نموونەی دە کچە پاکیزەکە
«ئەوسا شانشینی ئاسمان وەک دە کچە پاکیزە دەبێت کە چرای خۆیان هەڵگرت و چوون بۆ پێشوازیکردنی زاوا.» —مەتتا 25:1 NKJV
شانشینی ئاسمان هەموو بوارەکانی پیشەی مەسیحی لەخۆدەگرێت. لەم نموونەیەدا، کە لە مەتتا 25:1-13دا باسکراوە، شانشینی ئاسمان وەک دە کچە پاکیزە دەبینین کە چرای خۆیان هەڵگرت و چوون بۆ پێشوازیکردنی زاوا. لێرەدا ئەوانەمان هەیە کە وشەکەیان بیستووە و لەم جیهانەدا پێگەیەکیان وەرگرتووە بە پێچەوانەی جولەکەکان، کە خودای ڕاستەقینە دەپەرستن، یان بتپەرستەکان، کە ژمارەیەکی زۆر لە خوداوەندە درۆینەکان دەپەرستن. ئەوان ئایینی مەسیحییان وەک پیشەیەک وەرگرتووە و بۆیە لەسەر ئەم بنەمایە بەرپرسیارن.
لەو ئایەتانەدا بوارێکی سنووردار دەبینین کە لەلایەن ئەوانەوە داگیرکراوە کە چرای شایەتی خۆیان هەڵگرتووە – جا ڕاست بێت یان درۆ، ژیر بێت یان گێل – و بەپێی پیشەکەیان دەبێت لای خودا لێپرسینەوە بکەن. بە ڕوونی هەموو جیهان لێرەدا باس نەکراوە، نە وەرگرتن یان ڕەتکردنەوەی شایەتی ئینجیل. بەڵکو، وێنەی ئەوانەیە کە قبوڵیان کردووە، هەرچەندە قبوڵکردنیان ڕەنگە تەنها دەربڕینێکی دەرەکی بێت. لێرەدا پرسیارەکە ئەوە نییە کە ژیانی ڕۆحییان هەبێت، بەڵکو داگیرکردنی پێگەیەکە لە جیهاندا وەک ناسراو بە ئەم ڕەتکراوەیەی کە ئێستا شایەتی بۆ دەدەن. ئەم جۆرە شایەتییەک تەنها بە دروستی دەکرێت بە وزەی ڕۆحی پیرۆز، وەک بە ڕۆن هێمای بۆ کراوە. بەم شێوەیە ژیر و گێل جیا دەکرێنەوە، چونکە لە هەموو ڕوویەکی دەرەکییەوە هیچ جیاوازییەک نییە. هەموویان چرایان هەبوو، خەوتن، و هەستان بۆ ڕێکخستنی چرایان؛ بەڵام شەوی تاریک حاڵەتی ڕاستەقینەی ئەوانی دەرخست و هەروەها پێویستییەکی زۆری کچە پاکیزە گێلەکانی نیشاندا. ئەوان ڕۆنیان نەبوو. چەندە بەئاگاهاتنەوەیەکی خەمناکە بۆ ئەوانەی کە دەڵێن، «خودایە، خودایە،» تەنها بۆ ئەوەی وەڵامەکە ببیستن، «من تۆ ناناسم.»
گێلەکان ڕوویان لە ژیرەکان کرد، بینییان کە ژیرەکان ئەوەیان هەیە کە گێلەکان نەیانبوو، تەنها بۆ ئەوەی ئاراستەی سەرچاوەی ڕاستەقینە بکرێن کە پێویستییەکانیان تێدا دابین دەکرێت. لە وەرزی 3:18ی ئاشکراکردندا، ئامۆژگارییەکی هاوشێوەمان هەیە کە بەوانە دراوە کە تەنها پرۆفیسۆرن:
ئامۆژگاریتان دەکەم کە زێڕی پاڵاوتە لە ئاگردا لە من بکڕن، بۆ ئەوەی دەوڵەمەند بن؛ و جلوبەرگی سپی، بۆ ئەوەی بپۆشن، بۆ ئەوەی شەرمەزاری ڕووتیتان ئاشکرا نەبێت؛ و چاوتان بە مەرهەمی چاو چەور بکەن، بۆ ئەوەی ببینن. (ئاشکراکردن 3:18)
لە نامەکانی پۆڵسەوە تێدەگەین کە سروشتی شایەتی لەم قۆناغەی ئێستای کەنیسەدا ئاسمانییە. بانگەواز، پێگە و هیوا ئاسمانییەکانن چونکە ئاسمان ئەو شوێنەیە کە مەسیح چووەتە ناوی بەهۆی تەواوکردنی کاری ڕزگارکردن لەسەر خاچ. لە مەسیحدا هەموو ڕاستییەک چەقی گرتووە، و بۆیە بۆ کەسایەتی پیرۆزی ئەوە کە بانگهێشت کراوین بۆ پێشکەشکردنی شایەتی.
