دەرکەوتن یان نیشانەکانی ڕۆحی پیرۆز بەرامبەر بە لاساییکردنەوە لە کڵێسادا – بەشی ٦
ئامرازی گوێڕایەڵی خودا لە خزمەتێکی موعجیزەکاندا ئێمە لە ڕۆژگارێکی پڕ لە ئاڵۆزیدا دەژین و پێویستە بە وریاییەوە بیر لەوە بکەینەوە کە کتێبی پیرۆز چی فێرمان دەکات بۆ ئەوەی تێگەیشتنی ڕۆحییمان هەبێت. ئەمە وادەکات بتوانین جیاوازی بکەین لە نێوان:
دیارییەکانی خودا وەک نیشانەی تایبەت بۆ ناساندن و دەستپێکردنی سەردەمی نوێی مەسیحییەت، و دیارییەکانی کە ئەو بۆ ئەو ڕۆژگارانە دەدات کە تێیدا دەژین.
«بۆیە من هۆکارم هەیە بۆ شانازی کردن» (ڕۆما ١٥:١٧ JND). شانازیی پۆڵس لە مەسیح یەسووعدا بوو، ئەو کارکەرە گەورەیەی کە لە ئاسمانەوە لە نێردراوەکەدا لەسەر زەوی کاری دەکرد. بۆیە نووسی: «من دەتوانم هەموو شتێک بکەم لە ڕێگەی ئەوەوە کە بەهێزم دەکات» (فیلیپییەکان ٤:١٣ NASB). پۆڵس گەورەیی (١:٢٠) ئەوەی بەرز ڕاگرت کە هێزی پێدا، ڕێنمایی کرد و یارمەتی دا لە هەموو شتێکدا کە پەیوەندی بە بەرژەوەندییەکانی خوداوە هەبوو. نێردراوەکە هەمیشە بەدوای شکۆمەندی خودادا دەگەڕا. چ جیاوازییەک لەگەڵ ڕێچکەی پێشووی لە جوولەکایەتیدا کاتێک تەرکیزی لەسەر شکۆمەندی مرۆڤ بوو هەرچەندە بە ناو دیار بوو کە بەدوای شکۆمەندی خودادا دەگەڕا. کاتێک شاول، کە دواتر بە پۆڵس ناسرا، ڕووی لە خودا کرد، شکۆمەندی یان شانازییەکەی تەنها لە گەورەدا بوو – مەسیح یەسووع – لە هێزی ئەودا کە پەیوەست بوو بە بەرژەوەندییەکانی خوداوە: «چونکە من جورئەت ناکەم هیچ شتێک لەو شتانە بڵێم کە مەسیح لە ڕێگەی منەوە نەیانکردووە» (ڕۆما ١٥:١٨ JND). پۆڵس دەفرە هەڵبژێردراوەکەی بوو (کردارەکان ٩:١٥) وەک چۆن ئێمەش بۆ بەکارهێنانی گەورەین.
«مەسیح» بە واتای «دەستنیشانکراو» دێت، و کاتێک ئێمە پەیوەستین بەوەوە، هیچ شوێنێک بۆ جەستە یان خۆمان نییە. بۆیە دەبێت لە خۆماندا حوکم بدەین کە چی لە جەستەوەیە، و بوونی خودا بەدی بهێنین. تەنها ئەوکات، وەک ئامرازێکی بێ فیزی، گەورە دەتوانێت بەکارمان بهێنێت وەک چۆن خۆی پێی خۆشە.
ئارەزووی گەرمی پۆڵس ئەوە بوو کە لەبەردەست گەورە بێت: «بۆیە ئێمە ئامانجمان ئەوەیە، جا ئامادە بین یان نا، کە دڵی ئەو خۆش بکەین» (٢ کۆرنسۆس ٥:٩ NKJV). ئەمە بەو واتایە نایەت کە گەورە هەمان شت لە ڕێگەی ئێمەوە دەکات وەک چۆن لە ڕێگەی پۆڵسەوە کردی، بەڵام دەبێت لەبەردەست گەورە بین. ئەوەی خودا بەرهەمی دەهێنێت ئەوەیە کە بە ڕاستی گرنگە، و ئەمە ئاماژەیە بۆ پرۆسەیەکی بەردەوامی کاری خودا لە ئێمەدا. ئەمە بە تەواوی پێچەوانەی ئەوەیە کە ئێمە وەک گوناهباران بووین و کردوومانە. هەروەها پێچەوانەی ئەوەیە کە مرۆڤ لە جەستەدا وەک ساختە، لاساییکردنەوە یان شتەکانی تر بەرهەمی دەهێنێت، کە هەرگیز ناتوانێت دڵی خودا خۆش بکات (بڕوانە ڕۆما ٨:٨؛ عیبرانییەکان ١١:٦).
