«سندووقی ئەلەباستەر»
کاتێک عیسا لە بێت‌عەنیا بوو، لە ماڵی شیمۆنی گولی، ژنێک هاتە لای کە سندووقێکی ئەلەباستەری پڕ لە زەیتێکی زۆر بەنرخی پێبوو، و کاتێک عیسا لەسەر خوان دانیشتبوو، زەیتەکەی بەسەر سەریدا ڕشت. بەڵام کاتێک قوتابییەکانی بینییان، تووڕە بوون و گوتیان: «بۆچی ئەم بەفیڕۆدانە؟ ئەم زەیتە دەتوانرا بە زۆر بفرۆشرێت و بە هەژاران بدرێت.» کاتێک عیسا ئەمەی زانی، پێی گوتن: «بۆچی ژنەکە بێزار دەکەن؟ چونکە کارێکی باشی بۆ من کردووە. چونکە ئێوە هەمیشە هەژارتان لەگەڵدایە؛ بەڵام من هەمیشە لەگەڵتان نیم. چونکە ئەو ئەم زەیتەی بەسەر جەستەی مندا ڕشت، بۆ ناشتنی من کردی. بەڕاستی پێتان دەڵێم، لە هەر شوێنێک ئەم مزگێنەیە لە هەموو جیهاندا ڕابگەیەنرێت، ئەوەی ئەم ژنە کردوویەتی، وەک یادگارییەک بۆی دەگێڕدرێتەوە.» —مەتتا 26:6-13 KJV
زۆر پێویستە لەم ڕۆژگارەی پڕ لە کار و چالاکیی بێوچاندا، ئەوە لەبیر نەکەین کە خودا لە هەموو شتێکەوە لە یەک ڕوانگەوە دەڕوانێت، هەموو شتێک بە یەک یاسا دەپێوێت، هەموو شتێک بە یەک تاقیکردنەوە تاقی دەکاتەوە. ئەو تاقیکردنەوەیە، ئەو یاسایە، ئەو ڕوانگەیە مەسیحە. ئەو شتەکان بەو ئەندازەیە بەنرخ دەزانێت کە پەیوەندییان بە کوڕی خۆشەویستییەکەیەوە هەیە، و هیچی زیاتر. هەر شتێک بۆ مەسیح بکرێت، هەر شتێک لە پێناویدا بکرێت، لای خودا بەنرخە. هەموو شتێکی تر هیچ بەهایەکی نییە.
ڕەنگە بڕێکی زۆر کار بکرێت، و ستایشێکی زۆر لە لێوی مرۆڤەکانەوە بۆی بێت، بەڵام کاتێک خودا دێت بۆ پشکنینی، تەنها یەک شت دەبینێت: ئەو پێوەرەی کە پەیوەندی بە مەسیحەوە هەیە. پرسیارە گەورەکەی ئەوە دەبێت، «ئایا بە ناوی عیساوە کراوە؟» ئەگەر کرابێت، پەسەند دەکرێت و پاداشت دەکرێت؛ ئەگەر نا، ڕەت دەکرێتەوە و دەسووتێنرێت.
هیچ گرنگ نییە بیروڕای خەڵک سەبارەت بە هەر کارێکی دیاریکراو چی بێت. ڕەنگە خەڵک کەسێک بۆ کارێک کە دەیکات ستایش بکەن؛ ڕەنگە ناوی لە هەواڵەکاندا بڵاو بکەنەوە؛ ڕەنگە بیکەنە بابەتی گفتوگۆ. ڕەنگە ناوبانگێکی گەورەی وەک بانگخوازێک، مامۆستایەک، نووسەرێک یان چاکسازێکی ڕەوشتی هەبێت. بەڵام، ئەگەر خودا نەتوانێت کاری ئەو پیاوە بە ناوی عیساوە ببەستێتەوە – ئەگەر بۆ ئەو و بۆ شکۆمەندییەکەی نەکرابێت – ئەگەر بەرهەمی خۆشەویستیی ناچارکەری مەسیح نەبێت، هەمووی وەک کا و با دەڕوات و لەناو لەبیرچوونەوەی هەمیشەییدا نوقم دەبێت.
