارتدا ببینیت! گڵۆپەکانیان بۆ یەک خولەک کوژاندەوە، بەڵام ئەوەندە درێژ بوو کە هەستێکی زۆر ناخۆشمان دەستکەوت!
هەندێک جار، سەردانیکردنی ئەشکەوتێک دەتوانێت خۆش بێت بۆ گەڕان، بەڵام شوێنێک نییە کە بتەوێت لە هیچ کاتێکدا تێیدا بژیت. بەڵام لە یەکەم ساموێل ٢٢، دەبینین داود بەو شێوەیە کرد کاتێک لە پاشا شاول ڕایکرد. بەڵام خودا ئەشکەوتی عەدۆلام بەکاردەهێنێت بۆ شکاندنی داود، بۆ دووبارە بنیاتنانەوەی، بۆ بەکارهێنانی بۆ هاندانی ئەوانی تر، و بۆ جێبەجێکردنی مەبەستەکانی بۆ ژیانی! هەندێک جار، لە تاریکترین ئەشکەوتەکانی ژیانماندا خودا قووڵترین کارەکانی لە ئێمەدا دەکات بۆ ئەوەی بتوانێت ئێمە بەکاربهێنێت!
ڕێگای ئەشکەوتی عەدۆلام
داود لە نادیارییەوە گەیشتە ناوبانگ کاتێک پێغەمبەر ساموێل هاتە ماڵی داود و وەک پاشای داهاتووی ئیسرائیل دەستنیشانی کرد. ناوبانگی داود زیاتر گەشەی کرد کاتێک گۆلیاتی بەزاند. ئەو سەرکەوتنە شوێنێکی لە کۆشکی پاشا شاول پێدا، کە پاشا چاودێرییەکی وردی داودی دەکرد! داود بوو بە فەرماندەیەکی زۆر سەرکەوتوو و ناوبانگی دەرکرد (یەکەم ساموێل ١٨:٣٠). باشترین هاوڕێی داود یۆناتانی کوڕی پاشا بوو، و تەنانەت یەکێک لە کچەکانی شاولی مارە کرد. ئەمە زەمینە بۆ پاشا خۆش دەکات بۆ ئەوەی زۆر بە داود ئیرەیی ببات، و چەندین هێرشی بە ڕم بۆ سەر ژیانی داود تاقی بکاتەوە! داود ناچار بوو بۆ ژیانی ڕابکات، سەرەتا بۆ گەت هەڵهات، شاری ئەو کەسانەی کە بەزاندبوونی کاتێک زەبەلاحی فەلەستینی، گۆلیاتی کوشتبوو! لەوێ، داود خۆی وەک شێتێک نیشان دەدات! ئەمە خاڵێکی زۆر نزم بوو لە ژیانی داوددا! هەموو شتێکی لەدەست دابوو کە بۆی گرنگ بوو!
کۆڵەکەکان لادەبرێن
لە ڕاکردن لە شاول، داود ژنەکەی میشالی (کە دواتر دەگەڕایەوە)، خێزانەکەی (کە ئەوانیش دواتر هاتنە لای)، کارەکەی وەک فەرماندەیەک لە سوپای شاول، ڕاوێژکاری ڕۆحییەکەی ساموێل، کە لە کاتی ڕاکردندا مردبوو، باشترین هاوڕێی یۆناتان، ڕێزی خۆی و ئاسایشی لەدەست دابوو! خودا هەموو شتێکی لادابوو کە داود پشتی پێدەبەست، و ئێستا دەتوانێت دەست بکات بە کارکردن لە داوددا! بۆیە داود خۆی بە تەنیا، بێ هیوا، و لە ڕاکردندا بۆ ژیانی دەبینێتەوە.