پۆڵس و «گوێڕایەڵی باوەڕ»
نێردراوەکە بووبووە ئامرازێک کە خودا لە ڕێگەیەوە کاری دەکرد بۆ گوێڕایەڵی نەتەوەکان، واتە خەڵک لە نێو غەیرەجوولەکەکاندا کە باوەڕیان هێنا و گوێڕایەڵ بوون وەک وەڵامێکی باوەڕ. ئەمە گوێڕایەڵی نییە ی نەتەوەکان، بە وتەی دیاریکراو، چونکە ئەوە تەنها لە سەردەمی هەزار ساڵەی داهاتووی مەسیحدا دەبێت کاتێک هەموو نەتەوەکان ملکەچی گەورە یەسووع دەبن. ڕۆژی نیعمەت کە تێیدا دەژین بە گوێڕایەڵی ئەوانەی وەرگیراون دیاریکراوە لە نێو نەتەوەکاندا – تاکە کەسانێک کە باوەڕ دەهێنن و گوێڕایەڵ دەبن. ئەم نهێنییە ڕاگەیەندراوە «بۆ گوێڕایەڵی باوەڕ بۆ هەموو نەتەوەکان» (ڕۆما ١٦:٢٦ JND، بڕوانە ١:٥).
چونکە وەک بە ناگوێڕایەڵی یەک پیاو زۆر کەس گوناهبار کران، بە هەمان شێوە بە گوێڕایەڵی یەکێک زۆر کەس ڕاستودروست دەکرێن (ڕۆما ٥:١٩ KJV).
گوێڕایەڵی مەسیح هەموو شتێکی گۆڕی، چونکە تەنها لەسەر ئەو بنەمایە خودا دەتوانێت بەرەکەت بدات. لەبەر ئەم هۆکارە پێویستە گوێڕایەڵی باوەڕ لە باوەڕداردا هەبێت – وەڵامدانەوە بۆ کاری تەواوکراوی مەسیح بۆ ئەوەی بتوانرێت میوە بۆ خودا هەبێت. «ئایا نازانن کە بۆ کێ خۆتان وەک کۆیلە بۆ گوێڕایەڵی دەدەن، ئێوە کۆیلەی ئەون کە گوێڕایەڵی دەکەن، جا گوناه بێت بۆ مردن، یان گوێڕایەڵی بێت بۆ ڕاستودروستی؟» (ڕۆما ٦:١٦ JND).
وشەی «گوێڕایەڵی» (هوپاکۆ) لە ڕۆما ١٥:١٨ و ١٦:١٩ شدا هاتووە – بە گشتی حەوت جار لە ڕۆما – و خۆی لە قسە و کرداردا دەردەبڕێت. ئایا ئەمە بە ڕاستی لە ژیانماندا وایە؟ ڕاستی بۆ خودا گرنگترە لە نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکانی ئەمڕۆ، کە بە نمایشە سەرنجڕاکێشەکان و هەستبزوێنی ناسراون (بڕوانە یۆحەننا ٢:٢٣-٢٥، ٤:٤٨؛ ١ کۆرنسۆس ١:٢١-٢٤).
خزمەتی بناغەیی تەواوکراو – چیتر پێویست بە نیشانە نییە
پۆڵس بە تەواوی پشت بە گەورە یەسووعی مەسیح لە ئاسمان و ڕۆحی خودا (ڕۆما ١٥:١٩) دەبەست کە لە ڕێگەی ئەوەوە کاری دەکرد. ئەنتیاکیا شارێکە لە سووریای ئێستادا کە پۆڵس و بەرناباس خزمەتێکی گرنگیان تێدا هەبوو پێش ئەوەی ڕۆحی پیرۆز بیاننێرێت بۆ یەکەم گەشتی میسیۆنێرییان (کردارەکان ١١:٢٥-٢٦، ١٣:١-٤) و بۆ ئەوێ گەڕانەوە (١٤:٢٦-٢٨). لەوێوە، ناوەندی میسیۆنەکان لە نێو نەتەوەکاندا، پۆڵس دووەم (١٥:٣٠،٤٠) و سێیەم گەشتەکانی (١٨:٢٢-٢٣) دەست پێ کرد.١
