کاتێک قەشە پێتەر بە فریشتەیەک لە زیندانی هێرۆد ڕزگار کرا، ئەو
"هاتە ماڵی مریەم دایکی یوحەننا، کە نازناوەکەی مەرقەس بوو؛ لەوێ زۆر کەس کۆببوونەوە و نوێژیان دەکرد." بەم شێوەیە بۆ یەکەمجار ناوی مەرقەس دەبیستین. جێی سەرنجە کە ئەو، نەک دایکی، لە مێشکی نووسەری ئیلهامپێدراودا دیارە، مریەم وەک
"دایکی یوحەننا، کە نازناوەکەی مەرقەس بوو" ناسێنراوە. ماڵێکی خۆش بوو، ماڵەکەی ئەو: دایکێکی لەخواترس بۆ ڕێنماییکردنی، کراوەییەکەی بۆ بەرژەوەندییەکانی خودا پاراستبوو - ماڵێک کە نوێژ تێیدا دەکرا. چەند نائاسایی بوون ئەم سوودانە بۆ کەسێک کە لەم جۆرە کەشوهەوایەدا پەروەردە کرابوو و چەند فراوان بوو زانیارییەکانی دەربارەی چالاکییەکانی ڕۆحی پیرۆز لەو ڕۆژگارە سەرەتاییانەدا!
قەشە پێتەر پێی دەڵێت
"مەرقەس، کوڕم،" دەربڕینێک کە ڕەنگە وەسفی بکات وەک کەسێکی باوەڕدار کە لەلایەن ئەو قەشەیەوە گۆڕاوە. بێگومان گوێی لە وتاری گەورەی پەنتیکۆست گرتبوو؛ ئەو پیاوەی دەناسی کە لە دەروازەی پەرستگاکەدا چاککرابووەوە کە پێی دەوترا جوان؛ قسەی لەگەڵ ستیڤن و فیلیپ کردبوو؛ و بێگومان لە نزیکەی ئەو کاتەدا کە مامی، بەرناباس، ناساندبووی بە کۆمەڵگەی ئۆرشەلیم، لەگەڵ ساولی تارسوس ئاشنا ببوو.
خزمەتی سەرەتایی مەرقەس و یەکەم گەشتی میسیۆنێری
بەڵام چەند ساڵێک تێپەڕی، ئێستا دەبێت لە بارودۆخێکی نوێدا بیبینین. ئەو پەناگەی ماڵەکەی جێهێشتووە و چارەنووسی خۆی خستووەتە سەر لەگەڵ بەرناباس و ساول
بینینیان لە کاتی گەیشتنیان لە ئەنتیکیاوە لەگەڵ دیارییەکانی پیرۆزانی ئەو ناوچەیە (کردارەکان 11:30)، و بیستنی گێڕانەوەیان دەربارەی کارەکە لەنێو گەلاندا، ڕەنگە ئارەزوویەکی دروست کردبێت بۆ یاوەریکردنیان. بەڵام، هەموو ئەوەی کە بە دڵنیاییەوە دەیزانین ئەوەیە کە
"یوحەننایان لەگەڵ خۆیان برد کە نازناوەکەی مەرقەس بوو" (کردارەکان 22:25). لە ئەنتیکیاوە بۆ یەکەم گەشتی میسیۆنێری، دوو قەشەکە سەرەتا دەچنە قوبرس؛ لە سەلامیس لە کەنیشتی جولەکەکاندا مزگێنی دەدەن:
"و یوحەننایان وەک خزمەتکاری خۆیان هەبوو." لە پافۆس، لە کەناراوەکانی باشووری ڕۆژئاوای دوورگەکە، جادووگەر ئیلیماس و جێگر سێرگیوس پاوڵس دەبینن - یەکەمیان بە کوێربوونێکی کاتی تووش دەبێت بەهۆی دژایەتیکردنی ئینجیل، و دووەمیان دوای باوەڕهێنان دەگۆڕێت. لەوێوە مزگێنیدەرەکان بە کەشتی دەچنە پەرگا، لە وشکانی، و کاتێک خەریکە بە تەواوی دەست بە کارەکە بکەن کە بۆی دەستیان پێکردبوو، یوحەننا مەرقەس دەگەڕێتەوە ئۆرشەلیم.