لە مەتتا 25دا دەبینین کچە پاکیزەکان دەچن بۆ پێشوازیکردنی زاوا. وزەیەک لە سەرەتادا بینرا، هەموو شتێکیان لەپشت خۆیان بەجێهێشت بۆ ئەوەی پێشوازی لێبکەن. ئەوەندەی هاتنی ئەو نییە، بەڵکو ئەو کەسەیە کە دێت – کەسایەتییەکە! ئەمە تایبەتمەندی کەنیسەی سەرەتایی بوو. ئەوان چاوەڕێی کوڕەکەی ئاسمان بوون، تەنانەت عیسا. «بەردەوام بوون لە فێرکردنی نێردراوان و هاوبەشی، و لە شکاندنی نان، و لە نوێژەکاندا» (کردارەکان 2:42). هەر یەکێک لە چوار خاڵەی کە لەم ئایەتەدا باسکراوە پەیوەندی بە مەسیحەوە هەیە. لە ئەفەسۆس 4:21دا دەخوێنین: «وەک ڕاستی لە عیسادایە.» هاوبەشییەکە هی کوڕەکەیە، عیسای مەسیح خوداوەندمان (1 کۆرنسۆس 1:9). لە شکاندنی ناندا مردنی خوداوەند نیشان دەدەین تا ئەو دێت (1 کۆرنسۆس 11:23-26)، و بە ناوی ئەوەوە نوێژ دەکەین (یۆحەننا 16:22-27). ئەم دەقانە نیشان دەدەن کە چەندە بە تەواوی ژیانی کەنیسەی سەرەتایی لەلایەن ئەو کەسەوە پێکهاتبوو کە ئەوان شوێنی دەکەوتن. چ شایەتییەکی گەشاوە بوو – تەنها بۆ ئەوەی بە خێرایی تێکبچێت. هەر لە سەردەمی نێردراواندا، پۆڵس نووسی، «هەموو ئەوانەی لە ئاسیادان لێم دوورکەوتوونەتەوە» (2 تیمۆتائۆس 1:15). یۆحەننا ڕێنمایی کرا بۆ نووسین، «خۆشەویستی یەکەمتان بەجێهێشتووە» (ئاشکراکردن 2:4). زۆر زوو هەموو کچە پاکیزەکان خەوتن.
بۆ سەدان ساڵ کەنیسەی دانپێدانەر لەم حاڵەتە خەمناکەدا بوو. هەر لە مێژووی سەرەتاییدا، بوونی ڕۆحی پیرۆز پشتگوێ خرا و بە ڕێکخستنەکانی مرۆڤ جێگەی گیرایەوە، تەنها بۆ ناساندنی مردوویی – تەنها فۆرمێک بەبێ هێزی ڕۆحی پیرۆز. ئەنجامەکەی ئەوە بوو کە مەسیح جێگەی گۆڕدرا و هێز و بەهای کارەکەی ڕەتکرایەوە. پێگەی ئاسمانی باوەڕدار لەبیر کرا و لەگەڵ ئەمەشدا نیشتەجێبوونێک هاتە ئاستی ئەم جیهانە. هیوای پیرۆزی گەڕانەوەی ئەو وازی لێهێنرا، و زۆر زوو هەمووان خەوتن. بەها درا بە کاری مرۆڤ بۆ بەدەستهێنانی ڕاستودروستی و ڕەزامەندی خودا، نەک بە کاری تەواوکراوی مەسیح وەک ڕاستودروستییەکی تەواوکراو و بنەمای قبوڵکردنی کەسێک لای خودا. بە کورتی، خزمەتگوزارییەکەی کە بە نێردراو پۆڵس سپێردرابوو زۆر زوو نەناسرا.
لەبەر ئەوەی نموونەی دە کچە پاکیزەکەمان سروشتی گشتییە، چ وانەیەکمان لێرەدا هەیە بۆ تاک؟ ئەوەیە: هەرچەندە لە چوارچێوە گشتییەکانیدا ئێمە بەشێکین لە جەستەی دانپێدانەری مەسیحییەت، بەڵام ئەم جەستە دانپێدانەرە لە تاکەکان پێکهاتووە – هەر یەکێک بەشدارە لە حاڵەتی گشتی. هەر تاکێک یان ڕاستە یان درۆ، ژیرە یان گێل، بەم شێوەیە حاڵەتی گشتی بەرز یان نزم دەکاتەوە. هیچ یەکێک لە ئێمە کە ناوی خوداوەند عیسای مەسیحی لەسەر خۆی داناوە ناتوانێت لە بەرپرسیارێتی خۆی کە پەیوەندی بەو ناو و پێگەیەوە هەیە خۆی بدزێتەوە. «بۆچی پێم دەڵێن 'خوداوەند، خوداوەند،' و ئەو شتانە ناکەن کە من دەیڵێم؟» (لۆقا 6:46 NKJV).
