باوەڕی گیدۆن
هەندێک جار ڕەخنە لە گیدۆن دەگرین لەبەر ئەوەی داوای نیشانەی دەکرد (ئایەتەکانی 36-40) دوای بیستنی قسەی خودا. بێگومان، نابێت خورییەکەی ئەو وەک شێوازێک بەکاربهێنین بۆ دیاریکردنی ویستی یەزدان لە ژیانماندا. بەڵام زۆر شت هەیە کە دەتوانین لە چیرۆکەکەیەوە فێربین دەربارەی باوەڕ، گوێڕایەڵی و ژیان وەک سەرکەوتوو سەرەڕای ئاستەنگە زۆرەکان. گیدۆن داوای نیشانەکانی خورییەکەی کرد بۆ ئەوەی پشتڕاستی بکاتەوە – نەک لێکی بداتەوە – ویستی خودا و باوەڕی بەهێز بکات. هەرچەندە باوەڕی لەم خاڵەدا لاواز بوو، خودا لە لیستی گەورەی باوەڕی عیبرانییەکان 11دا جێگەی دایەوە! چ هاندانێکە بۆ ئەوانەی کە هەست بە لاوازی و کەمی باوەڕی خۆمان دەکەین. وەک باوکی کوڕە نەخۆشەکە لە مەرقۆس 9:24، هاوار دەکەین، «یەزدان، من باوەڕم هەیە؛ یارمەتی بێباوەڕییەکەم بدە!» تەنانەت نێردراوانیش بە یەزدانیان گوت، «باوەڕمان زیاد بکە» (لۆقا 17:5 NKJV).
ڕەنگە باوەڕی گیدۆن لە سەرەتادا بەهێز نەبووبێت، بەڵام خاڵەکە ئەوەیە ئەو باوەڕی هەبوو! ئەو باشترین کاندید بوو بۆ ئەوەی لەلایەن یەزدانەوە بەکاربهێنرێت. فریشتەی یەزدان خۆی بە گیدۆن ناساند بە گوتنی، «یەزدان لەگەڵتدایە، ئەی پیاوی بەهێزی ئازا» (دادوەران 6:12). بە خوێندنەوەی بەشەکە دەتوانین بزانین کە بیرۆکەکانی سەرەتایی گیدۆن ڕەنگە بەم شێوەیە بووبن: «چی؟ بێگومان تۆ هەڵە دەکەیت! من کەمترین کەسی گرنگم لە خێزانێکی نەناسراودا! من ترسنۆکم و پرسیارم هەیە لەبارەی ئەوەی بۆچی یەزدان وا دیارە وازی لێهێناوین. ناتوانیت ببینیت کە من گەنمەکەم لەم گۆڕەپانی شەرابەدا دەکوتم چونکە لە دوژمنەکە دەترسم کە تۆ دەتەوێت من سەرکەوتنی بەسەردا بەدەستبهێنم؟ من شیاو نیم، یان شیاو نیم، بۆ ئەم پۆستە.»
«نەخێر،» ئاماژەی فریشتەی یەزدان بوو بۆ گیدۆن، «چونکە هەر ئەم خاڵانەی کە تۆ باسیان دەکەیت، تۆ دەکەنە پیاوی تەواو بۆ ئەم کارە. بەم هێزەی خۆت بڕۆ. بەڵێ، بەو هێزەی کە هەتە بڕۆ. ئایا من تۆم نەناردووە؟ ڕەنگە هێزی خۆت لاواز بێت، بەڵام من بەڵێن دەدەم لەگەڵت بم. نیعمەتی من بەسە بۆ تۆ، چونکە هێزی من لە لاوازیدا تەواو دەبێت. تۆ پێشتر تاقیکردنەوەی یەکەمینت دەرچوویت، و لە لاوازییەوە بەهێز دەکرێیت» (سەیری 2 قۆرنتیۆس 12:9-10؛ عیبرانییەکان 11:34). هەر کاتێک یەزدان بانگمان دەکات بۆ ئەنجامدانی شتێک بۆ ئەو، ئەویش بەڵێن دەدات لەگەڵمان بێت (1 تەسەلۆنیکی 5:24). فەرمانەکانی ئەو تواناکانی ئەون!