دووەم گەشتی میسیۆنێری و ڕابردووی مەرقەس
حەوت ساڵ تێپەڕیوە، و پاوڵ و بەرناباس خۆیان ئامادە دەکەن بۆ جێهێشتنی ئەنتیکیا لە گەشتێکی دووەمی میسیۆنێریدا، کاتێک یوحەننا مەرقەس دووبارە دەردەکەوێتەوە. ئەو لەو ماوەیەدا چی دەکرد، چەندێک لە ئۆرشەلیم مایەوە، چی کرد یان چی بە مێشکیدا هات لەو حەوت ساڵەدا پرسیارگەلێکن کە حەز دەکەین بتوانین وەڵامیان بدەینەوە، بەڵام ناتوانین. ئەوەی فێری دەبین ئەوەیە کە بەرناباس بڕیاری داوە لەگەڵ خۆی بیبات، لە کاتێکدا پاوڵ دژایەتی کرد چونکە ئەو لە پامفیلیاوە لێیان جیابووبووەوە، و لەگەڵیان نەچوو بۆ کارەکە.
نووسەران گومانیان کردووە کە ئایا جیابوونەوەی مەرقەس لەو کاتەدا بەهۆی ناڕەزایەتی بووە لە زیادبوونی ناوبانگی پاوڵ، یان لە ترسی مەترسییەکانی داهاتوو، یان حەسرەتی ماڵەوە؛ بەڵام پاوڵ هیچ گومانێک لەم بابەتەدا ناهێڵێتەوە. ئەو یەک کەموکوڕی کوشندەی هەبوو - ئەو پابەند نەبوو بە کارەکەی؛ گەڕابووەوە. ڕەنگە وا گومان بکرێت کە لە ماوەی حەوت ساڵی غیابیدا ئەو حاڵەتەی دۆزیبێتەوە و حوکمی دابێت کە هۆکاری کەمی پابەندبوونی بووە، بەڵام وادیارە ئەو کارەی نەکردووە. هێشتا کەمییەکی لە جێگیربوون و دڵسۆزی تێدایە.
ڕەگ و ڕیشەی ئەم کەموکوڕییە وادیارە لەو بیرۆکەیەدا بووە کە ناوبانگی پەیوەندییە شایستەکان شایستەی خزمەتکردن دەکات. ئەوەی ڕێگەی بە مامی دا کە هەوڵی گەڕاندنەوەی بدات، ئەم خەسڵەتەی لە مەرقەسدا نیشان دا. بەڵام ئەمە هەمان شتە کە پێویستی بە فێربوون لە خوداوە هەبوو. بێگومان باش بوو لە ئۆرشەلیم ژیابێت و شایەتحاڵی سەرکەوتنەکانی ئینجیل بێت؛ باش بوو لە ماڵەوە لەگەڵ ئەو کەسانەدا بێت کە لەنێو شوێنکەوتووانی مەسیحدا دیار بوون؛ و شەرەفێکی کەم نەبوو کە بتوانێت بەرناباسی دڵسۆز وەک مامی خۆی بانگ بکات. پێویست ناکات ئەم سوودانە کەم نرخێنین؛ دەتوانرا بە باشی بەکاربهێنرێن ئەگەر ئەو نیعمەتەی کە لەبەردەم چاوەکانی مەرقەسدا لەو بازنەیەدا کە تێیدا دەجووڵا، ڕۆحی بجوڵاندبایە و ویژدانی لەبەردەم خودادا چالاک کردبایە؛ ئەوا دەبووە هۆی گەشەی ڕۆحی.
بەڵام تەنها بوونی ئەو جۆرە سوودانە نەیدەتوانی یەک باڵا بە پێوانەکەی زیاد بکات، یان یەک تۆز شایستەیی بۆ خزمەتکردن دابین بکات. لە هەر حاڵەتێکدا پاوڵ ڕایگەیاند کە ڕازی نابێت لەگەڵ کەسێکدا کە جێی متمانە نییە، بەشداری لە هەڵمەتەکاندا بکات، وەک ئەوەی ئەو و بەرناباس ئەنجامیان دابوو. پێویست ناکات باس لەو ناکۆکییە بکەین کە لە نێوان پاوڵ و بەرناباسدا ڕوویدا. بەڵام، تێبینی دەکەین کە بەرناباس مەرقەسی برد و بە کەشتی چوو بۆ قوبرس - بەبێ پاوڵ.