لە بەرامبەردا، ڕەنگە پیاوێک ڕێگایەکی خزمەتگوزاریی هێمن، سادە و نزم بگرێتەبەر، نەناسراو و بێ سەرنج. ڕەنگە ناوی هەرگیز نەبیسترێت، ڕەنگە کارەکەی هەرگیز بیر لێ نەکرێتەوە؛ بەڵام ئەوەی کردوویەتی لە خۆشەویستییەکی سادەدا بووە بۆ مەسیح. ئەو لە تاریکیدا کاری کردووە و چاوی لە مامۆستاکەی بووە. زەردەخەنەی خوداوەندەکەی بەس بووە بۆی. ئەو هەرگیز بۆ یەک ساتیش بیری لە وەرگرتنی پەسەندی خەڵک یان گرتنی زەردەخەنەی یان دوورکەوتنەوە لە تووڕەییەکەی نەکردووەتەوە. لەبری ئەوە، ئەو بەردەوام بووە لە ڕێگاکەی، تەنها سەیری مەسیحی کردووە و بۆ ئەو کاری کردووە. کارەکەی دەمێنێتەوە. بیر لێ دەکرێتەوە و پاداشت دەکرێت، هەرچەندە ئەو بۆ یادگاری یان پاداشت نەی کردووە، بەڵکو لە خۆشەویستییەکی سادەوە بۆ عیسا. ئەمە کارێکی دروستە – ڕەسەنە – کە بەرگەی ئاگری ڕۆژی خوداوەند دەگرێت.
ڕزگاربوون لە ڕۆحی خزمەتکردنی کات و ڕازی کردنی خەڵک لەم ڕۆژگارەدا و توانای ڕۆیشتن هەمیشە و تەنها لەبەردەم خوداوەنددا، ڕەحمەتێکی بێوێنەیە. با بۆ چەند ساتێک سەیری ئەم نموونە جوان و کاریگەرە بکەین، کە پێشکەشمان کراوە لە «ماڵی شیمۆنی گولی، ژنێک هاتە لای کە سندووقێکی ئەلەباستەری پڕ لە زەیتێکی زۆر بەنرخی پێبوو، و کاتێک عیسا لەسەر خوان دانیشتبوو، زەیتەکەی بەسەر سەریدا ڕشت» (ئایەتەکانی 6-7).
ئێستا، ئەگەر بپرسین سەبارەت بە مەبەستی ئەم ژنە، چی بوو؟ ئایا بۆ ئەوە بوو کە بۆنی خۆشی زەیتەکەی، یان ماددە و شێوەی سندووقی ئەلەباستەرەکەی نیشان بدات؟ ئایا بۆ ئەوە بوو کە ستایشی خەڵک بۆ کارەکەی بەدەست بهێنێت؟ ئایا بۆ ئەوە بوو کە ناوبانگێک بۆ دڵسۆزییەکی نائاسایی بۆ مەسیح لەنێو هاوڕێ تایبەتەکانی ڕزگارکەردا بەدەست بهێنێت؟ نەخێر، هیچ کام لەمانە نەبوو. چۆن دەزانین؟ چونکە خودای هەرە بەرز، دروستکەری هەموو شتێک، کە قووڵترین نهێنییەکانی هەموو دڵەکان و پاڵنەری ڕاستەقینەی هەموو کردارێک دەزانێت، لەوێ بوو لە کەسایەتیی عیسای ناسریدا.
چاوی پیرۆز و هەموو شتێک بڕەکەی ڕاستەوخۆ چووە ناو قووڵایی ڕۆحی ئەم ژنە. ئەو نەک تەنها ئەوەی کردبووی دەزانی، بەڵکو چۆن و بۆچی کردبووی، و ڕایگەیاند، «کارێکی باشی بۆ من کردووە» (ئایەتی 10). بە کورتی، مەسیح خۆی ئامانجی ڕاستەوخۆی ڕۆحی ئەم ژنە بوو؛ و ئەمەش بوو کە بەهای بە کارەکەی بەخشی و بۆنی زەیتەکەی ڕاستەوخۆ بۆ تەختی خودا بەرز کردەوە.
ئەو نەک تەنها لەو ساتەدا بەرگری لێ کرد، بەڵکو بۆ داهاتووش گواستییەوە. ئەمە بەس بوو بۆ دڵی ئەم ژنە. بە پەسەندی خوداوەندەکەی، دەیتوانی بەرگەی «تووڕەیی» تەنانەت «قوتابییەکانیشی» بگرێت و ببیستێت کە کارەکەی بە «بەفیڕۆدان» ناودەبرێت (ئایەتی 8). بەس بوو بۆی کە دڵی ئەو تازە کرابووەوە. هەموو شتێکی تر دەیتوانی بڕوات بۆ ئەوەی کە بەهای چی بوو. ئەو هەرگیز بیری لە بەدەستهێنانی ستایشی خەڵک یان خۆدزینەوە لە سووکایەتییەکەی نەکردبووەوە. تاکە ئامانجی بێ دابەشبوونی، لە سەرەتاوە تا کۆتایی، مەسیح بوو.