داود کاتێک ڕایکرد بۆ ئەشکەوتی عەدۆلام، پێی نەزانی؛ ئەو بۆ ئەشکەوتێک نەدەڕۆیشت، ئەو بۆ پۆلێکی قوتابخانەی خودا دەڕۆیشت! لە خاڵێکدا، داود ئەم ئەشکەوتەی بە زیندان ناو دەبرد (زەبوور ١٤٢:٧)، بەڵام خودا ئەم زیندانەی ئەشکەوتەی وەک ژوورێکی نوێژ بۆ داود بەکارهێنا!
ژووری نوێژ دەبێتە ژوورێکی ستایش
سی. ئێچ. سپێرجن جارێک نووسیویەتی، «ئەگەر داود ئەوەندە لە کۆشکەکەیدا نوێژی بکردایە وەک چۆن لە ئەشکەوتەکەیدا کردی، ڕەنگە هەرگیز نەکەوتایەتە ئەو کارانەی کە ئەو هەموو ناخۆشییەی بۆ ڕۆژانی دواتری هێنا.» خودا ڕێگەی بە داود دا کە ڕۆژانی سەختی بێ هیوابوون و نائومێدی ئەزموون بکات بۆ ئەوەی ڕایبکێشێت بۆ لای خۆی! لە کاتێکدا داود لە ئەشکەوتەکەدا بوو و بە ئەزموونەکانی ئەشکەوتەکەدا تێدەپەڕی، لانیکەم دوو زەبووری نووسی، زەبوورەکانی ١٤٢ و ٥٧. زەبووری ١٤٢ وادیارە یەکەم بێت، پڕ لە نائومێدی! زەبووری ٥٧ دەتوانرا دووەم نووسرابێت چونکە هیوا و متمانەی زیاتری تێدایە!
داود پێشتر وەک پاشا دەستنیشان کرابوو، بەڵام بۆچی ئەوەندەی خایاند تا تەختی پاشایەتی بگرێتە دەست؟ کتێبی پیرۆز لە ژیانی مەسیحی گەورەماندا فێرمان دەکات، کە داود وێنەیەکە لێی، کە ئازار پێش شکۆمەندی دێت (یەکەم پەترۆس ١:١٠-١٢). پێش تاج، دەبوو خاچ هەبووایە! بۆیە لە ژیانماندا پێش ئەوەی خودا بتوانێت ئێمە بەکاربهێنێت، دەبێت ئامادەمان بکات و فێرمان بکات کە پشت بەو ببەستین! داود ڕایکرد بۆ عەدۆلام، کە بە واتای «دادپەروەری»، «شایەتی» یان «پەناگە» دێت. بەڵام خودا دەبوو داود فێر بکات کە ئەشکەوتەکە پەناگەی ئەو نەبوو، بەڵکو خودا خۆی بوو! وشەی «پەناگە» بە واتای «شوێنی پارێزراو»، «شوێنی ئاسایش»، یان «شوێنی نهێنی» دێت. لە دێوتێرۆنۆمی ٣٣:٢٧، دەخوێنینەوە،
«خودای هەتاهەتایی پەناگەی تۆیە، و لەژێرەوە بازووە هەتاهەتاییەکانن؛ ئەو دوژمن لەبەردەمت دەردەکات و دەڵێت 'وێران بکە!'»
ئەمە ئەو شتە بوو کە داود دەبوو فێری بێت!
هاوارەکانی ناو ئەشکەوتەکە
هەموومان هەستمان بە بێ هیوابوون و ڕەنگە نائومێدی کردبێت! بەڵام داود چی کرد؟ هاواری بۆ خودا کرد. ئەم ئەشکەوتە ئەشکەوتێک بوو لە:
- سکاڵا (زەبوور ١٤٢:٢): داود دڵی خۆی بۆ خودا ڕشت، داوای یارمەتی و ڕزگارکردنی لە خودا دەکرد!
- کێشە (زەبوور ١٤٢:٢): دڵی پڕ بوو لە دڵەڕاوکێ و خەمۆکی، بەڵام نوێژی بۆ خودا دەکرد!