قوربانگاکانی گیدۆن
کەواتە گیدۆن لەوێ قوربانگایەکی بۆ یەزدان دروستکرد و ناوی لێنا «یەزدان ئاشتییە». —دادوەران 6:24
دوای ئەوەی گیدۆن زانی کە فریشتەی یەزدانی ڕووبەڕوو بینیوە، لە ژیانی ترسا. یەزدان دڵنەوایی کرد بە گوتنی، «ئاشتی لەگەڵت بێت؛ مەترسە» (ئایەتی 23). یەکێک لە پارادۆکسەکانی ژیانی مەسیحی ئەوەیە کە یەزدان ئاشتی پێمان دەدات بۆ ئەوەی بماننێرێت بۆ جەنگ! لە وەڵامدا، گیدۆن قوربانگایەکی دروستکرد بۆ پەرستنی خودا، کە ناوی لێنا YHWH Shalom: یەزدان ئاشتییە.
هەر ئەو شەوە، یەزدان فەرمانی بە گیدۆن کرد کە قوربانگای بەعڵی کۆمەڵگا لە موڵکی باوکی بڕوخێنێت و قوربانگایەک بۆ یەزدان لە جێگەی دروست بکات. یەکەم قوربانگای گیدۆن قوربانگایەکی تایبەتی پەرستن بوو، و ئەم قوربانگایەی دواتر قوربانگایەکی گشتی شایەتی بوو. ڕیزبەندییەکە گرنگە. نێردراو پەترۆس نووسیویەتی کە ئێمەش، «وەک بەردی زیندوو، ماڵێکی ڕۆحی دروست دەکرێین، کاهینایەتییەکی پیرۆز، بۆ پێشکەشکردنی قوربانی ڕۆحی کە لەلایەن خوداوە قبووڵکراوە لە ڕێگەی عیسای مەسیحەوە» (1 پەترۆس 2:5). ئەو بەردەوام بوو لە گوتن کە ئێمە «نەوەیەکی هەڵبژێردراوین، کاهینایەتییەکی شاهانە، نەتەوەیەکی پیرۆز، گەلێکی تایبەتی خۆی، بۆ ئەوەی ستایشی ئەو ڕابگەیەنن کە ئێوەی لە تاریکییەوە بانگ کرد بۆ ڕووناکییە سەرسوڕهێنەرەکەی» (ئایەتی 9). ئێمە کاهینایەتییەکی پیرۆز و کاهینایەتییەکی شاهانەین. وەک کاهینانی پیرۆز بە باوەڕ دەچینە ناو پەرستگای ئاسمان بۆ پەرستن. وەک کاهینانی شاهانە دەچینە ناو جیهان بۆ شایەتیدان.
ناتوانین چاوەڕێ بین کە شایەتێکی کاریگەر بین بۆ یەزدان عیسا بەبێ ئەوەی سەرەتا کات لەگەڵیدا بەسەر ببەین لە نوێژ و وشەی خودا. پێویستە خۆمان بگۆڕین ئەگەر بمانەوێت وێنەی ئەو بۆ جیهانێکی پێویست ڕەنگ بدەینەوە (2 قۆرنتیۆس 3:18). پێویستە پیرۆز بین و پڕ بین لە ڕۆحی پیرۆز بۆ ئەوەی دەفرەکانی شەرەف بین، بەسوود بۆ گەورە (2 تیمۆتێئۆس 2:21). بیرتان دێت کاتێک پۆڵس و سیلاس لە زینداندا بوون؟ لە نیوەشەودا، ئەوان نوێژیان دەکرد و سروودیان بۆ خودا دەگوت وەک کاهینانی پیرۆز، و دوای بوومەلەرزەکە مزگێنییان بە زیندانبانەکە ڕاگەیاند وەک کاهینانی شاهانە! هەمان شێواز دەبینین کاتێک یەزدان عیسا نێردراوانی دیاری کرد: «پاشان دوازدەی دیاری کرد، بۆ ئەوەی لەگەڵیدا بن [وەک کاهینانی پیرۆز] و بۆ ئەوەی بیاننێرێت بۆ مزگێنی دان [وەک کاهینانی شاهانە]» (مەرقۆس 3:14).
