«بەڵام تۆ [تیمۆتی]، ئەی پیاوی خودا… بەدوای ڕاستودروستی، لەخواترسی، باوەڕ، خۆشەویستی، خۆڕاگری، و دڵنەرمی ڕۆحدا بڕۆ. بە جۆش و خرۆشەوە لە ململانێی باشی باوەڕدا تێبکۆشە. دەست بگرە بە ژیانی هەتاهەتاییەوە، کە بۆی بانگکراویت، و دانپێدانانی باشت کردووە لەبەردەم زۆر شایەتدا» (1 تیمۆتی 6:11–12). بەشی 2
5. داود: خوازیاری ڕێکخستن لە ماڵی خودا—1 تیمۆتی 3:1–16
1 تیمۆتی 3 باس لە بابەتی ڕێکخستن لە ماڵی خودا دەکات، کە وەک «کۆمەڵی خودای زیندوو، پایە و بناغەی ڕاستی» وەسف کراوە، و داود پیاوی خودای پەیمانی کۆنە کە ئەم تایبەتمەندییەی پیاوی خودا نیشان دەدات.
لەم بەشەدا پۆڵس باس لە بابەتی پیران دەکات، پیاوانێک کە سەرپەرشتی ڕۆحی لە ماڵی خودا دەکەن، و خزمەتکاران، کە بەرپرسیارێتییەکانیان پەیوەندی بە کاروباری دنیایی یان کاتیی کۆمەڵەوە هەیە، و ئەو تایبەتمەندییانە دەخاتەڕوو کە پێویستن بۆ پیاو و ژنەکەی ئەگەر بڕیار بێت ئەو کارە بەپێی ویستی خودا بکرێت، چونکە ژیانی خێزانیی دڵسۆزانە مەرجێکی پێشوەختەیە بۆ کارێکی هاوشێوە کە لە کۆمەڵدا ئەنجام بدرێت (بڕوانە ئایەتی 5).
لە 2 کتێبی ساول 8:14، سولەیمان لە دامەزراندنی ڕێکخستنی خودا لە پەرستگای تازە دروستکراودا، دابەشکردن یان خولەکانی ڕۆڵی کاهینەکانی دانا بەپێی ئەو ڕێکخستنەی کە داود پێش مردنی دای نابوو، کە لەم ڕووەوە، پێی دەوترێت «پیاوی خودا». داود، ڕەنگە زیاتر لە هەر پیاوێکی تر پێش یان دوای خۆی، ئارەزوویەکی قووڵی بۆ ماڵی خودا هەبوو. سەیری قسەکانی بکە لە 2 ساموێل 7:3 و ببینە چۆن ئارەزووی دەکرد سندوقی خودا شوێنێکی هەمیشەیی پشوودانی هەبێت، و هەرچەندە قەدەغە کرا لێی کە خۆی دروستی بکات چونکە خودا وتی ئەو پیاوی جەنگە نەک پیاوی ئاشتی، ئەو ساڵانی ماوەی ژیانی تەرخان کرد بۆ کۆکردنەوەی هەموو ئەو کەرەستانەی کە پێویست بوون بۆ کوڕەکەی سولەیمان بۆ ئەوەی دروستی بکات و تەنانەت ڕێکخستنی کاهینەکان و خزمەتگوزارییەکانیشی دانا کە بڕیار بوو لەوێ ئەنجام بدرێن.
دووبارە، خودا باشترین نموونەی پیاوێکی خستووەتەڕوو کە ئارەزوویەکی زۆری هەیە بۆ ئەوەی ڕێکخستنەکەی لە ماڵەکەیدا بپارێزرێت بە ڕاگەیاندنی داود وەک پیاوێکی خودا لە پەیوەندیدا بەم بابەتەوە، و پۆڵسیش سەرنجمان بۆ ئەوە ڕادەکێشێت بە باسکردنی ئەم بابەتی ڕێکخستنی خودایی لە ماڵی خودا لە یەکەم نامەکەیدا بۆ تیمۆتی. وادیارە ئەمە هۆکاری سەرەکی نووسینی نامەکە بووە؛ ئەو ئارەزووی دەکرد بچێتە ئەفەسۆس و ڕووبەڕوو لەگەڵ تیمۆتی قسە بکات دەربارەی، بەڵام ئەم بابەتە ئەوەندە گرنگ بوو کە نەیدەتوانی چاوەڕێ بکات، و هەستی بە ناچاری کرد کە بۆی بنووسێت (ئایەتەکانی 14–15) و بیری بهێنێتەوە لە شایەتی سەرەکی کە کەنیسە دەبێت هەڵیبگرێت، نهێنی لەخواترسی—«خودا لە جەستەدا دەرکەوتووە، لە ڕۆحدا ڕاستودروست کراوە، بۆ فریشتەکان دەرکەوتووە، لەنێو نەتەوەکاندا بانگەشەی بۆ کراوە، لە جیهاندا باوەڕی پێهێنراوە، بە شکۆمەندییەوە بەرز کراوەتەوە» (ئایەتی 16). پیاوی خودا بە قووڵی کار دەکات بۆ ئەوەی ئەم نهێنییەی لەخواترسی لە کۆمەڵدا لە ڕێگەی ڕێکخستنی خوداییەوە ببینرێت.