- بێهۆشبوون (زەبوور ١٤٢:٣): وشەی «سەرسامبوون» لێرە بە واتای بێهۆشبوون دێت. داود ئامادە بوو دەستبەردار بێت؛ هیچ شوێنێکی تری نەبوو بۆی بگەڕێت!
- تەڵە (زەبوور ١٤٢:٣): کاتێک هەست دەکەین لە گۆشەیەکدا گیراوین، زۆر تەڵە چاوەڕێمان دەکەن. بەڵام تەنانەت ئەو کاتەش، خودا ڕێگای دەرچوونی بەڵێن داوە ئەگەر متمانەمان پێی هەبێت (یەکەم کۆرنسۆس ١٠:١٣).
- تەنهایی (زەبوور ١٤٢:٤): داود هەستی بە تەنیایی دەکرد، وەک ئەوەی کەسێکی نەبێت کە لە دۆخەکەی تێبگات!
- نائومێدی (زەبوور ١٤٢:٦): داود دەڵێت زۆر نزم، بێ هیوا، و خەمۆکە.
- کۆیلایەتی (زەبوور ١٤٢:٧): هەستەکانی وەک ئەوەی لە زینداندا بێت وەسف دەکات!
کێ ئەشکەوتی وای ئەزموون نەکردووە؟ داود لەو ئەشکەوتەدا هەستی بە تەنیایی دەکرد؛ ڕەنگە ئێستا تۆ ئەشکەوتێکی تایبەت بە خۆت ئەزموون بکەیت. داود لەو ئەشکەوتەدا بە تەنیا نەبوو، و تۆش بە تەنیا نیت! داود ئەوەندە ئازاری پێگەیشتبوو کە پێویستی خۆی لەبەردەم خودا دانی پێدا بنێت. ئەوەندە ڕاستگۆ بوو کە هاواری یارمەتی بکات و ئەوەندە بێ فیزی بوو کە لە خوداوە فێر بێت. خودا ڕێگەمان پێدەدات بگەینە ئەم خاڵە بۆ ئەوەی گۆڕانکاریمان تێدا بکات بۆ ئەوەی بتوانین پلانەکەی جێبەجێ بکەین!
وانەکان کە بە تەنیا لەگەڵ خودا لە ئەشکەوتەکەدا فێر کران
خودا شکۆمەند دەکرێت کاتێک لە تاریکترین کاتژمێرەکانی ژیانماندا متمانەمان پێی دەبێت! ئەو کاتەیە کە دەست دەکەین بە فێربوون و چێژوەرگرتن لە:
- نزیکی لەگەڵ خودا: داود لەم کاتە تاریکەی ژیانیدا بە زارەکی لەگەڵ خودا قسەی دەکرد! خودا لەوێیە، و ئێمە دەستڕاگەیشتنمان بە ئامادەبوونی هەیە بۆ ئەوەی خەمەکانمان بخەینە سەر ئەو (عیبرانییەکان ٤:١٤-١٦، یەکەم پەترۆس ٥:٧).
- ئەو بەسە: داود هەموو شتێکی لەدەست دابوو، بەڵام کاتێک دڵی خۆی بۆ خودا ڕشت، فێری بوو کە خودا بەشی ئەو بوو (زەبوور ١٤٢:٥)! بە پێغەمبەرایەتی، ئەمە ئەو شتەیە کە مەسیحی گەورەمان لە زەبوور ١٦:٥دا وتی! کاتێک تێدەگەین کە هەموو سەرچاوە و پشتیوانییەکانمان لە ئەودا دەدۆزرێنەوە، بەو شێوەیە ڕەفتار دەکەین کە ئەو کردی کاتێک لێرە وەک مرۆڤێک بوو کاتێک ئەو، خودای باوکی، بەشی ئەو بوو! ئەو تەنها سەرچاوەی ژیانمان نییە؛ ئەو ژیانمانە (کۆلۆسی 3:4) و بەشمانە!
