زرێ هەر شتێکە کە وەک پارێزەر یان قەڵغانێک خزمەت دەکات. مەسیحییەکان سێ کۆمەڵە زرێیان هەیە: «زرێی ڕووناکی» بۆ پاراستنمان لە جەستە کە ئارەزووی دژی ڕۆح دەکات (ڕۆما ١٣:١٢-١٤)؛ «زرێی ڕاستودروستی» بۆ پاراستنمان لە سەرگەردانییەکانی جیهان لە خودا و نیعمەتەکەی (٢ کۆرنسۆس ٦:٧)؛ و «زرێی خودا» بۆ پاراستنمان لە فێڵەکانی (نیوە ڕاستییەکان) شەیتان کە هەوڵدەدات گومڕامان بکات (ئەفەسۆس ٦:١١). شەیتان دوژمنی گەورەی ئێمەیە، نەک لەبەر ئەوەی هیچ دەسەڵاتێکی بەسەردا هەیە، بەڵکو لەبەر ئەوەی بێوچانە لە فڕێدانی تیرە ئاگرینەکانی خۆسەرزەنشتکردن و گومان سەبارەت بە وشەی خودا. لەم وتارەدا، ئێمە گرنگی بە زرێی تەواوی خودا دەدەین کە تێیدا دەتوانین ڕووبەڕووی خاوەن فێڵ و لووتبەرزی ببینەوە.
دوژمنەکەمان
شەیتان نەیارێکی زیرەکە. ماوەیەکی زۆرە کار دەکات بۆ تیژکردنەوەی لێهاتوویی خۆی لە دەرکەوتنی ڕاستودروست و باشدا بۆ ئەوەی بتوانێت ئەوانە بخوات کە دەکەونە ناو فێڵەکانییەوە. سەیری سەرکەوتنە سەرەتاییەکەی بکە لەگەڵ حەوا لە باخچەی عەدەن. یەک دەستەواژەی سادە، «ئایا خودا وای وتووە...؟» (پیدایشی ٣:١ KJV)، جیهانەکەمانی هێنایە ناو وێرانی ئێستایەوە. عیسا فەرمووی:
«ئەو لە سەرەتاوە بکوژ بوو، و لە ڕاستیدا نەما، چونکە هیچ ڕاستییەک لەو نییە. کاتێک درۆ دەکات، لە خۆیەوە قسە دەکات؛ چونکە درۆزنە، و باوکیەتی.» (یۆحەننا ٨:٤٤). لە تاقیکردنەوەی خوداوەنددا، ئەو نووسراوەکەی بەکارهێنا، بەڵام نەک هەمووی، چونکە چوارچێوەکەی بەجێهێشت بۆ ئەو هۆکارەی کە ئەو کارە نەکات کە عیسای تاقیدەکردەوە بیکات! چ فێڵێک، بەکارهێنانی نووسراوێک بۆ فێرکردنی تەواو پێچەوانەی واتاکەی! (مەتتا ٤:١-١١). زرێی تەواوی خودا پێویستە بۆ ئەم دوژمنە، نەک زرێ یان هێزی ئێمە.