تاقیکردنەوەی گیدۆن
یەزدانیش بە گیدۆنی فەرموو: «ئەو خەڵکەی لەگەڵتدان زۆرن بۆ ئەوەی میدیانییەکان بخەمە دەستیان، نەوەک ئیسرائیل لە دژی من شانازی بە خۆیەوە بکات.» —دادوەران 7:2
دەتوانن وێنای ئەوە بکەن گیدۆن چۆن هەستی کرد کاتێک یەزدان پێی گوت سوپاکەی زۆر گەورەیە! ئەوان لە سەرەتادا ژمارەیان 135,000 (دادوەران 8:10) بوو بەرامبەر 32,000 – واتە زیاتر لە 4 بۆ 1. بەپێی یاساکە، ئەو سەربازانەی کە ترسنۆک بوون گەڕانەوە ماڵەوە (تەسنیە 20:8). گیدۆن زیاتر لە دوو لەسەر سێی پیاوەکانی لەدەستدا، و لەناکاو ژمارەیان بوو بە 10,000. پاشان یەزدان فەرمووی کە خەڵکەکە هێشتا زۆرن! نزیکەی دەتوانین ببیستین گیدۆن دەڵێت، «تۆ گاڵتە دەکەیت، یەزدان! ئایا تۆ بەڕاستی دەزانیت چی دەکەیت؟» بەڵام یەزدان پێمان دەڵێت، «بیرۆکەکانی من بیرۆکەکانی ئێوە نین، و ڕێگاکانی من ڕێگاکانی ئێوە نین... چونکە وەک چۆن ئاسمان لە زەوی بەرزترە، ئاواش ڕێگاکانی من لە ڕێگاکانی ئێوە بەرزترن، و بیرۆکەکانی من لە بیرۆکەکانی ئێوە» (ئیشایا 55:8-9).
یەزدان فەرمانی بە گیدۆن کرد کە پیاوە ماوەکانی بهێنێتە خوارەوە بۆ ئاو بۆ خواردنەوە. هەرگیز نازانین کەی خودا لە ئەزموونە ئاساییەکانی ژیاندا تاقیمان دەکاتەوە. نزیکەی هەموو سەربازەکان چوونە سەر ئەژنۆ بۆ خواردنەوە، دەمیان ڕاستەوخۆ دەبردە سەر ئاوەکە. تەنها 300 کەسیان بە پێوە مانەوە، بە خێرایی ئاوەکەیان کۆکردەوە و وەک سەگ لە دەستە قووچاوەکانیانەوە دەیانخواردەوە. ئەوان بە ئاگاییەوە چاویان لە سەرکردەکەیان بوو، تەنها ئەوەندەیان دەخواردەوە کە تینوێتییان بشکێنێت بەبێ ئەوەی چەکەکانیان دابنێن یان سەلامەتییان بخەنە مەترسییەوە. بەم گرووپە بچووکەی 300 کەس، یەزدان ئیسرائیلی لە ستەمکارەکەیان ڕزگار دەکرد. بەڵێ، خودا شتە گەمژە، لاواز، نزم و سووکەکانی جیهانی هەڵبژاردووە بۆ ئەوەی شتە هەبووەکان هیچ نەکات، بۆ ئەوەی هیچ جەستەیەک لەبەردەمیدا شانازی نەکات (1 قۆرنتیۆس 1:26-29).
ئەگەر گیدۆن بیری لەوە کردبایەوە کە بە یارمەتی خودا یەک سەرباز 1,000 کەس ڕاو دەنێت، و دوو کەس 10,000 کەس هەڵدێنن (تەسنیە 32:30)، دەیتوانی هان بدرێت کە 14 جووت سەرباز بەس دەبن بۆ شکستپێهێنانی هەموو سوپای میدیانییەکان! «هیچ شتێک ڕێگر نییە لە یەزدان بۆ ڕزگارکردن بە زۆر یان بە کەم» (1 ساموێل 14:6). ڕەنگە ئێمەش لە ڕۆژێکی شتە بچووکەکاندا بژین، بەڵام دەبێت هەمیشە بیرمان بێت کە یەزدانی سوپاسالار دەڵێت، «نەک بە هێز و نەک بە توانایی، بەڵکو بە ڕۆحی من» (زەکەریا 4:6).