6. شەمەیا: پشت بە دڵسۆزی خودا بەستن لە ڕۆژێکی داڕماندا—1 تیمۆتی 4:1–16
لە بەشی 4، پۆڵس بە وردی باسی ئەوەی کرد کە ڕۆح بە ڕوونی چی وتووە دەربارەی «کۆتاییەکانی کات». دوای ئەوەی پێشتر باسی ڕێکخستنی کۆمەڵی کرد بەپێی بیرۆکەکانی خودا، ئێستا باسی ئەو لادانەی کرد کە وەک ئەنجامی شکستی مرۆڤ لە پاراستنی ئەم ڕێکخستنەدا ڕوودەدات؛ و دوای باسکردنی ئەوەی کە مامۆستایانی لادەر دەیهێننە ناوەوە، بەردەوام بوو لەسەر بەرپرسیارێتییەکانی تیمۆتی لەبەر ڕۆشنایی ئەم شکستەدا. فێرکردن دەبوو زۆر دیار بێت لە کردارەکانی تیمۆتیدا؛ هەروەها دەبوو نموونەیەک بێت لە هەڵسوکەوتی خۆیدا بۆ ئەوەی ئەوەی فێری دەکرد لەبەردەم گوێگرانی بژیێنرێت.
پیاوی خودا کە نیشانی دەدات کردارەکانمان چۆن دەبێت لەبەر ڕۆشنایی لادان لە ڕاستی، شەمەیایە. ئەو لە ساتێکی چارەنووسسازدا لە مێژووی ئیسرائیلدا دەرکەوت. دە هۆز لە دژی پاشای ڕاستەقینەی ئیسرائیل (بەڵام تا ڕادەیەک گەمژە) – ڕەحۆبۆعام، کوڕی سولەیمان – یاخی ببوون و لەبری ئەوە شوێنی یەرۆبۆعامیان کەوتبوو. ڕەحۆبۆعام سوپایەکی کۆکردەوە بۆ شەڕکردن لە دژی یەرۆبۆعام بۆ ئەوەی هەموو شانشینەکە بۆ خۆی وەربگرێتەوە، بەڵام خودا پیاوێکی خودای نارد، شەمەیا، بۆ ئەوەی بە ڕەحۆبۆعام بڵێت واز لە شەڕکردن لە دژی یەرۆبۆعام بهێنێت، وتی:
یەهۆڤا وای فەرموو: مەچنە سەرەوە، و لەگەڵ براکانتان، نەوەکانی ئیسرائیل، شەڕ مەکەن؛ هەموو پیاوێک بگەڕێتەوە ماڵەکەی خۆی، چونکە ئەم کارە لە منەوەیە (1 پاشایان 12:24).
ئەمە تاکە ئایەتە لە کتێبی پیرۆزدا دەربارەی شەمەیا—بەڵام چ وانە گرنگێکمان پێدەبەخشێت. ئەو دە هۆزە یاخیبووە هێشتا براکانیان بوون. ئەوان لە چاوی خودادا وابوون و دەبوو لە چاوی ڕەحۆبۆعامیشدا وابوونایە. ئەوەی ڕوویدابوو خودا ڕێگەی پێدابوو بەهۆی بێدڵسۆزی سولەیمانەوە، و دەبوو ملکەچی ئەم سزادانە بکرێت.