ئەمە ئەنجامی سستی براکێکە کە وای بیر دەکرد
"زیاتر لەوەی کە دەبێت بیری لێبکاتەوە" و بە هۆشیارییەوە نەبوو بەپێی ئەوەی خودا پێوانەی باوەڕی پێدابوو (ڕۆما 12:3). و هەرچەندە نادادپەروەرانە دەبێت گەورەکردنی شکستێکی کەسێک کە لە کۆتاییدا دڵسۆز و کارامە بوو، بەڵام زۆر شت لەدەست دەچێت بە پشتگوێخستنی ئەو ڕاستییەی کە ڕێگاکانی سەرەتایی ئەو بووە هۆی ناکۆکی لە نێوان قەشەکانی هەڵبژاردەی ڕۆحی پیرۆزدا، بەرناباسی بێبەش کرد لە هاوڕێیەتی ئەو پیاوەی کە خزمەتکردنی گەلان پێ سپێردرابوو، و پاوڵی بێبەش کرد لەو ئارامییەی کە لە هاوڕێیەتی ئەم 'کوڕی دڵنەواییە'دا دۆزرایەوە."
گۆڕان و ڕزگاربوونی مەرقەس
چەند ساڵێک تێپەڕیوە لەوەتەی ناکۆکییەکە لە نێوان پاوڵ و بەرناباسدا ڕوویدا بەهۆی ڕێگاکانی سەرەتایی یوحەننا مەرقەسەوە. بەڵام خودا لە ڕۆحی ئەودا کاری کردووە. ئەگەر بگەڕێینەوە سەر 1 پێتەر 5:12-24، ئەوا لە بابل لەگەڵ قەشە پێتەر و سیلاسدا دەیدۆزینەوە.
سیلاس ئەو برایەیە کە پاوڵ هەڵیبژارد کاتێک بەرناباس لەگەڵ مەرقەسدا بە کەشتی چوو بۆ قوبرس؛ جگە لەوەش ئەو برایەیە کە، وەک بەڕێز داربی دەڵێت، "کارەکەی بە ئۆرشەلیم پێ باشتر بوو،" لە کاتێکدا مەرقەس ئۆرشەلیمی بە کارەکە پێ باشتر بوو. بەڵام ئەوەی کە مەرقەس ئێستا لەگەڵ سیلاسدایە، نیشانەی مێشکێکی خاکی و ڕۆحییە؛ هەموو ناکۆکییەکی لەسەر ئەوە ڕاگرتووە؛ ئەوی دەگەڕێنێتەوە سەر کارەکە.
پشتگیریکردنی دواتری پاوڵ
بەڵام کات بە خێرایی تێدەپەڕێت. قەشە پاوڵ ئێستا پیاوێکی پیرە، لە ڕووی تەمەنەوە ڕەنگە 67 ساڵ بێت، بەڵام بەهۆی کار و ئازارەکانییەوە پێی دەوترێت "پاوڵی پیر". ئەو ئێستا زیندانییە لە ڕۆما، و کاتێک نامە بۆ پیرۆزانی کۆلۆسە دەنووسێت، زۆر دڵخۆش دەبین بە تێبینیکردنی ئەم وشانە لە نامەکەیدا: "ئەریستارخۆس هاوزیندانییەکەم سڵاوتان لێدەکات،
و مەرقەس، کوڕە خوشکی بەرناباس (کە دەربارەی ئەو فەرمانتان پێگەیشتووە؛ ئەگەر هاتە لاتان، پێشوازی لێبکەن)؛ و ... یوستۆس... تەنها ئەمانە هاوکارانی منن بۆ شانشینی خودا، کە دڵنەواییەکیان پێبەخشیوم" (کۆلۆسی 4:10-11).