چەکەکانی گیدۆن
پاشان سێ سەد پیاوەکەی دابەشکرد بەسەر سێ دەستەدا، و شەیپورێکی خستە دەستی هەر پیاوێکەوە، لەگەڵ گۆزەی بەتاڵ، و مەشخەڵ لەناو گۆزەکاندا. پێی گوتن: «سەیری من بکەن و هەمان شت بکەن»... پاشان سێ دەستەکە شەیپورەکانیان لێدا و گۆزەکانیان شکاند – مەشخەڵەکانیان بە دەستی چەپیانەوە گرتبوو و شەیپورەکانیان بە دەستی ڕاستیانەوە بۆ لێدان – و هاواریان کرد، «شمشێری یەزدان و گیدۆن!» —دادوەران 7:16-17,20
چیرۆکی گیدۆن دەبێت هاندانێکی گەورە بێت بۆ کەنیسە لەم ڕۆژانەی دواییدا – کاتێکی وێرانکاری. خودا پێویستی بە ژمارەی زۆر یان سەرکردەی بەتوانا نییە بۆ ئەنجامدانی مەبەستەکانی. ڕەنگە ئێمە لە پلانەکانی تێنەگەین، بەڵام دەتوانین متمانە بە بەڵێنەکانی بکەین. دوای ئەوەی سوپاکەی کەم کرایەوە بۆ تەنها 300 پیاو بەپێی فەرمانی خودا، گیدۆن هەر یەکێکی بە شەیپورێک چەکدار کرد بۆ ئەوەی لێی بدات، گۆزەیەک بۆ ئەوەی بیشکێنێت، و مەشخەڵێک بۆ ئەوەی بیسووتێنێت. چەکی سەیر بەڕاستی، «بەڵام بەهێز لە خودادا بۆ ڕوخاندنی قەڵا بەهێزەکان» (2 قۆرنتیۆس 10:4)!
شەیپورەکان باسی شایەتی وشەی خودامان بۆ دەکەن. لە ژمارەکان 10:1-10، یەزدان بە موسای فەرموو کە دوو شەیپوری زیو دروست بکات بۆ بانگکردنی کۆمەڵ و بۆ ڕێنماییکردنی جووڵەی خێوەتگەکان. ئەم شەیپورانە نەوەی ئیسرائیلیان ڕێنمایی دەکرد لە ڕۆیشتن، جەنگ و پەرستنیان، وەک چۆن وشەی خودا لە هەموو لایەنەکانی ژیانماندا ڕێنماییمان دەکات. گۆزەکان جەستەی سروشتی خۆمان نیشان دەدەن. 2 قۆرنتیۆس 4:6-7 پێمان دەڵێت کە ئەم گەنجینەیەمان هەیە – «ڕووناکیی» ژیان – «لە دەفرە گڵینەکاندا، بۆ ئەوەی نایابی هێزەکە هی خودا بێت نەک هی ئێمە.» بەپێی ئەوە، مەشخەڵەکان ڕووناکیی عیسا لە هێزی ڕۆحی پیرۆزدا نیشان دەدەن.
ڕێگایەکی تر بۆ سەیرکردنی ئەوەیە کە شەیپورەکان و مەشخەڵەکان شایەتی دوولایەنەی قسە و کارەکانمان نیشان دەدەن (مەتتا 10:27، 5:16). یەزدان عیسا «پەیامبەرێکی بەهێز بوو لە کردار و قسەدا لەبەردەم خودا و هەموو خەڵکدا» (لۆقا 24:19؛ سەیری کردار 1:1)، و دەبێت هەوڵ بدەین ئەم هاوسەنگییە لە شایەتییەکەماندا هەبێت. سولەیمان بۆ کوڕەکەی نووسی، «من لە ڕێگای داناییدا فێرم کردوویت؛ لە ڕێگای ڕاستدا ڕێنماییم کردوویت» (پەندەکان 4:11). پۆڵس هانی دا، «هەر شتێک بە قسە یان کردار دەیکەن، هەمووی بە ناوی یەزدان عیساوە بکەن، سوپاسگوزاری خودای باوک بن لە ڕێگەی ئەوەوە» (کۆلۆسی 3:17). بە شێوەیەکی سەرنجڕاکێش، لێواری جلەکەی کاهینی گەورە لە پەیمانی کۆندا بە زەنگوڵی زێڕین و هەناری ڕەنگاوڕەنگ دەورە درابوو (دەرچوون 28:33-34). دەنگی زەنگوڵە زێڕینەکان لە هاوسەنگی و ڕێژەیەکی تەواودا بوو لەگەڵ میوەکانی نێواندا!