بۆ جێبەجێکردنی ئەم وانانە لەمڕۆدا، دەبێت بزانین کە دابەشبوونە دەرەکییەکان کە ڕوویانداوە ناتوانرێت پێچەوانە بکرێنەوە؛ ناتوانین بگەڕێینەوە بۆ دۆخێکی پەنتیکۆستی کاتێک هەموو باوەڕداران یەک بیر و هۆشیان هەبوو و هێزی خودا بە ئاشکرا دەبینرا (هەرچەندە وەک 2 تیمۆتی 2:22 ڕوونی دەکاتەوە، هێشتا بەرپرسیارێتی ئێمەیە کە لەگەڵ هەموو ئەوانەدا کۆبینەوە کە لە دڵێکی پاکەوە بانگی خوداوەند دەکەن). پیاوی خودا دەبێت ملکەچی ویستی خودا بێت لەم بابەتەدا. هەروەها نابێت لەبیر بکات کە کۆمەڵەکە لە هەموو باوەڕدارێک لە مەسیحدا پێکدێت لە هەر شوێنێک یان لەگەڵ هەر کەسێکدا کە کۆدەبنەوە. جەستەی مەسیح لە هەموو باوەڕدارێک لەسەر زەوی لە هەر کاتێکدا پێکدێت، و پیاوی خودا لە بیرکردنەوەیدا تائیفی نییە بەڵکو، بە ناسینی ئەم ڕاستییە، دەبێت داوای بەرەکەت بۆ هەموو پیرۆزێک بکات جا لەگەڵی کۆببنەوە یان نا. بەم کارە ئەو دەبێتە نموونە بۆ هەمووان، و خۆی و ئەوانەش کە گوێی لێدەگرن ڕزگار دەکات (1 تیمۆتی 4:15–16).
7. پیاوانی خودای نەناسراو: وەستان بۆ ڕاستی لە ڕۆژێکی تاریکدا، پشتگوێ نەخستنی پێویستیی ڕێکخستن—1 تیمۆتی 5:1–20
لە بەشی 5، پۆڵس بەردەوام بوو لە ئامۆژگارییەکانی بۆ ئەم کاتە کۆتاییانە، باسی ئەوەی کرد کە تیمۆتی چۆن دەبێت مامەڵە لەگەڵ بێوەژن و پیراندا بکات، دڵنیا بوو لەوەی کە هیچ کامیان پێگەکانیان لە کۆمەڵدا بە خراپ بەکارناهێنن. پێگە ڕاستەقینەکانی هەردووکیان خراونەتەڕوو، و پاشان پشکنینەکان ناسێنراون بۆ چۆنیەتی ڕاستکردنەوەی هەر شکستێک. لەم کارەدا پۆڵس وانەکانی وەرگرت کە دەتوانرێت لە چوار پیاوی خودای نەناسراوەوە فێر بکرێن.
پیاوێکی خودای نەناسراو نێردرا بۆ عیلی لە 1 ساموێل 2 بۆ ئەوەی پێی بڵێت دەربارەی سزای خودا لەسەر خۆی و کوڕەکانی؛ لەسەر کوڕەکانی بەهۆی ڕێگاکانیان کە لەخواترس نەبوون و لەسەر عیلی بەهۆی ئەوەی کۆنترۆڵی نەکردن و لە کاهینایەتی دووری نەخستنەوە.
پیاوێکی خودای نەناسراوی دووەم نێردرا بۆ یەرۆبۆعام لە 1 پاشایان 13 بۆ ئەوەی سزای قوربانگاکەی لە بێتەل ڕابگەیەنێت (نەک لەسەر یەرۆبۆعام بە شێوەیەکی کەسی) و لەسەر هەموو سیستەمی بتپەرستی و ساختەکارییەکەی کە لە دژی قوربانگاکەی پەرستگای ئۆرشەلیم دروستکرابوو. چەند دڵتەزێنە کە لە بەشی داهاتوودا بزانین کە یەهۆڤا پێشتر پێغەمبەرێکی لەو شوێنەدا هەبووە کە لە ڕووی ڕەوشتەوە شایستە نەبووە بۆ ئەوەی لەلایەن ئەوەوە بەکاربهێنرێت، و بۆیە ناچار بوو پیاوێکی خودا لە یەهوداوە بنێرێت بۆ گەیاندنی پەیامەکەی.
پیاوێکی خودای نەناسراوی سێیەم نێردرا بۆ ئەحەب لە 1 پاشایان 20 بۆ ئەوەی سزای سوپا گەورەکەی سوورییەکان ڕابگەیەنێت بەهۆی قسە کفرەکانیان دەربارەی یەهۆڤا و بۆ دڵنیایی دانەوەی پاشا بێدینەکە سەبارەت بە لەناوبردنیان. خودا بۆ شکۆمەندی خۆی لەم بابەتەدا کار دەکات.