چی دەتوانێت بگۆڕێت ئەم حاڵەتەی شتانە کاتێک هەمووان خەوتن؟ بە دڵنیاییەوە بە هەوڵەکانی مرۆڤ نییە، بەڵکو تەنها بە ڕۆحی خودا کە بوون و کارەکەی شایەتی بۆ مەسیح دەدەن و شکۆمەندی پێدەبەخشن. «لە نیوەشەودا هاوارێک بیسترا: 'سەیری بکەن، زاوا دێت؛ بڕۆن بۆ پێشوازیکردنی!'» (مەتتا 25:6). کەی ئەم هاوارە کرا و ڕاستی خزمەتگوزاری پۆڵس بۆ کەنیسە گەڕێنرایەوە؟ کەی هیوای گەڕانەوەی خوداوەند دووبارە ڕاگەیەندرا، هەروەها ڕاستییەکانی تر کە پەیوەندییان بە پێگە و بانگەوازی کەنیسەوە هەیە؟
ئەمە بە ڕوونی لە کاتی چاکسازیدا ڕووی نەدا، هەرچەندە بێگومان ئەوە کاری خودا بوو لە پێدانی وشەکەی بە خەڵک و لە بانگەشەکردنی ڕاستودروستی بە باوەڕ. نزیکەی 180 ساڵ لەمەوبەر بەئاگاهاتنەوەیەک لە زۆر شوێن و وڵاتدا ڕووی دا کە کاریگەری لەسەر هەموو مەسیحییەت هەبوو. بەڵگەی ئەمە لە زۆر بڵاوکراوەدا دەدۆزرێتەوە کە هێشتا لە چاپدان، نەک تەنها لە قەڵەمی ئەوانەی کە خودا بەکاری هێناون لە بڵاوکردنەوەی ئەم ڕاستییانە، بەڵکو لەوانەش کە ڕەتیان کردوونەتەوە. سروشت و یەکێتی کەنیسە، بانگەواز و هیوای ئاسمانییەکەی، هاتنی خوداوەند بۆ و لەگەڵ خۆی، و زۆر ڕاستی تر گەڕێنرانەوە و بە دەنگی بەرز ڕاگەیەندران.
کاریگەرییەکەی ئەوە بوو کە زۆرێک لە مەسیحییەکان خۆیان لە کۆمەڵە ناپیرۆزەکانیان جیاکردەوە و بە سادەیی وەک مەسیحییەک لەسەر بنەمای یەک جەستە، بۆ ناوی خوداوەند عیسای مەسیح کۆبوونەوە. ئەوان بوونی ڕۆحی پیرۆزیان لە نێوانیاندا قبوڵ کرد بۆ ڕێنماییکردن و ئاراستەکردن. دیارییە ڕۆحییەکان ناسران، نەک بە دانانی مرۆڤ، بەڵکو وەک لەلایەن مەسیحەوە دراون، سەری بەرزبووەوەی کەنیسە، بۆ بنیاتنانی گەلی خودا. ئەمە بە ڕاستی ڕێکخستنی چراکان بوو. هەموو شتێک کە ناتەبا بوو لەگەڵ چوون بۆ پێشوازیکردنی زاوا بڕدرایەوە. ئەم مەسیحییانە بە سادەیی و دوورکەوتنەوە لە جیهان تایبەتمەند بوون.
تەنها پیشە نەیدەتوانی ئەم ڕووناکییە هەڵبگرێت. وزەکە کەم بوو. ڕەنگە چراکانیان ڕێکبخەن بۆ ئەوەی بیانخەنە ناو گونجاندنێکی دەرەکی، بەڵام ئەمە ڕووناکی نادات. ڕۆن پێویستە – هێزی ڕۆحی پیرۆز. گێلەکان ڕوویان لە ژیرەکان کرد بۆ ڕۆن تەنها بۆ دەرخستنی گێلییان، تەنانەت وەک سیمۆن لە کردارەکان 8دا ئامادە بوو پارە بدات بۆ ئەوەی هێزی هەبێت ڕۆحی پیرۆز بە دانانی دەستەکانی بەسەر ئەوانی تردا بگەیەنێت. ئەو وای بیر دەکرد کە دیاری خودا دەکرێت بە پارە بکڕدرێت. لەمەدا جێگەی مرۆڤ نییە کە بدات، بەڵکو وەربگرێت. «ئامۆژگاریتان دەکەم کە لە منبکڕن» (ئاشکراکردن 3:18)، و مەرجەکانی ئەم مامەڵەیە لە ئیشایا 55:1دا دانراون: «بەبێ پارە و بەبێ نرخ.»