پۆڵس بە کورتی سەردانی ئۆرشەلیمی کردبوو، ڕەنگە بەهۆی باری قورسییەوە بۆ کۆکردنەوەی یارمەتی بۆ هەژارانی شارەکە، کاتێک سێیەم گەشتی میسیۆنێرییەکەی دەست پێ کرد. پاشان بۆ ماوەی سێ ساڵ لە ئەفەسۆس کاری کرد. لە ئەفەسۆسەوە، بە بەشێک لە تورکیای ئێستادا گەشتی کرد بۆ مەقدۆنیا و زیاتر بەرەو باکوور بۆ ئیلیریوم، شوێنێک کە ڕەنگە لە گەشتی دووەمیدا نزیکەی ١,٥٠٠ میل لە باکووری ئۆرشەلیمەوە بووبێت. پاشان گەڕایەوە بۆ ئەخایا، یان یۆنان. لە کاتی گەڕانەوەیدا، کاتێک ڕۆمای لە کۆرنسۆس نووسی، پۆڵس وشەی «خولگە» (ڕۆما ١٥:١٩) بەکار هێنا چونکە ئەو سەرکەوتبوو و ئێستا دەگەڕایەوە. گەشتێکی خولگەیی بوو بە بیرۆکەی تەواوکردن: «من خزمەتی ئینجیلی مەسیحم تەواو کردووە» (١٥:١٩ ESV). بە واتایەکی تر، ئەو خزمەتەی کە بە پۆڵس سپێردرابوو دەبوو خزمەتێکی تەواو بێت (بیر لە کۆلۆسییەکان ١:٢٥ بکەرەوە). ئەو تەنها بەشێک لەوەی کە پێی درابوو نەکرد؛ ئەو هەموو ڕاوێژی خودای بە باوەڕداران لە ئەفەسۆس پێشکەش کرد (کردارەکان ٢٠:٢٧) و ئەرکی خۆی لە هەواڵە خۆشەکاندا – ئینجیلی مەسیح،٢ ئینجیلی خودا – تەواو کرد. نێردراوەکە ئاماژەی بە مەسیح لە شکۆمەندیدا کرد وەک پەیامەکە و هەروەها پەیامبەرەکە، چونکە ئەو هەواڵە خۆشەکە و ڕاگەیاندنکارەکەیەتی (ئەفەسۆس ٢:١٧).
بناغەی تەواوکراو پەسەندکردنی خودا
پۆڵس مەبەستی خۆی وەک «ئامانجگرتن بۆ ڕاگەیاندنی هەواڵە خۆشەکان» (ڕۆما ١٥:٢٠ JND) وەسف کرد. وشەی «ئامانجگرتن» («هەوڵدا،» KJV) ئاماژە بەوە دەکات کە ئارەزووی پۆڵس بوو بە پابەندبوونێکی تەواو بە گەورە بۆ جێبەجێکردنی ئەم خزمەتە وەک چۆن ڕۆح ڕێنمایی دەکرد. هێزی خودا لەگەڵیدا بوو لە ڕێگەی نیشانە و موعجیزەکانەوە. دواتر پۆڵس نووسی: «من شەڕی باشم کردووە» (٢ تیمۆساوس ٤:٧)، پشتڕاستی کردەوە کە کارەکەی بە یارمەتی گەورە تەواو کردووە (ئایەتی ١٧). ئەمە لەو ناوچانەدا کرا کە پێشتر ناوی مەسیح تێیدا نەهێنرابوو، «بۆ ئەوەی لەسەر بناغەی پیاوێکی تر دروست نەکەم» (ڕۆما ١٥:٢٠). کاتێک ئینجیلی پێشکەش کرد، پۆڵس بناغەکەی بەپێی خودا دادەنا، و هەر بناغەیەکی تری دوور دەخستەوە (١ کۆرنسۆس ٣:١٠-١١) لە کاتێکدا بەرپرسیارێتی مرۆڤی دەپاراست سەبارەت بە چۆنیەتی دروستکردن لەسەر ئەو بناغەیە (ئایەتەکانی ١٢-١٧).
بناغەکە مەسیحە، کە خودا و مرۆڤە چونکە وشەکە بوو بە جەستە، لە کاتێکدا بۆ هەمیشە کوڕی ئەبەدییە – نهێنییەکی پیرۆز (١ تیمۆساوس ٣:١٦). مەسیح – ئەوەی کە پۆڵس پێشکەشی کرد هەرگیز نابێت لە کارەکەی جیا بکرێتەوە. بۆیە، بناغەی پۆڵس دای نا مەسیحە و کاری تەواوکراوی، کە بێ ئەوە هیچ کەسێک ناتوانێت ڕزگار بێت یان بناغەیەکی ڕاستەقینە دابنێت. کاری مەسیح خزمەتی زەمینی، مردن، هەستانەوە، بەرزبوونەوە، بەرزڕاگرتن و دانیشتنی ئێستای لە شکۆمەندیدا، و هەروەها خزمەتی ئاسمانی ئێستای دەگرێتەوە. ئەم بناغەیە (ئەفەسۆس ٢:٢٠) لەلایەن نێردراوەکان مەتتا، پەترۆس، یۆحەننا و پۆڵسەوە دانرا، لەگەڵ پێغەمبەرانی پەیمانی نوێ کە لەگەڵیاندا کاریان دەکرد مەرقۆس و لۆقا. ئەوانی تر بریتین لە یاقوب و یەهودا، بە تەواوی لەگەڵ نێردراوە و پێغەمبەرانی نەنوسەردا ڕێککەوتن.