- کەسایەتییەکەی: داود دەستی کرد بە فێربوون کە خودا چۆنە و ستایشی دەکرد بۆ ئەوەی کە ئەو کێیە (زەبوور ١٤٢:٧)! داود چیتر سەرنجی لەسەر ئەوە نەبوو کە کێ یان چی لەدەست داوە بەڵکو لەسەر ئەوە بوو کە کێ لەگەڵیدا بوو! ئەمە لە زەبوور ٥٧دا ڕوونتر دەردەکەوێت.
لە زەبوور ٥٧دا، داود وەک خودا دەبینین، کە لە ئەشکەوتەکەدا بەهێزی کرد و بۆ ئەوەی داهاتوو ئامادەی کرد. خودا دڵی داودی گۆڕی لە دڵێکی بێ هیواوە بۆ دڵێک کە بە ئامادەبوون و هێزی خودا هان درابوو! با بە کورتی سەیری زەبوور ٥٧ بکەین بۆ ئەوەی زیاتر لە دڵی داود بزانین:
- دڵێکی بێ فیزی (زەبوور ٥٧:١): داود خۆی لەبەردەم خودا بێ فیزی کردبوو، و ئێستا دیدگای جیاوازە! ئەو خودا وەک ئەو کەسە دەبینێت کە پڕە لە بەزەیی و جێی متمانەیە! فێری بووە کە خودا ئامادەیە بیخاتە ژێر باڵەکانی و ئەو پەناگەیەکە تا کارەساتەکان تێدەپەڕن!
- دڵێکی نوێژخوێن (زەبوور ٥٧:٢): ئەو ئێستا ئامادەیە پشت بەو کەسە ببەستێت کە لە هەموو کەسانی تر بەرزترە لە کەسایەتی و هێزیدا!
- دڵێکی واقیعی (زەبوور ٥٧:٤، ٦): داود سەختییەکان ڕەت ناکاتەوە بەڵکو دانی پێدا دەنێت کە خوداکەی لە کێشەکانی گەورەترە!
- دڵێکی متمانەپێکراو (زەبوور ٥٧:٥، ٧-١١): داود ستایشی خودا دەکات و دووبارە جەخت دەکاتەوە کە خوداکەی لە هەموو شتێکی تر بەرزترە!
داود لە ئەشکەوتی عەدۆلامدا فێری پشت بەستنی تەواو بە خوداکەی بوو، و ئێستا ئامادەیە بۆ ئەوەی خودا بەکاری بهێنێت!
لە دابڕانەوە بۆ بوون بە گۆشەگیر
داود چووە ئەشکەوتەکە بۆ ئەوەی بە تەنیا خۆی بشارێتەوە بەڵام ئێستا ئامادە بوو بۆ ئەوەی خودا بەکاری بهێنێت. ئەو بە بێ هیوابوونەوە چووە ئەوێ، و خودا خەڵکی ناردە لای کە پێویستیان بە هاندان بوو! داود فێری متمانەکردنی تەواو بە خودا ببوو. سەرەتا، خێزانەکەی گەیشتن، و تەنانەت براکانیشی، کە جارێک بە لوتبەرز ناویان دەبرد، ئێستا دێنە لای!
ژمارەی خەڵکەکەمان پێ وتراوە: ٤٠٠ کەس. هەروەها جۆری ئەو کەسانەمان پێ وتراوە کە هاتبوون: هەموو ئەوانەی کە خەمبار بوون، قەرزدار بوون و ناڕازی بوون. وشەی «خەمبار» بە واتای «ئەوانەی لەژێر فشاردا بوون» دێت. ئەمە بیرمان دەهێنێتەوە کە پێش ئەوەی بێینە لای مەسیح، لەژێر باری گوناهدا بووین، بەڵام بە هاتنمان بۆ لای داودەکەمان، بارەکە لە گۆلگۆتادا لادرا! «هەموو ئەوانەی قەرزدار بوون» بە واتای «زۆر قەرزداریان هەبوو» دێت. ئێمە مایەپووچ بووین و قەرزێکمان لەسەر بوو کە هەرگیز نەماندەتوانی بیدەینەوە، بەڵام دێینە لای ئەو کەسەی کە بە تەواوی داویەتی! «هەموو ئەوانەی ناڕازی بوون» بە واتای «تاڵیی ڕۆح» دێت. ئەمە بیرمان دەهێنێتەوە کە هیچ شتێک نەیدەتوانی ئەو بۆشاییە خودا-شێوەیە پڕ بکاتەوە لە ژیانی هەریەکێکماندا پێش ئەوەی بێینە لای مەسیح!