ڕوونە کە ئێمە ئینجیلمان لە وشەکانی کچە پاکیزە ژیرەکاندا پێشکەش نەکراوە، بەڵکو هۆشداریدانێکە. ئێمە دەمانەوێت ئەم پەیامە بخەینە سەر ویژدانی هەر کەسێک کە پشت بە شتێک دەبەستێت جگە لە کاری خودا لە ڕۆحیاندا. «ئەگەر کەسێک ڕۆحی مەسیحی نەبێت، هی ئەو نییە» (ڕۆما 8:9). ئەم وشانە بە ڕوونی ڕوونن. ڕەنگە تۆ سەر بە باشترین ڕێکخراوی کەنیسە بیت لەسەر زەوی و گەرمترین کرێکاری ئایینی بیت کە بدۆزرێتەوە، بەڵام ئەگەر ڕۆحی مەسیحت نەبێت، تۆ هی ئەو نیت. هەموو کارە باشەکانت بێ بەهان چونکە هیچی تر نین جگە لە کارە مردووەکان، پیشەیەکی بەتاڵ. ڕەنگە خۆت بەراورد بکەیت بە مەسیحییەکانی تر و بگەیتە ئەو ئەنجامەی کە تۆ لەوان باشتر بیت. تۆ هیچ «تاوانێکی گەورەت» نەکردووە، وەک خەڵک دەڵێن. بەڵام لەبیرت بێت، کاتێک کچە پاکیزە گێلەکان هاتن و وتیان، «خودایە، خودایە، دەرگامان لێ بکەرەوە!» وەڵامە جدییەکە ئەوە بوو، «من تۆ ناناسم.» ئایا تۆ بۆ ڕزگاری هاتووی بۆ خوداوەند عیسای مەسیح؟
هەروەها هۆشداریدانێکی جدی هەیە لەو نموونەیەدا بۆ هەر کەسێک کە بە دڵسۆزی خوداوەندمان خۆشدەوێت. هاواری نیوەشەو لێدراوە، «سەیری بکەن، زاوا دێت؛ بڕۆن بۆ پێشوازیکردنی.» ئەمە چۆن کاریگەری لەسەر ئێمە هەبووە؟ ئایا هاتنی خوداوەند عیسای مەسیح کاردانەوەیەکی لە دڵماندا دروست کردووە؟ ئایا بە پەرۆشییەوە وەڵاممان داوەتەوە، «هەروا بێت، وەرە، خوداوەند عیسا»؟ ئایا ئەمە هاوڕێیەتی دەکات بە ڕۆیشتنێکی جیاکراوە و دڵسۆزی بۆ ئەو؟ ئایا ڕەفتار و جلوبەرگمان باس لە جیاکردنەوە دەکەن نەک گونجاندن لەگەڵ جیهان؟ ئەم جیهانە تاوانبارە بە خاچکردنی خوداوەندی شکۆمەندی. ئایا دەتوانین دەست لەگەڵ ئەم جیهانە ڕەتکەرەوەی مەسیحدا بکەین و لە هەمان کاتدا شایەتییەکی دڵسۆزانە بۆ ئەو بدەین؟ ناتوانین و نابێت! لە خاچی خوداوەند عیسای مەسیحدا، «جیهان بۆ من خاچ کراوە، و منیش بۆ جیهان» (غەلاتییەکان 6:14 KJV). «بۆیە، کەمەری مێشکتان ببەستن، هۆشیار بن، و هیوای خۆتان بە تەواوی بخەنە سەر ئەو نیعمەتەی کە لە کاتی دەرکەوتنی عیسای مەسیحدا بۆتان دەهێنرێت» (1 پەترۆس 1:13 NKJV).
وەک زاوا، بەرژەوەندییەکانی خوداوەندمان لە هی خۆیدا چەقی گرتووە. ئەو ئەوانە دەناسێت کە بە ڕاستی هی ئەون، ئەو مەڕەکانی خۆی بە ناو بانگ دەکات، و ئەو لە پێشیانەوە دەڕوات. تەنها ئەو شایستەی خۆشەویستی دڵمانە. «بۆیە، لەبەر ئەوەی شانشینێک وەردەگرین کە ناتوانرێت بلەرزێنرێت، با نیعمەتمان هەبێت، کە بەهۆیەوە دەتوانین بە ڕێز و ترسی خوداییەوە بە شێوەیەکی قبوڵکراو خزمەتی خودا بکەین» (عیبرانییەکان 12:28).