لە کۆتاییدا، پیاوێکی خودای نەناسراوی چوارەم نێردرا بۆ ئەمازیا لە 2 کتێبی ساول 25 بۆ سەرزەنشتکردنی پاشای یەهودا سەبارەت بە بەکرێگرتنی سەربازانی بەکرێگیراو لە دە هۆزە یاخیبووەکەی ئیسرائیل لە شەڕەکەیاندا دژی پیاوانی سێعیر. ئەم جۆرە هاوپەیمانییەتە نەک تەنها نیشاندانی کەمی متمانە بوو بە خودای زیندوو بەڵکو ڕەتکردنەوەی ئەو پەیوەندییە پیسکەرەش بوو کە لێی دەکەوتەوە.
لێکۆڵینەوە لە قسە و کردارەکانی ئەم چوار پیاوەی خودا نیشان دەدات کە هەموویان لە ڕۆژگارێکی زۆر تاریکدا چالاک بوون کاتێک داڕمانێک لە ڕێکخستندا لەنێو گەلی خودادا هەبوو، ڕۆژگارێک کە لادان لە ڕاستی و کەمی جیاکردنەوە لە توخمە بێدینەکان گەلی خودای دیاری دەکرد و کاتێک پەیامێکی سەرزەنشتکردن پێویست بوو. پۆڵس ئەم شتانەی لە 1 تیمۆتی 5دا باس کرد سەبارەت بە سەرکردایەتی ناوخۆیی پیران و شوێنی بێوەژنەکان لەنێو گەلی خودادا.
لە کاتی تاوتوێکردنی شەمەیادا بینیمان کە پیاوی خودا ملکەچی ویستی خودا دەبێت لە بابەتی داڕمانی یەکێتی دەرەکیی پیرۆزاندا، بەڵام لە کاتی تاوتوێکردنی ئەم چوار پیاوەی خودای نەناسراودا دەبینین کە نابێت هیچ سازشێک لەسەر ڕاستی بکرێت لەم کارەدا. یاخیبوونی یەرۆبۆعام گوناه بوو، و ئەگەر ڕەحۆبۆعام قەدەغە کرابوو لەوەی شەڕی لەگەڵدا بکات، خودا هێشتا مافەکانی خۆی دەپارێزێت و شایەتەکەی نارد بۆ ڕاگەیاندنی سزای قوربانگاکە، تەنانەت ئەگەر ڕەحمیش بۆ یەرۆبۆعام خۆی ڕاگیرابێت. نابێت هیچ سازشێک لەسەر ڕاستی بکرێت و هیچ پەیوەندییەک لەگەڵ ئەو شتانەدا نەبێت کە پیرۆزانی خودا پیس دەکەن. بەم شێوەیە، ئەو وانانەی کە لەم پیاوە نەناسراوانەی خودادا دەبینرێن بە تەواوی هاوسەنگیی ئەو وانانە دەکەن کە لە شەمەیاوە فێری دەبین سەبارەت بە کردارەکانی پیاوی خودا لە ڕۆژێکی داڕماندا.
8. ساموێل: ڕێچکەیەکی شەرەفمەندانە و شایەتییەک لەگەڵ بانگەوازی خودا گونجاوە—1 تیمۆتی 5:21–6:10, 17–21
لە کۆتاییدا، لە 5:21 تا 6:10 پۆڵس باس لە بابەتی هەڵسوکەوتی کەسیی تیمۆتی دەکات؛ دەبوو لە هەموو مامەڵەکانیدا بێلایەن بێت، لە ڕێچکەکەیدا پاک بێت، بە کارە باشەکان دیار بێت، خزمەتکارێکی دڵسۆز بێت، و بە لەخواترسی و ڕازیبوون دیار بێت. لە هەموو ئەمانەدا دەبوو شایەتێکی دڵسۆز بێت بۆ ئەو فێرکردنەی کە پێی وترا بوو بانگەشەی بۆ بکات، ئەو فێرکردنەی کە لە پۆڵسەوە فێری ببوو. وەک لە هەموو نامەکانی پۆڵسدا، فێرکردنەکە یەکەم دێت و پاشان ئامۆژگارییەک بۆ ئەوەی بەپێی ئەوە بڕوات.
