پرسیار: تکایە مەتتا ٧:١ ڕوون بکەرەوە. هەندێک لە هاوڕێکانم هەمیشە دادوەری خەڵکی تر دەکەن. ئایا کتێبی پیرۆز ناڵێت نابێت دادوەری بکەین؟
وەڵام: ئەو ئایەتەی کە ئاماژەی پێدەکەیت بریتییە لە، «دادوەری مەکەن، بۆ ئەوەی دادوەری نەکرێن» (مەتتا ٧:١ NKJV). دوو مامۆستای نایابی کتێبی پیرۆز، ویلیام ماکدۆناڵد و ئێچ. ئەی. ئایرۆنساید، بە ڕوونی ئەم ئایەتەیان لە کتێبە نووسراوەکانیاندا ڕوون کردووەتەوە. با بزانین چی دەڵێن:
ویلیام ماکدۆناڵد، لە لێکدانەوەی کتێبی پیرۆزی باوەڕدار:
«ئەم فەرمانەی دادوەری نەکردنی ئەوانی تر ئەم بوارانەی خوارەوە لەخۆدەگرێت: نابێت دادوەری پاڵنەرەکان بکەین، چونکە تەنها خودا دەتوانێت بیانخوێنێتەوە؛ نابێت بە دەرکەوتن دادوەری بکەین (یۆحەننا ٧:٢٤؛ یاقوب ٢:١-٤)؛ نابێت دادوەری ئەوانە بکەین کە گومانی ویژدانییان هەیە سەبارەت بەو شتانەی کە خۆیان لە بنەڕەتدا ڕاست یان هەڵە نین (ڕۆما ١٤:١-٥)؛ نابێت دادوەری خزمەتی مەسیحییەکی تر بکەین (١ کۆرنسۆس ٤:١-٥)؛ و نابێت دادوەری هاوباوەڕێک بکەین بە خراپە گوتن لەسەری (یاقوب ٤:١١-١٢).
«هەندێک جار ئەم وشانەی خوداوەندمان بە هەڵە لێکدەدرێنەوە بۆ قەدەغەکردنی هەموو جۆرەکانی دادوەری. گرنگ نییە چی ڕوودەدات، خەڵک بە دیندارییەوە دەڵێن، 'دادوەری مەکەن، بۆ ئەوەی دادوەری نەکرێن.' بەڵام عیسا فێرمان ناکات کە مەسیحییەکی بێ تێگەیشتن بین. هەرگیز مەبەستی ئەوە نەبووە کە توانای ڕەخنەگرانەی تێگەیشتنمان وازلێبهێنین.
«پەیمانی نوێ چەندین وێنەی دادوەری ڕەوای دۆخ، ڕەفتار، یان فێرکردنی ئەوانی تری تێدایە. جگە لەوەش، چەندین بوار هەیە کە مەسیحی فەرمانی پێکراوە بڕیار بدات، بۆ جیاکردنەوەی باش لە خراپ یان باش لە باشترین. هەندێک لەمانە بریتین لە:
کاتێک ناکۆکی لە نێوان باوەڕداران دروست دەبێت، دەبێت لە کەنیسەدا چارەسەر بکرێن لەبەردەم ئەندامانێک کە دەتوانن بڕیار لەسەر بابەتەکە بدەن (١ کۆرنسۆس ٦:١-٨).
- کەنیسەی ناوخۆیی دەبێت دادوەری گوناهە گەورەکانی ئەندامەکانی بکات و ڕێوشوێنی گونجاو بگرێتەبەر (مەتتا ١٨:١٧؛ ١ کۆرنسۆس ٥:٩-١٣).
- باوەڕداران دەبێت فێرکردنی دۆکتۆرینی مامۆستایان و بانگخوازان بە وشەی خودا دادوەری بکەن (مەتتا ٧:١٥-٢٠؛ ١ کۆرنسۆس ١٤:٢٩؛ ١ یۆحەننا ٤:١).
- مەسیحییەکان دەبێت بزانن ئایا ئەوانی تر باوەڕدارن بۆ ئەوەی گوێڕایەڵی فەرمانی پۆڵس بن سەبارەت بە یۆغی نایەکسان (٢ کۆرنسۆس ٦:١٤).
- ئەوانەی لە کەنیسەدان دەبێت دادوەری بکەن کە کام پیاوان خاوەنی ئەو مەرجانەن کە پێویستن بۆ ئەوەی ببنە پیر و خزمەتکار (١ تیمۆساوس ٣:١-١٣).
- دەبێت بزانین کام خەڵک سەرکێش، ترسنۆک، لاوازن، هتد، و بەپێی ڕێنماییەکانی کتێبی پیرۆز مامەڵەیان لەگەڵ بکەین (١ تەسەلۆنیکی ٥:١٤).
- لە مەتتا ٧:٢دا عیسا هۆشداری دا کە دادوەری نادادپەروەرانە بە هەمان شێوە پاداشت دەکرێتەوە: 'چونکە بەو دادوەرییەی کە دادوەری پێدەکەیت، دادوەری دەکرێیت.' ئەم بنەمایەی دروێنەکردنی ئەوەی کە دەچێنین لە هەموو ژیانی مرۆڤ و کاروباری مرۆڤدا چەسپێنراوە. مارک ئەم بنەمایە بەسەر وەرگرتنی وشەدا جێبەجێ دەکات (مارک ٤:٢٤) و لۆقا بەسەر بەخشندەییماندا لە بەخشیندا جێبەجێی دەکات (لۆقا ٦:٣٨).»
ئێچ. ئەی. ئایرۆنساید، لە تێبینییەکان لەسەر مەتتا:
«'دادوەری مەکەن' ئاماژەیە بۆ پرسی پاڵنەرەکان. هەندێک بارودۆخ هەیە کە گەلی خودا فەرمانیان پێکراوە دادوەری بکەن (١ کۆرنسۆس ٥:١٢)، بە واتای مامەڵەکردن لەگەڵ سەرپێچیکاران دژی ستانداردی ڕەوشتی مەسیحی، تەنانەت تا دەرکردنیان لە هاوبەشی کەنیسە (١ کۆرنسۆس ٥:٣-٥،١٣).
«بەڵام نابێت هەوڵ بدەین دادوەری سەرچاوە شاراوەکانی کردار بکەین. ئێمە زۆر بە ئاسانی لایەنگیر دەبین و بڕیارە خێراکانمان زۆر جار هەڵەن. ناتوانین دڵ بخوێنینەوە یان بیرەکان بناسینەوە. ئەمە تەنها مافی خودایە. ئەگەر گوێڕایەڵی ئەم فەرمانە نەکەین، پێویست ناکات سەرسام بین ئەگەر ئەوانی تر بە شێوەیەکی هاوشێوە دادوەریمان بکەن.»
هیوادارین لێکدانەوەکانی ئەم دوو مامۆستایەی کتێبی پیرۆز یارمەتیت بدەن لە تێگەیشتن لەم ئایەتە بە باشی بۆ ئەوەی لە ژیانی خۆتدا جێبەجێی بکەیت و بۆ هاوڕێکانت ڕوونی بکەیتەوە.