دووبارە دەنووسێت: "ئەپافراس، هاوزیندانییەکەم لە مەسیحی یەسوعدا، سڵاوت لێدەکات؛ مەرقەس، ئەریستارخۆس، دیماس، لوکاس، هاوکارانم" (فیلیمۆن 24).
و دوای دوو ساڵ، کاتێک چاوەڕێی سزاکەی لە قەیسەر دەکات، نامە بۆ تیمۆتی دەنووسێت کە بێتە لای لە ڕۆما - بە تەنها نا، چونکە زیاد دەکات: "مەرقەس ببە و لەگەڵ خۆت بیهێنە: چونکە بۆ خزمەتکردن بەسوودە بۆ من" (2 تیمۆتی 4:11). هەرچەندە لوقا لەگەڵیدایە، ئەم بەرگریکارە دێرینەی ئینجیل دەیەوێت دوو کەسی تر لەگەڵیدا بن پێش ئەوەی ڕێڕەوەکەی تەواو بکات، و ئەم دووانەش تیمۆتی و مەرقەس.
خزمەتکارە بەسوودەکە
چ گۆڕانێک! مەرقەس ئێستا وەک "هاوکارێک،" "دڵنەواییەک،" "هاوکارێک،" و "بەسود بۆ خزمەتکردن" ناسراوە. چی ئەم گۆڕانەی دروست کردووە؟ ئەمە:
مەرقەس وانەکەی فێربووە. بێگومان بۆ زۆربەی پیرۆزان مەرقەس هەمیشە برایەکی زۆر بەڕێز دەهاتە پێش چاو، بەڵام لە مێشکی ڕۆحی پاوڵدا کارێکی جیاواز لە ڕۆحی مەرقەسدا پێویست بوو بۆ پشتگیریکردنی لە شوێنی چالاکییەکەدا کە دەستی پێکردبوو؛ ئەو ئێستا دەتوانێت تێبینی بکات کە ڕوویداوە، و ئەو یوحەننا مەرقەسێکی زۆر جیاوازە - ئەو بە تەواوی جێی متمانەیە. لە هەر شوێنێک کاری خودا بێت، ئەو لەوێیە. ئەگەر کارێک هەبێت لە پامفیلیا بکرێت، هیچ هێزێک لەسەر زەوی ناتوانێت زاڵ بێت بۆ گەڕاندنەوەی بۆ ئۆرشەلیم. ئەم ئاماژە بەردەوامە بۆ هاتن و چوونەکانی لە ڕۆماوە و بۆ ڕۆما چی دەگەیەنێت؟ ئاه، ڕۆمای ئەو کاتە و ڕۆمای ئێستا لە ڕوانگەی مەسیحییەوە زۆر جیاواز بوون. ڕۆمای ئێستا ئەو شارەیە کە
"ئایین بە پێڵاوی زیوین دەڕوات" وەک بانیان دەڵێت. بەڵام ڕۆمای ئەو کاتە ئەو شارە بوو کە
- "هیچ قەشەیەکی نەناسیبوو جگە لە زنجیردا!" هێشتا بۆ دۆزینەوەی یوحەننا مەرقەس دەبێت بچینە ڕۆما، یان ئەگەر بۆ کاری قەشەکە ڕۆیشتبێت، زۆری پێناچێت تا دەگەڕێتەوە.
میراتی هەمیشەیی مەرقەس
بەڵام ئەوە هەمووی نییە. ئەم خزمەتکارە بەنرخەی خودا، پێش گەڕانەوەی بۆ ماڵەوە، میراتێکی بێ نرخمان بۆ بەجێدەهێڵێت. ئەو کتێبێک دەنووسێت - کتێبێکی سەرسوڕهێنەر - کتێبێکی ناوازە. بابەتی ئەو چییە؟ ئایا ئەو دیمەنەکانی ئەو ڕۆژگارە سەرەتاییە لەبیرنەکراوانەی کڵێسای تازەپێگەیشتوو دەگێڕێتەوە کە شایەتحاڵی بوو؟ نەخێر. ئایا ئەو گێڕانەوەیەکمان پێدەدات دەربارەی خزمەتەکەی لە بابل لەگەڵ قەشە پێتەر و سیلاسدا؟ نەخێر. ئایا ئەو وەسف دەکات - وەک چۆن بە باشی دەیتوانی بیکات - ڕۆژانی دواتری خۆشەویستمان
"پاوڵی پیر؟" یان ئایا ئەو پێمان ڕادەگەیەنێت کە لە کۆتاییدا لە ڕۆما لەلای ئەم شایەتحاڵە دڵسۆزەدا وەستاوە؟ نەخێر. یوحەننا مەرقەس دەربارەی یەکێک دەنووسێت - ئەو یەکێک کە شایستەی هەموو ڕێز و ستایشێکە؛ ئەو ئینجیلی مەرقەس دەنووسێت.