زرێ لە چوارچێوەدا
زرێی خودا لە کۆتایی ئەفەسۆس پێشکەشمان دەکرێت. با سەرەتا سەیری چوارچێوەی کتێبەکە بکەین. ئەفەسۆس ئێمە دەباتە بەرزاییەکانی پێگەی مەسیحی. ئێمە ناخوێنینەوە دەربارەی «مردن بۆ گوناه» یان «مردن بۆ یاسا» یان «خاچکردن بۆ جیهان.» بەڵام دەخوێنینەوە دەربارەی «دروستبوون لە مەسیحی عیسادا» و «پێکەوە زیندووکردنەوە لەگەڵ مەسیحدا» و «پێکەوە بەرزکردنەوە بۆ دانیشتن لە شوێنە ئاسمانییەکاندا» (ئەفەسۆس ٢:٥-١٠). ئێمە «تەواوی ئەوین کە هەموو شتێک لە هەموو شتێکدا پڕ دەکاتەوە» (ئەفەسۆس ١:٢٣). ئێمە دەبێت ئەوانە بین کە لە ڕێگەی ئەوانەوە ئەو بیر و ویستی خۆی لە سەرانسەری هەتاهەتایەدا جێبەجێ دەکات. ئەفەسۆس پەرستگاکەمان پیشان دەدات کە بۆمان کراوەتەوە، چونکە ئێمە پێشتر «پیرۆز کراوین... بە هەموو بەرەکەتە ڕۆحییەکان لە شوێنە ئاسمانییەکاندا لە مەسیحدا» (ئەفەسۆس ١:٣). و پۆڵس بەردەوام دەبێت لە لیستکردنی ئەو بەرەکەتانە: ئێمە هەڵبژێردراوین، پیرۆزین، بێ کەموکوڕین، هەڵگیراوینەتەوە، قبوڵکراوین، ڕزگارکراوین، کۆکراوینەتەوە، مۆرکراوین، و میراتمان وەرگرتووە (ئەفەسۆس ١:٤-١٤). ئەمانە مەبەستەکانی خودان بۆ جەستەی مەسیح. بەشداریکردنمان لە مەبەستەکانی خودا ئەوەیە کە باوەڕمان بە خوداوەند عیسا هەبێت، خۆشەویستیمان بۆ پیرۆزەکان هەبێت، و هیوای بانگەوازەکەی (ئەفەسۆس ١:١٥،١٨). چونکە ئەو ئێمەی زیندوو کردەوە، کە مردوو بووین لە سەرپێچی و گوناهەکاندا (ئەفەسۆس ٢:١). ژیانی نوێ دەبێت نیعمەت و باوەڕ نیشان بدات، چونکە بە نیعمەت ڕزگار کراوین لە ڕێگەی باوەڕەوە، نەک بە کردەوە یان کاری خۆمان (ئەفەسۆس ٢:٨). وەڵامدانەوەمان بۆ ئەم ڕزگارییە ئێستا کارە باشەکانە، کە ئەو لە پێشمان داناوە بۆ ئەنجامدانیان بە باوەڕ و هیوا و خۆشەویستی (ئەفەسۆس ٢:١٠).
گەلی خودا پێکەوە لە پەیمانی نوێدا بە «کڵێسا» ناسراون. گەلەکەی نەک تەنها وەک جەستەی ئەو وێنا دەکرێن، بەڵکو وەک بینایەکیش، کە لەسەر بناغەی نێردراوان و پێغەمبەران دروستکراوە، عیسای مەسیح بەردی گۆشەی سەرەکییە (ئەفەسۆس ٢:٢٠). بەم شێوەیە، کڵێسا بەڕاستی کۆشکێکی ڕۆحییە، چونکە شوێنی نیشتەجێبوونی خودایە لە ڕێگەی ڕۆحەوە (ئەفەسۆس ٢:٢٢)، شوێنێکە بۆ هەموو گەلان، جوولەکە و ناجوولەکە بە یەکسانی (ئەفەسۆس ٣:٦). چونکە لەو هەموو خێزانێک لە ئاسمان و زەویدا ناوی لێنراوە (ئەفەسۆس ٣:١٥) بەو مەبەستەی کە سەرۆکایەتییەکان و دەسەڵاتەکان لە شوێنە ئاسمانییەکاندا بتوانن حیکمەتی فرەلایەنی خودا ببینن لە هێنانی ئەم خێزانەی خودا بۆ بوون (ئەفەسۆس ٣:١٠). ئێمە چاوەڕێی دەرکەوتنی ئەم ماڵەین کاتێک هەموومان دەگەینە ئەم یەکێتییەی باوەڕ و زانینی کوڕی خودا (ئەفەسۆس ٤:١٣).