سەربازەکان دەبوو سەیری گیدۆن بکەن و لاسایی کردارەکانی بکەنەوە. بە هەمان شێوە، ئێمە سەیری عیسا دەکەین، کاپتنی ڕزگاریمان (عیبرانییەکان 2:10)، و شوێن هەنگاوەکانی دەکەوین (یۆحەننا 13:15). دەنگی شەیپورە بەرزەکان و شکانی گۆزەکان لەگەڵ ڕووناکیی مەشخەڵەکان دوژمنی تووشی شڵەژان کرد. چ وێنەیەکی سەرکەوتنە لە ڕێگەی شکاندنەوە! تەنها کاتێک ئامێرە مرۆییەکان دەشکێن – تەنها بە خۆبەزلنەزانین لەبەردەم خودا (زەبوور 51:17)؛ تەنها لە ڕێگەی هاوبەشی ئازارەکانی ئەوەوە (2 قۆرنتیۆس 4:8-12؛ فیلیپی 3:10)؛ تەنها بە مردن بۆ خۆ (غەلاتی 2:20) – دەتوانێت ڕووناکیی عیسا لە ڕێگەی ئێمەوە بڵاوبێتەوە! «قوربانییەکانی خودا ڕۆحێکی شکاوە؛ دڵێکی شکاو و پەشیمان – ئەمانە، ئەی خودا، تۆ سووکیان ناکەیت» (زەبوور 51:17).
کۆتایی گیدۆن
کەواتە، هەر کە گیدۆن مرد، نەوەی ئیسرائیل دیسانەوە داوێنپیسییان لەگەڵ بەعڵەکاندا کرد. —دادوەران 8:33
بەداخەوە، کۆتایی گیدۆن ئەرێنی نەبوو. کاتێک پیاوانی ئیسرائیل داوایان لێکرد کە دوای سەرکەوتن بەسەر میدیانییەکاندا حوکمڕانییان بکات، ئەو شتێکی ڕاستی گوت: «من حوکمڕانیتان ناکەم، و کوڕەکەشم حوکمڕانیتان ناکات؛ یەزدان حوکمڕانیتان دەکات» (ئایەتی 23). بەڵام لە کاتێکدا قسەکانی گیدۆن بێفیزی بوون، کردارەکانی وانەبوون. دوای ئەوەی تەختی پاشایەتی ڕەتکردەوە، وەک پاشایەک ژیا! زۆر ژنی هێنا و 70 کوڕی هەبوو. لە ڕاستیدا، یەکێکیانی ناونا، کە لە کەنیزەکەکەی بوو، «ئەبیمەلەک» (ئایەتی 31)، کە واتای «باوکم پاشایە.» لە هەمووی خراپتر، ئەو ئێفۆدێکی زێڕینی لە شارەکەی خۆیدا دانا لە تاڵانی سەرکەوتنەکە.
گیدۆن قوربانگای بەعڵی ڕووخاندبوو، بەڵام ئێستا بتێکی خۆی بەرز کردەوە. دڵی بەهۆی دەستکەوتەکەیەوە بەرز ببووەوە (بەراورد بکە لەگەڵ 1 قۆرنتیۆس 4:7، 10:12). ئێفۆدی زێڕین دەستتێوەردانێکی لە خزمەتی کاهینی گەورەدا نیشان دەدا کە خودا دیاری کردبوو، هاوشێوەی یاخیبوونی قۆڕەح (ژمارەکان 16:7،10).
سەرباری ئەوەش، شیلو شوێنی پەرستنی خودا بوو لەو کاتەدا لە مێژووی ئیسرائیلدا، نەک عۆفرا. گیدۆن بە شانازییەوە ئێفۆدی زێڕینی لە شارەکەی خۆیدا نمایش کرد وەک هێمایەکی ئایینی بۆ یادکردنەوەی سەرکەوتنەکەی. زۆری نەخایاند بوو بە شتێکی نیشتمانی بۆ پەرستن، سەرنجی خەڵکی لە یەزدان دوورخستەوە و خستییە ناو بتپەرستییەوە.