- وەک مەتتا ئەو بە تایبەتی وەسفی ناکات وەک پاشایەکی دەستنیشانکراو، بەرزکرابووەوە و فڕێدرابووە خوارەوە (زەبوورەکان 102:10) کاتێک پێشکەش بە ئیسرائیل کرا و ڕەتکرایەوە. وەک لوقا ئەو بە جیاواز وەسفی ناکات وەک
کوڕی مرۆڤ کە گوێڕایەڵی خودا بوو و دەفرێکی پڕ لە نیعمەت بوو بۆ مرۆڤ. وەک یوحەنناش، ئەو وەسفی ناکات کە ئەو کێیە لە شکۆمەندی کەسایەتییەکەیدا - کوڕی خودای ئەزەلی کە بووە گۆشت و لەنێوانماندا نیشتەجێ بوو. بێگومان هەموو ئەم شکۆمەندییانە، هەرچەندە داپۆشراون، لەو کەسەدا دەدرەوشێنەوە کە مەرقەس وەسفی دەکات، چونکە
"نەیدەتوانی بشاردرێتەوە؛" بەڵام بەو شایستەییەی کە خودا دەیدات بەو دەفرەی کە بۆ کارێکی دیاریکراو بەکاری دەهێنێت - هەرچەندە ئەو دەفرە ئیلهامپێدراو بێت - یوحەننا مەرقەس دەنووسێت
دەربارەی یەسوعی مەسیح، کوڕی خودا، وەک خزمەتکارێک کە لە تەواوی ڕێڕەوەکەیدا هیچ شکستێک نەدۆزرایەوە. ئەو دەربارەی ئەو دەنووسێت کە "دەستبەجێ" ئەمەی دەکرد، یان "هەر زوو" ئەوەی دەکرد، و هەمیشە لە کاری باوکیدا بوو. مەرقەس ئەو ئاشکرا دەکات لە نوێژدا "زۆر پێش ڕۆژ" لەگەڵ ڕۆژێکی کاری تەواو کە بەدوایدا دێت، بە پەرۆشەوە بۆ چوون "بۆ شارۆچکەکانی تر" لەگەڵ ئینجیلدا، لە کاتێکدا جەماوەرێکی زۆر لەو شوێنەدا کە لێیەتی لێی کۆدەبنەوە. ئەویشە کە پێمان ڕادەگەیەنێت کە لە کاتێکدا تایبەتمەندی نوێژەکانی سەرەتایی لەلایەن قوتابییەکانییەوە پچڕێنرا، و "شوێنی چۆڵ و دوور" کە بۆ قوتابییەکانی گەڕابوو، لەلایەن خەڵکەوە داگیرکرا، ئەو هەرگیز بەو شتانە بێزار نەدەبوو، بەڵکو وەک بانگەوازێک بۆ کارکردنی زیاتر قبووڵی دەکرد. مەرقەس دووبارە بە زۆرەوە بیرمان دەهێنێتەوە لە ئارەزووی ئەو بۆ ئەوەی ئەوانەی سوودمەند بوون لە خزمەتەکەی "هیچ شتێک بە هیچ کەسێک نەڵێن" دەربارەی، هێشتا ستایشی ئەوانە دەگێڕێتەوە کە - هەرچەندە فەرمانیان پێکرابوو کە هیچ نەڵێن - دەڵێن،
- "هەموو شتێکی بە باشی کردووە."