تا ئەو کاتە، پێویستە بە شایستەیی ئەم بانگەوازە بڕۆین (ئەفەسۆس ٤:١). نیعمەتمان پێدراوە بۆ ئەوەی بیکەین (ئەفەسۆس ٤:٧)، و مزگێنیدەران، قەشەکان، و مامۆستایانمان پێدراوە بۆ تەواوکردنی پیرۆزەکان، بۆ ئەوەی هەموومان نەک تەنها بڕۆین، بەڵکو کار بکەین بۆ بنیاتنانی جەستەی مەسیح (ئەفەسۆس ٤:١٢). بۆ سەرکەوتن لەم ڕۆیشتن و کارەدا، پێویستە پیاوە کۆنەکە لاببەین (ئەفەسۆس ٤:٢٢) – پەیوەندییە پێشووەکانمان لەگەڵ ئارەزووی جەستە، ئارەزووی چاوەکان، و شانازی ژیان – و پیاوە نوێیەکە لەبەر بکەین، کە دروستکراوی خودایە. ئێمە جارێک تاریکی بووین، بەڵام ئێستا ڕووناکین لە خوداوەنددا؛ دەبێت وەک منداڵانی ڕووناکی بڕۆین، ئەوە بکەین کە ڕاست و ڕاستەقینە و پیرۆزە (ئەفەسۆس ٥:٨).
بەم شێوەیە، بەرپرسیارێتییە ئێستاییەکانمان لە ئەفەسۆس ٥:١٨-٦:١٠ لیست کراون. نابێت سەرخۆش بین، بەڵکو دەبێت پڕ بین لە ڕۆح، خۆمان ڕادەستی یەکتر بکەین، سەرەتا لە ماڵەوە، پاشان لە کڵێسادا. منداڵان دەبێت ڕێزی باوک و دایکیان بگرن، و باوکان نابێت منداڵەکانیان تووڕە بکەن. دەبێت خزمەتکاری گوێڕایەڵ بین (کارمەند). و لە کۆتاییدا، دەبێت لە خوداوەند و هێزی تواناکەی بەهێز بین.
بە هەموو ئەم ئامادەکاری و ڕاهێنانە، زرێیەکە لەبەر دەکرێت (ئەفەسۆس ٦:١٠). لەبەر ئەوەی زرێی خودایە نەک هی ئێمە، بۆ شکۆمەندی خۆمان بەکاری ناهێنین. دەبێت بە هەمان زانینی تەواوی کە ئەفەسۆس پێشکەشی دەکات بەکاربهێنرێت: زانینی تەواوی مەسیح، و زانینی تەواوی خۆشەویستی مەسیح. یەکێکیان ئەوی تر پڕ دەکاتەوە؛ خۆشەویستی مەسیح تەواوی خودایە (ئەفەسۆس ٣:١٩) و کڵێسا تەواوی ئەوە (ئەفەسۆس ١:٢٢-٢٣). بۆیە کاتێک ئەم زرێیە بە خۆشەویستی و بۆ شکۆمەندی ئەو لەبەر دەکەین، خۆشەویستی مەسیح پڕکەرەوەیە (ئەفەسۆس ٣:١٩)، پارێزەرە (ڕۆما ٨:٣٥) و ناچارکەرە (٢ کۆرنسۆس ٥:١٤) بۆمان.
گەورەترین شت کە هەیە، خۆشەویستی مەسیحە. و ئێمە ئەم خۆشەویستییە بە جیهان نیشان دەدەین. خۆشەویستی مەسیح هاندەری ئێمەیە بۆ بەدەستهێنانی ئەم زانیارییە، کە ڕاستی وشەی خودا زرێی خودایە. زرێ و خۆشەویستی مەسیح دوو شت بە سەرۆکایەتییەکان و دەسەڵاتەکان نیشان دەدەن: حیکمەتی خودا (ئەفەسۆس ٣:١٠) و ڕاستی خودا (ئەفەسۆس ٦:١١). زرێی خودایە کە بەرگەی نیوە-ڕاستییەکان یان فێڵەکانی شەیتان دەگرێت.
زرێی تەواو بەرامبەر نیوە ڕاستییەکان
لێرەدا هەندێک بەکارهێنانی ئەم زرێیە لە شەڕی دژی نیوە ڕاستیدا:
کەمەرەکانمان دەبێت بە ڕاستی بەسترابنەوە، چونکە شەیتان دەڵێت، «ئەگەر بە تەواوی نەژیت ڕزگار نەکراویت،» لە کاتێکدا لە ڕاستیدا ئێمە لە خۆشەویستیدا قبوڵکراوین، مەبەستەکانی خودا جێبەجێ دەکەین.