گیدۆن وەک خزمەتکارێک دەستی پێکرد، بەڵام پاشان وەک کەسایەتییەکی ناودار ژیا. ئەو باشتر لەگەڵ ناخۆشییەکاندا مامەڵەی دەکرد وەک لە سەرکەوتنەکان. لە ساتە سەختەکانی جەنگدا بە باوەڕ و ئازایەتییەوە کاری دەکرد، بەڵام لە ژیانی ڕۆژانەدا ڕێزی لە یەزدان نەدەگرت. لەبری ئەوەی سەرکەوتنە گەورەکەی بەسەر میدیانییەکاندا بۆ شکۆمەندی خودا بەکاربهێنێت، بۆ قازانجی خۆی بەکاری هێنا. بە واتایەک، ئیسرائیل دوای مردنی گیدۆن بەردەوام بوو لە خزمەتکردنی یادگارییەکەی. بە گەڕانەوە بۆ پەرستنی بەعڵ، ئەوان ئاماژەیان بەوە دا کە پارە و سەرکەوتن لە هەموو شتێک گرنگترن، کە بەداخەوە نموونەی ساڵانی دواتری گیدۆن بوو.
سولەیمان نووسیویەتی «کۆتایی شتێک باشترە لە سەرەتای» (سەلمۆن 7:8). بەڵام وەک گیدۆن، ئەو میراتێکی تێکەڵاوی بەجێهێشت دوای ئەوەی لە ساڵانی دواتردا کەوتە ناو لووتبەرزی و بتپەرستییەوە. زۆر گرنگە بە باشی کۆتایی پێبهێنیت! چۆن کۆتایی پێدەهێنین گرنگترە لەوەی چۆن دەست پێدەکەین. پۆڵس لە گەلاتییەکانی پرسی، «باش ڕاتان دەکرد. کێ ڕێگەی لێگرتن لە گوێڕایەڵیکردنی ڕاستی؟» (غەلاتییەکان 5:7). خۆی دڵسۆز بوو تا کۆتایی، هەمیشە هەوڵی دەدا و بەرەو پێشەوە دەڕۆیشت (فیلیپی 3:12-14). کەمێک پێش مردنی نووسی، «شەڕی باشم کردووە، پێشبڕکێکەم تەواو کردووە، باوەڕم پاراستووە» (2 تیمۆتێئۆس 4:7). دەتوانین ژیانی پۆڵس لە مەسیحدا بە «باش براوە، باش ڕاکراو و باش ئەنجامدراو» کورت بکەینەوە.
کتێبی یەهودا ئاراستەی دڵسۆزان دەکات و دەڵێت، «بەڵام ئێوە، خۆشەویستان، خۆتان لەسەر باوەڕە هەرە پیرۆزەکەتان بنیات بنێن، لە ڕۆحی پیرۆزدا نوێژ بکەن، خۆتان لە خۆشەویستی خودادا بپارێزن، چاوەڕێی بەزەیی یەزدان عیسای مەسیح بن بۆ ژیانی هەتاهەتایی» (یەهودا 20-21 NKJV). چوار وشەی شیرین – «بنیاتنان،» «نوێژکردن،» «پاراستن،» «چاوەڕێکردن.» «بنیاتنان» – وریابە نەک ڕووخێنیت. ئەوەی ڕۆح لێرەدا دیاری دەکات بنیاتنانە؛ ئەمە جوانە، چونکە یەهودا باسی داڕمان و شیبوونەوە دەکات وەک بەرهەمی گەندەڵیی دەوروبەر. باوەڕ بە شێوەیەکی تایبەت شیرینە لە چاوی یەزداندا کاتێک هەموو شتێک بەرەو وێرانبوون دەچێت.
سەرچاوەیەک هەیە کە شیاوی دۆخەکەیە و بەسە بۆ ئەوەی پیرۆزان هەمیشە دڵخۆش بن. خۆشی لە ڕۆحی پیرۆزدا دۆخی چاوەڕوانکراو و گونجاوی پیرۆزانە هەمیشە. ئایا ئێستاش نابێت بە هەمان شێوە بێت؟ بێگومان. وەک چۆن مێژووی گەلی خودا تاریک دەبێت، خودا هەمیشە ڕووناکییەک بەرز دەکاتەوە؛ چەند تاریکییەکە قووڵتر بێت، ڕووناکییەکەش گەشاوەتر دەبێت. ئەم بنەمایە بە شیرینی لە پەیمانی کۆندا ڕوون کراوەتەوە، کە نیشان دەدات چەند وێرانکارییەکە گەورەتر بێت، ڕووناکییەکەش گەشاوەتر دەبێت، لەو شوێنەی باوەڕ کاریگەر بوو. —W. T. P. Wolston (دەستکاریکراو)