بناغەی تەواوکراو – چیتر پێویست بە نیشانە و سەرسوڕهێنەر نییە
پۆڵس خۆی لەگەڵ دوازدە نێردراوەکەدا ناساند، کە دانیان بەوەدا نا کە خزمەتی ئەو پەیوەست بوو بە مەسیحی شکۆدار و هەستانەوەی، لە کاتێکدا هی ئەوان لەگەڵ گەورە لەسەر زەوی بوو (بڕوانە گالاتییەکان ١-٢). هەرچەندە جیاواز بوو لەوان، پۆڵس لەگەڵیاندا کاری دەکرد، خۆی بە بچووکترین نێردراوەکان ناودەبرد، و ئەوانیش لەگەڵ پۆڵسدا کاریان دەکرد. بۆیە، بناغەکە دانراوە و هەر دەمێنێتەوە تەنانەت لەم ڕۆژگارانەی شکستەکانی کڵێساشدا (٢ تیمۆساوس ٢:١٩)، چونکە هەرگیز ناتوانێت بگۆڕێت.
وشەکانی «بناغە،» «دامەزراو» یان «بنەڕەت» بۆ باوەڕداران بەکاردێن چونکە هەمووان پێویستە لە ڕاستیدا جێگیر و دامەزراو بن، بە تاک و بە کۆمەڵ (بڕوانە نوێژی پۆڵس لە ئەفەسۆس ٣:١٤-٢١). چەمکی بناغە چەمکێکی گرنگە لە سەرانسەری کتێبی پیرۆزدا: لە دروستکردن، ڕزگارکردن و جیهانی داهاتوودا. ئەمە شێوازی کاری خودایە، بە بناغەکان بۆ جێبەجێکردنی پلانەکانی.
پۆڵس لەگەڵ خودا هاوڕا بوو کاتێک وتی کە هیچ کەسێک ناتوانێت بناغەیەکی تر دابنێت. ئەم ئەرکە بە هەموو نێردراوەکان سپێردرابوو، وەک ئێستا بینیمان، بەڵام پۆڵس ئەم فەرمانەی تەواو کرد (بڕوانە ئەفەسۆس ٣؛ کۆلۆسییەکان ١؛ کردارەکان ٢٠:٢٧)، بە هاوبەشی تەواو لەگەڵ نێردراوە و پێغەمبەرەکاندا کاری دەکرد (گالاتییەکان ١-٢؛ ١ کۆرنسۆس ١٥:١٠-١١). پۆڵس زیادی کرد «وەک چۆن نووسراوە» و لە پەیمانی کۆنەوە وەرگرت بۆ نیشاندانی ئامانجی خزمەتەکەی: «بۆ ئەوانەی هیچ شتێکیان دەربارەی ئەو پێنەوتراوە، ئەوان دەیبینن» (ڕۆما ١٥:٢١ JND، وەرگیراو لە ئیشایا ٥٢:١٥). ئیشایا ٦٥:١ بیرۆکەیەکی هاوشێوەی هەیە. خودا ئەم خزمەتە بناغەییەی پەسەند کردبوو و چیتر پێویست بە نیشانە و سەرسوڕهێنەری گشتی نەبوو بۆ دامەزراندن یان پشتڕاستکردنەوەی. کاتێک خودا ئەمڕۆ دیاری دەدات، ئەوان ئەرکێکی جیاوازیان هەیە، نەک وەک نیشانە بەڵکو وەک یارمەتی.
تێبینییەکان
- پۆڵس دەڵێت کە ئەو لە ئۆرشەلیمەوە چوو (ڕۆما ١٥:١٩)، کە ئەمە ناکۆکی نییە. پێش دەستپێکردنی سێیەم گەشتی (کردارەکان ١٨:٢٢-٢٣)، بە کورتی سەردانی ئۆرشەلیمی کرد – «سەرکەوت» بە واتای سەرکەوتن بۆ ئۆرشەلیم دێت – دوای ئەوە چوو بۆ ئەنتیاکیا.
- ئەم زاراوە تایبەتە هەشت جار هاتووە (ڕۆما ١٥:١٩؛ ١ کۆرنسۆس ٩:١٢؛ ٢ کۆرنسۆس ٢:١٢، ٩:١٣، ١٠:١٤؛ گالاتییەکان ١:٧؛ فیلیپییەکان ١:٢٧؛ ١ تەسەلۆنیکی ٣:٢).