نموونەیەک کە پۆڵس لێرەدا پشتی پێبەست، ساموێل بوو، کە لە 1 ساموێل 9دا لەلایەن خزمەتکاری ساولەوە بە پیاوی خودا ناوبرا. گوێدرێژەکانی باوکی ساول ون ببوون، و ساول نێردرابوو بۆ دۆزینەوەیان بەڵام بێ سەرکەوتن. ساول لە خاڵی وازهێنان و گەڕانەوە بۆ ماڵەوە بوو بەڵام خزمەتکارەکەی پێشنیاری کرد کە بچن سەردانی ساموێل بکەن، کە لەو کاتەدا لە شارێکی نزیکدا بوو، وتی:
لەو شارەدا پیاوێکی خودا هەیە، و ئەو پیاوێکی شەرەفمەندە؛ هەموو ئەوەی کە دەڵێت بە دڵنیاییەوە ڕوودەدات (1 ساموێل 9:6).
ئەم پیاوەی خودا بە هەڵسوکەوتی شەرەفمەندانە و قسەی ڕاستگۆیانەی دیار بوو، تایبەتمەندییانەی کە خۆی لە کاتێکی دواتردا ئاماژەی پێدا کاتێک خەڵک ڕێنماییەکانی ڕەتکردەوە و پاشایەکیان ویست «وەک هەموو نەتەوەکان» لە 1 ساموێل 12:3–5؛ ئەو پیاوێکی شەرەفمەند بوو بە پێچەوانەی کوڕەکانی عیلی کە بە کردارەکانیان پەرستگای خودا و کاهینایەتییان سووکایەتی پێکردبوو و سزای خودایان بەسەر خۆیاندا هێنابوو (1 ساموێل 2:12–17, 25) یان تەنانەت کوڕەکانی ساموێل خۆی کە بە ڕێگاکانی باوکیاندا نەڕۆیشتن بەڵکو بەرتیلیان وەرگرت (1 ساموێل 8:3). ساموێل ڕووناکییەکی درەوشاوە بوو لە دژی پاشخانێکی زۆر تاریکی شکستی کاهینایەتی و لەدەستدانی سندوقی پەیمان لە سەرەتای ڕۆژگاریدا. بەڵام سەرەڕای هەموو ئەمانە، دڵسۆزی خودا بۆ گەلەکەی لە دابینکردنی ساموێل، پیاوی خودا، بینرا، کە هەموو ئیسرائیل دەیزانی کە خودا لە تەمەنێکی زۆر بچووکەوە ئامادەی کردبوو بۆ ئەوەی ببێتە پێغەمبەرەکەی (1 ساموێل 3:20). دووبارە، ئەمە بە تەواوی لەگەڵ سروشتی 1 تیمۆتیدا گونجاوە و کۆتاییەکی گونجاوە بۆ ئامۆژگارییەکانی پۆڵس بۆ تیمۆتی.
ئاگادارکردنەوە کۆتاییەکانی بۆ تیمۆتی سەبارەت بە دەوڵەمەندی ماددی لە 6:9–10 و هەروەها 6:17–19، پشتی بە نموونە باشەکەی ڕازیبوون و بیرکردنەوەی ئاسمانیی پیاوی خودا و نموونە خراپەکەی چاوچنۆکی کوڕەکانی خۆی بەست. ڕێچکەی پیاوی خودا شەرەفمەندانەیە و قسەکانی جێی متمانەن.
بانگەوازێک بۆ تیمۆتی بۆ ئەوەی ببێتە پیاوێکی خودا—1 تیمۆتی 6:11–16
بەڵام تۆ، ئەی پیاوی خودا، لەم شتانە ڕابکە، و بەدوای ڕاستودروستی، لەخواترسی، باوەڕ، خۆشەویستی، خۆڕاگری، و دڵنەرمی ڕۆحدا بڕۆ. بە جۆش و خرۆشەوە لە ململانێی باشی باوەڕدا تێبکۆشە. دەست بگرە بە ژیانی هەتاهەتاییەوە، کە بۆی بانگکراویت، و دانپێدانانی باشت کردووە لەبەردەم زۆر شایەتدا. من فەرمانت پێدەکەم لەبەردەم خودا کە هەموو شتێک لە ژیاندا دەپارێزێت، و عیسای مەسیح کە شایەتی دا لەبەردەم دانپێدانانی باشدا، کە فەرمانەکە بێگەرد و بێ عەیب بپارێزیت، تا دەرکەوتنی خوداوەندمان عیسای مەسیح؛ کە لە کاتی خۆیدا فەرمانڕەوای پیرۆز و تاک نیشانی دەدات، پاشای ئەوانەی فەرمانڕەوایی دەکەن، و خوداوەندی ئەوانەی دەسەڵات بەکاردەهێنن؛ کە تەنها ئەو نەمری هەیە، لە ڕووناکییەکی دەستپێنەگەیشتوودا نیشتەجێیە؛ کە هیچ مرۆڤێک نەیبینیوە، و ناتوانێت بیبینێت؛ شکۆمەندی و هێزی هەتاهەتایی بۆ ئەو بێت. ئامین.