لەو ساتەوەی دەستی خستە سەر ئەو سندووقە ئەلەباستەرە تا شکاندی و ناوەڕۆکەکەی بەسەر کەسایەتییە پیرۆزەکەیدا ڕشت، تەنها بیری لە خۆی دەکردەوە. ئەو جۆرێک لە تێگەیشتنی سروشتیی هەبوو سەبارەت بەوەی کە لەو بارودۆخە قورسەدا کە لەو ساتەدا تێیدا بوو، چی بۆ خوداوەندەکەی گونجاو و خۆشەویست دەبێت، و بە لێهاتووییەکی نایابەوە ئەو کارەی کرد. ئەو هەرگیز بیری لەوە نەکردبووەوە کە زەیتەکە چەند دەهێنێت؛ یان ئەگەر کردبووی، هەستی دەکرد کە ئەو 10,000 هێندە زیاتر دەهێنێت. سەبارەت بە «هەژاران» (ئایەتی 11)، بێگومان ئەوانیش شوێنی خۆیان و داواکارییەکانی خۆیان هەبوو؛ بەڵام ئەو هەستی دەکرد کە عیسا بۆ ئەو زیاترە لە هەموو هەژارانی جیهان.
بە کورتی، دڵی ژنەکە پڕ بوو لە مەسیح، و ئەمەش بوو کە کاراکتەری بە کردارەکەی بەخشی. ئەوانی تر ڕەنگە بە «بەفیڕۆدان» ناوی ببەن؛ بەڵام دەتوانین دڵنیا بین کە هیچ شتێک بەفیڕۆ نادرێت کە بۆ مەسیح خەرج دەکرێت. ژنەکە وا بڕیاری دا، و ڕاست بوو. ڕێزگرتن لێی لەو ساتەدا کە زەوی و دۆزەخ لە دژی بەرز دەبوونەوە، بەرزترین کرداری خزمەتگوزاری بوو کە مرۆڤ یان فریشتە دەیتوانی ئەنجامی بدات. ئەو خەریک بوو قوربانی بکرێت. سێبەرەکان درێژتر دەبوونەوە، تاریکی قووڵتر دەبوو، ڕەشایی چڕتر دەبوو. خاچ بە هەموو ترسەکانییەوە نزیک بوو، و ئەم ژنە پێشبینی هەموو ئەمانەی کرد و پێشوەختە هات بۆ چەورکردنی جەستەی خوداوەندە خۆشەویستەکەی. سەیری ئەنجامەکە بکە.
سەرنج بدە چۆن خوداوەندە پیرۆزەکە دەستبەجێ دەستی بە بەرگری لێ کرد و لە تووڕەیی و سووکایەتیی ئەوانەی کە دەبوو باشتر بزانن، پاراستی. «کاتێک عیسا ئەمەی زانی، پێی گوتن: «بۆچی ژنەکە بێزار دەکەن؟ چونکە کارێکی باشی بۆ من کردووە. چونکە ئێوە هەمیشە هەژارتان لەگەڵدایە؛ بەڵام من هەمیشە لەگەڵتان نیم. چونکە ئەو ئەم زەیتەی بەسەر جەستەی مندا ڕشت، بۆ ناشتنی من کردی. بەڕاستی، پێتان دەڵێم، لە هەر شوێنێک ئەم مزگێنەیە لە هەموو جیهاندا ڕابگەیەنرێت، ئەوەی ئەم ژنە کردوویەتی، وەک یادگارییەک بۆی دەگێڕدرێتەوە» (ئایەتەکانی 10-13).