دەبێت سنگپارێزی ڕاستودروستی لەبەر بکەین، چونکە شەیتان دەڵێت، «بڕۆ و گوناه بکە؛ تۆ ڕزگارکراویت، بۆیە گوناه خودا میهرەبانتر دەکات،» لە کاتێکدا لە ڕاستیدا ئێمە لە مەسیحی عیسادا بۆ کارە باشەکان دروستکراوین، کە بەشداریکردنمانە لە مەبەستەکانی خودا.
پێیەکانمان دەبێت بە ئامادەکاری مزگێنی پۆشرابن، چونکە شەیتان دەڵێت، «کەس ڕزگار نابێت، بۆیە خۆت ماندوو مەکە بە بانگەشەکردنی مزگێنی،» لە کاتێکدا لە ڕاستیدا ماڵی خودا بە بانگەشەکردنی مزگێنی دەکرێتە کۆشکێکی شکۆمەند بۆ ئەو.
دەبێت قەڵغانی باوەڕ هەڵبگرین، چونکە شەیتان دەڵێت، «پێویستە خۆت باشتر بکەیت پێش ئەوەی خودا قبوڵت بکات، چونکە پیاوە نوێیەکە جیاواز نییە لە کۆنەکە،» لە کاتێکدا لە ڕاستیدا پیاوە کۆنەکە، پڕ لە فێڵ، پێویستە لاببرێت، و پیاوە نوێیەکە، پڕ لە پیرۆزی ڕاستەقینە، پێویستە لەبەر بکرێت.
دەبێت کڵاوی ڕزگاری لەبەر بکەین، چونکە شەیتان دەڵێت، «کاری خۆت بکە، ئەوە بکە کە هەستێکی باشی پێدەبەخشێت، شایەنی شتێکی باشتریت،» لە کاتێکدا لە ڕاستیدا بەرپرسیارێتییە ئێستاییەکانمان ئەوەیە کە ویستی خوداوەند جێبەجێ بکەین.
دەبێت شمشێری ڕۆح هەڵبگرین، چونکە شەیتان دەڵێت، «ئایا خودا بەڕاستی فەرمووی کە ناتوانیت گۆشت بخۆیت، یان شەراب بخۆیتەوە، یان چێژ لە هاوسەرەکەت وەربگریت؟» لە کاتێکدا مەسیح فەرمووی، «من هاتووم بۆ ئەوەی ئەوان ژیانیان هەبێت، و... بە زۆری هەبێت.» لە ڕاستیدا، زانین و بەکارهێنانی وشەی خودا بە دروستی، لەبەرکردنی زرێی تەواوی خودایە. ئەوەی خودا بۆ چاکەی ئێمەی مەبەست بووە، شەیتان دەیگۆڕێت و گەندەڵی دەکات، دەبێتە هۆی سەرزەنشتکردن یان زیادەڕۆیی. ئێمە ڕێژەیی ئەوانی تر سەرزەنشت دەکەین بۆ بەرزکردنەوەی خۆمان، یان ڕێژەیی لەبیر دەکەین بۆ ئەوەی ئەوەی خودا بۆ چاکە مەبەستی بووە بە زیادەڕۆیی ببێتە گوناه. دەتوانین گۆشت بخۆین، بەڵام نەک ئەگەر براکەمان تووڕە بکات؛ دەتوانین شەراب بخۆینەوە، بەڵام نەک تا سەرخۆشی. دەتوانین چێژ لە هاوسەرەکەمان وەربگرین، بەڵام نەک هی کەسێکی تر. هەر شتێک بیکەین، ئەگەر بە خۆشەویستی مەسیح و بەپێی وشەکەی بیکەین، دەتوانین بەرگەی فێڵەکانی (نیوە-ڕاستییەکانی) شەیتان بگرین.
بەم شێوەیە زرێی خودا بەڕاستی کورتەیەکە لەوەی ئەفەسۆس هەمووی دەربارەیەتی: مەبەستەکانی خودا، و بەشداریکردنمان لەو مەبەستانەدا لە بنیاتنانی کۆشکێک بۆ خۆی، لابردنی پیاوە کۆنەکە، و بەردەوامبوونمان لە بەرپرسیارێتییە ئێستاییەکانماندا. ئەم زانیارییە لە خوداوە زرێی تەواوی خودایە، بۆیە با بە هەموو دڵسۆزی و ڕاستییەوە لەبەری بکەین.