کاپتنی ئەشکەوتەکە
ئەم پیاوانە لە شاول، پیاوی جەستە، ناڕازی بوون، و داودیان، پیاوی دڵی خودا، دەدۆزییەوە! ئەوان شاولیان بەجێهێشت و لە شارەکە چوونە دەرەوە بۆ لای داود. لێرەدا، وێنەیەکی جوانمان هەیە لە مەسیح و کەنیسە. پێمان وتراوە بچینە لای ئەو لە دەرەوەی ئۆردوگاکە، و ئەو کاپتنی ڕزگاریی ئێمەیە (عیبرانییەکان ١٣:١٣، ٢:١٠). جەستە هەرگیز ناتوانێت تێر بکات؛ گرنگ نییە گوناهکار بێت یان جەستەیەکی ئایینی، جەستەی هەر جۆرێک ناتوانێت تێر بکات! تەنها مەسیح دەتوانێت پێداویستییەکانی دڵی مرۆڤ دابین بکات!
لە دووەم ساموێل ٢٣ فێر دەبین کە ئەم پیاوانە لە هەموو ئیسرائیلەوە هاتبوون. هەندێکیان لە بنیامین بوون، کە هۆزی شاول بوو. هەندێکیان لە یەهودا، دان، ئەفرایم، و هەندێکی تریش تەنانەت لە غەیرە جولەکەکانەوە هاتبوونە لای داود. ئەمە بیرمان دەهێنێتەوە کە مەسیحی گەورەمان لە ڕۆژێکی داهاتوودا ئەوانەی لە دەوروبەری دەبن لە هەموو هۆزێک، هەموو زمانێک، و لە هەموو نەتەوەیەکەوە دەبن!
ئەم پیاوانە بەو شێوەیەی کە بوون، لە خەمۆکی، قەرز، و ناڕەزایی خۆیاندا هاتنە لای داود، و خودا لە ڕێگەی پیاوی دڵی خۆیەوە تێری کردن! ئەم ٤٠٠ پیاوە هاتنە لای داود کاتێک ڕەت کرابووەوە و لە دەربەدەردا بوو. ئەو وا بوو، بەڵام دڵی ئەوانی بەدەست هێنابوو. ئامانجیان دواتر ئەوە دەبوو کە کاپتنەکەیان ڕازی بکەن و هەموو ئارەزووەکانی جێبەجێ بکەن، وەک لە دووەم ساموێل ٢٣:٨-٢٣دا دەبینین. ئەمە دەبێت ئامانجی ئێمە بێت ئەمڕۆ. نێردراو پۆڵس ئەمە لە دووەم کۆرنسۆس ٥:٩دا دەڵێت: «بۆیە ئێمە ئامانجمان ئەوەیە... کە لای ئەو پەسەند بین.»
ئەشکەوتی عەدۆلام بوو بە مەیدانی ڕاهێنان بۆ داود و پیاوە بەهێزەکانی. هەموو کەسێک لە ژیاندا بارودۆخی وەک ئەشکەوت ئەزموون دەکات. ئەشکەوتەکەی تۆ دەتوانێت شوێنێکی تاریک، سارد، و تەنیایی بێت یان ببێتە پۆلێک لە قوتابخانەی خودا کە تێیدا فێر دەبین کە ئەو پەناگەی ئێمەیە و هەموو ئەوەیە کە پێویستمانە