دوای ئەوەی هەشت تایبەتمەندی خستەڕوو کە لە پیاوانی خودای پەیمانی کۆندا دەرکەوتن، پۆڵس بە ئامۆژگارییەکی کۆتایی کۆتایی پێهێنا. لەم کارەدا ئەو تیمۆتیشی وەک پیاوێکی خودا ناونا، چونکە دەبوو لە ڕۆژگارێکی تاریکدا بڕوات، وەک ئێمەش، و دەبێت خۆی ئەم تایبەتمەندییانە نیشان بدات ئەگەر بڕیار بێت ئەرکەکەی پۆڵس بۆی جێبەجێ بکات. هەموو شتێک لەم نامەیەدا بەرەو ئەم بانگەوازە کۆتاییە دەڕوات کە پۆڵس داوا لە تیمۆتی دەکات لە هەموو ئەوەی کە دژی ووشەی خودایە ڕابکات (هەنگاوێکی یەکەمی پێویست) و پاشان بە مەبەستی دڵەوە بەدوای ڕاستودروستیدا بڕوات (تایبەتمەندییەک کە لە ساموێلدا بینرا)، لەخواترسی (لە داوددا)، باوەڕ (ئەلیشا)، خۆشەویستی (شەمەیا)، خۆڕاگری (ئەلییا)، و دڵنەرمی ڕۆح (موسا)، و بە جۆش و خرۆشەوە لە ململانێی باشی باوەڕدا تێبکۆشێت، دەست بگرێت بە ژیانی هەتاهەتاییەوە کە بۆی بانگکرابوو (پیاوە نەناسراوەکانی خودا). لە کۆتاییدا، پۆڵس داوای لە تیمۆتی کرد کە ئەم فەرمانە بێگەرد و بێ عەیب بپارێزێت تا دەرکەوتنی عیسای مەسیح (وەک لە کرداری ڕێکاباییەکاندا بینرا کە لە ژووری کوڕەکانی ئیگدالیا لە پەرستگادا ڕاگەیەندرا). بەم شێوەیە دووبارە، تەنانەت لە پوختەی کۆتایی پۆڵسیشدا، ئەم پیاوانەی خودای پەیمانی کۆن دەبوو ببنە نموونەی زیندوو بۆ تیمۆتی کە چۆن ئەویش دەبێت ئێستا بڕوات بۆ شکۆمەندی خودا.
لە کۆتایی لێکۆڵینەوەمان لەم بەشەی نامەیەدا، با ئەم تایبەتمەندییانە پوختە بکەینەوە کە لە کردارەکانی یازدە پیاوەکەی خودا لە پەیمانی کۆندا دەرکەوتن:
| ژمارە. | 1 تیمۆتی | پیاوی خودا | وانە |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | 1:3-11 | موسا | داوای بەرەکەتی خەڵکی تر کردن |
| 2 | 1:12–20 | ئەلیشا | هەمیشە بە نیعمەتەوە کارکردن |
| 3 | 2:1–8 | ئەلییا | پشت بە خودا بەستن لە نوێژدا |
| 4 | 2:9–15 | ئیگدالیا | بێدەنگ بوون لە خزمەتدا، نەک خۆویست |
| 5 | 3:1–16 | داود | خوازیاری ڕێکخستن لە ماڵی خودا |
| 6 | 4:1–16 | شەمەیا | پشت بە دڵسۆزی خودا بەستن لە ڕۆژانی داڕماندا |
| 7 | 5:1–20 | نەناسراو (تێکەڵ) | وەستان بۆ ڕاستی، پشتگوێ نەخستنی پێویستیی ڕێکخستن |
| 8 | 5:21–6:10, 17–21 | ساموێل | ڕێچکەیەکی شەرەفمەندانە و شایەتییەک لەگەڵ بانگەوازی خودا گونجاوە |
بانگەوازێک بۆ ئێمە، بۆ ئەوەی ببینە پیاوان (و ژنان)ی خودا، تەواو، بە تەواوی ئامادەکراو بۆ هەموو کارێکی باش—2 تیمۆتی 3:16–17
هەموو کتێبێکی پیرۆز ئیلهامی خوداییە، و سوودبەخشە بۆ فێرکردن، بۆ قەناعەتپێهێنان، بۆ ڕاستکردنەوە، بۆ ڕێنمایی لە ڕاستودروستیدا؛ بۆ ئەوەی پیاوی خودا تەواو بێت، بە تەواوی ئامادەکراو بۆ هەموو کارێکی باش (2 تیمۆتی 3:16–17).