دڵنیا بە لەوەی کە لە هەموو کارێکدا چاوت ڕاستەوخۆ لەسەر مامۆستاکە بێت. عیسا بکە بە ئامانجی ڕاستەوخۆی هەموو کارێکی بچووکی خزمەتگوزاری، هەرچییەک بێت. هەوڵ بدە هەموو کارێکت بە شێوەیەک بکەیت کە ئەو بڵێت، «ئەمە کارێکی باشە بۆ من.» سەرقاڵی بیروڕای خەڵک مەبە سەبارەت بە ڕێگا یان کارەکەت. گوێ بە تووڕەیی یان تێنەگەیشتنیان مەدە، بەڵکو سندووقی ئەلەباستەری زەیتەکەت بەسەر کەسایەتیی خوداوەندەکەتدا بڕێژە. دڵنیا بە لەوەی کە هەموو کارێکی خزمەتگوزاریت بەرهەمی نرخاندنی دڵت بێت بۆ ئەو و دڵنیا بە کە ئەو کارەکەت بەرز دەنرخێنێت و لەبەردەم هەزاران کۆکراوەدا بەرگریت لێ دەکات.
بەو شێوەیە بوو بۆ ئەو ژنەی کە خوێندمانەوە. ئەو سندووقی ئەلەباستەرەکەی برد و بەرەو ماڵی شیمۆنی گولی ڕۆیشت بە یەک ئامانج لە دڵیدا، واتە عیسا و ئەوەی لەبەردەمیدا بوو. ئەم ژنە تێیدا نوقم ببوو. بیری لە کەسی تر نەکردەوە، و زەیتە بەنرخەکەی بەسەر سەریدا ڕشت. و سەرنج بدە لە ئەنجامە پیرۆزەکە: کارەکەی گەیشتووەتە دەستمان لە تۆماری مزگێندا لەگەڵ ناوی سەرسوڕهێنەری ئەودا. هیچ کەسێک ناتوانێت مزگێنەکە بخوێنێتەوە بەبێ خوێندنەوەی یادگاریی دڵسۆزیی کەسیی ئەو.
ئیمپراتۆرییەتەکان هەڵکشان، گەشەیان کرد و چوونە ناو ناوچەی بێدەنگی و لەبیرچوونەوە. پەیكەرەکان بۆ یادکردنەوەی لێهاتوویی و گەورەیی مرۆڤ دروست کراون – و ئەم پەیكەرانە بوونەتە خۆڵ. بەڵام کرداری ئەم ژنە هێشتا دەژی و بۆ هەمیشە دەژی. با خودا ڕەحمەتمان پێ ببەخشێت بۆ لاساییکردنەوەی.
ئەو ژنەی کە بە زەیتەکەیەوە هات، ئەوەی تێگەیشت کە ئەوانەی دەوروبەری تێی نەگەیشتن: مردن ئێستا لێی نزیک بوو. کاریگەرییەکەی ئەوە بوو کە ئەو زیاتر ببێتە ئامانجی دڵی، و هەرچییەک بۆی بەنرخ بوو، لەگەڵیدا چووە ناو مردن. بەکارهێنانی زەیتەکە شایەتی ئەمە دەدات، هەروەها بۆنی خۆشی مردنەکە خۆی، کە بۆ هەمیشە لەگەڵمان دەمێنێتەوە. لەمەشدا ئێمەش دەمێنینەوە و دەمێنینەوە – لە بۆنی خۆشی ئەم گوێڕایەڵییە سەرسوڕهێنەرەدا.
قوتابییە ڕاستەقینەکان بە هاواری سوودخوازی گیرۆدە بوون: ئەوەی تەنها بۆ مەسیح خەرج کرا «بەفیڕۆدانە» و لە هەژاران وەرگیراوە. بۆ زۆر کەس، ئەم جۆرە داواکارییانە دەبنە بەڵگەی کاریگەر دژی ئەوەی کە دڵسۆزیی ڕاستەقینە بۆ ئەو داوای دەکات. ئەوانەی کە دەیانەوێت تێبگەن و نرخی دانانی ژیان لە پێناوی ئەودا بزانن، زۆرجار ناتوانن قوربانیی سوودبەخشی لە پێناوی ئەودا تێبگەن. ئەوان دەڵێن کە ئەرک ناتوانێت بەڕاستی داوای ئەم جۆرە قوربانییە بکات. بەڵام زۆرجار داوا دەکات کە هەموو ڕەچاوکردنی ئەنجامەکان بە تەواوی لە پرسیارەکە دەربکەین، و بە سادەیی و بێ سنوور گوێڕایەڵی فەرمانەکانی وشەکە بین. —ف. و. گرانت، کتێبی ژمارەیی، وەرگیراوە