لە دووەم نامەکەیدا بۆ تیمۆتی، پۆڵس بانگەوازێکی تری کرد، داوای لە تیمۆتی کرد کە گوێڕایەڵی کتێبە پیرۆزەکان بێت کە لە منداڵییەوە زانیبووی، چونکە، وتی، ئەوان دەتوانن حیکمەتی پێببەخشن بۆ ڕزگاری، لە ڕێگەی باوەڕەوە کە لە عیسای مەسیحدایە (ئایەتەکانی 14–15)، بەڵام پاشان شتەکانی فراوانتر کرد، وتی کە هەمان کتێبە پیرۆزەکان هەموو وانەیەکی پێویست لەخۆدەگرن بۆ ئەوەی کەسێک ببێتە پیاوێکی خودا، بۆ ئەوەی بتوانێت تەواو بێت و بە تەواوی ئامادە بێت بۆ هەموو کارێکی باش.
ئەم دەستەواژەیە بە ئەنقەست فراوان هێڵراوەتەوە، چونکە تەنها بانگەوازێک نییە بۆ تیمۆتی بەڵکو بۆ تۆ و منیش، چونکە پۆڵس نەیوت «بۆ ئەوەی تۆ [تیمۆتی] تەواو بیت، بە تەواوی ئامادەکراو بۆ هەموو کارێکی باش» بەڵکو «بۆ ئەوەی پیاوی خودا تەواو بێت، بە تەواوی ئامادەکراو بۆ هەموو کارێکی باش». خودا داوا لە تۆ و من دەکات کە ئەم تایبەتمەندییانە ئەمڕۆ نیشان بدەین. و ئەگەر هەست دەکەین کە ئەم شتانە تەنها بۆ باوەڕدارێکی پلە بەرز، یان یەکێک کە دیارییەکی تایبەتی هەیە، یان یەکێک کە ماوەیەکی زۆرە لە ڕێگای مەسیحییەتدا بووە، با لەبەرچاو بگرین کە پۆڵس ئەم وشانەی ئاراستەی کێ کردووە—نەک بۆ نێردراوێک یان پێغەمبەرێک یان کەسێک کە ماوەیەکی زۆرە لە ڕێگای مەسیحییەتدا بووە بەڵکو بۆ پیاوێکی گەنجی ترسنۆک. ئەم وشانەی ڕۆحی پیرۆز ئاراستەی هەموومان کراون، برا و خوشک، پیر و گەنج بە یەکسانی، بەبێ گوێدانە دیاری یان هەر تایبەتمەندییەکی تر کە لەوانەیە هەمانبێت؛ هەمووان دەتوانن (و دەبێت) ئەم تایبەتمەندییانە نیشان بدەن کە پۆڵس سەبارەت بە پیاوانی خودا لە کتێبە پیرۆزەکاندا خستوویەتیەڕوو. بۆیە با ئێمەش هان بدرێین وەک ئەنجامی بیرکردنەوە لە نامەکانی پۆڵس بۆ تیمۆتی و پیاوانی خودا کە لەوێدا سەرنجیان بۆ ڕاکێشراوە، بۆ ئەوەی تەواو بین و بە تەواوی ئامادە بین بۆ هەموو کارێکی باش، وەک پیاوان (و ژنان)ی خودا لە ڕۆژگاری خۆماندا، بە نیشاندانی هەریەکێک لەم تایبەتمەندییانەی پیاوانی خودای پەیمانی کۆن لە پێناوی ناوی ئەودا.
