تاقیکردنەوەی کاری هەموو پیاوێک
دادوەر
دادوەرەکان لە ئیمپراتۆریەتی ڕۆمانیدا تەختی تایبەتیان بەکاردەهێنا کاتێک دادگای یاساییان ئەنجام دەدا. پیلاتۆس، لێکۆڵینەوەی لە تۆمەتەکانی دژی مەسیحی خاوەن شکۆ دەکرد، کورسییەکی لەو جۆرەی بەکارهێنا، هەرچەندە لە هۆڵی دادگاییکردنەکە چووە دەرەوە بۆ گوێگرتن لە لایەنگرانی ئەناس و کایافاس و سەنهێدرین (یۆحەننا 18:28-19:13). بە هەمان شێوە، مەسیحی خاوەن شکۆ تەختێکی تایبەت داگیر دەکات کاتێک دادگایی «مردوو، بچووک و گەورە» دەکات، کە ناوەکانیان لە کتێبی ژیاندا نییە (بینین 20:11-12 KJV). ئەوە لە کۆتایی کاتدا دەبێت، پێش دروستکردنی ئاسمان و زەویی نوێ.
پێش ئەوە، لە کۆتایی سەردەمی ئێستای نیعمەتدا، مەسیحی خاوەن شکۆ تەختێکی دادوەریی دیکە داگیر دەکات – بەڵام بۆ مەبەستێکی زۆر جیاواز دەبێت. هیچ دادگاییکردنێکی یاسایی لەوێ نابێت، هەروەها هیچ دادگاییکردنێکی تاوانکاریش نابێت. ئەوە هەڵسەنگاندنێک دەبێت بۆ ژیان و کاری هەموو مەسیحییەکی لەنوێ لەدایکبوو لە ڕۆژی پەنجا تا کاتی گەڕانەوەی خاوەن شکۆ بۆ کەنیسەکەی. ئەمە پەیوەندی بە هیچ ئیمپراتۆریەتێکی زەمینییەوە نییە، هەرچەندە کەنیسە لەگەڵ مەسیحدا لە ڕاستیدا حوکمی جیهان دەکات. ئەمە پەیوەندی بە شانشینی خوداوە هەیە.
«چونکە دەبێت هەموومان دەرکەوین [بە واتای وشە: «دەربکەوین»] لەبەردەم کورسیی دادگاییکردنی مەسیحدا» (2 کۆرنسۆس 5:10). ئەوە یەکێکە لە گەورەترین دڵنیاییەکانی ژیان. ئێمە دامەزراندوومانە کە کەی ئەم ڕووداوە سەرسوڕهێنەرە ڕوودەدات. ئێستا پێویستە بزانین لەو ڕۆژەدا چی ڕوودەدات و ئەنجامە ئەگەرییەکان چین بۆ باوەڕدارانی ئەم سەردەمە. لە ڕۆما نزیکەی هەمان دەستەواژەمان هەیە وەک لە کۆرنسۆس، جگە لە یەک وشە. نێردراو لەوێ نووسیویەتی کە دەبێت «هەموومان» بوەستین لەبەردەم کورسیی دادگاییکردنی مەسیحدا» (ڕۆما 14:10).
نامەی یەکەمی پۆڵس بۆ کۆرنسۆس وردەکارییەکی تێدایە دەربارەی ئەوەی چی دادگایی دەکرێت و چی ڕوودەدات. لەوێ بەبیرمان دێتەوە کە ئێمە شانازیمان پێدراوە کە «کرێکارین لەگەڵ خودا.» بۆ ئەمە پاداشت وەردەگرین، هەر یەکێک بۆ بەشداریی خۆی (1 کۆرنسۆس 3:8-9).
بیناسازەکان
لە ئایەتی دواتردا پۆڵس وێنەی بیناسازێکی گرتەبەر کە بینا دەکات. پۆڵس ڕوونی کردەوە کە ئەو پێشتر بناغەی بۆ کۆرنسۆسییەکان داناوە بۆ ئەوەی لەسەری بینا بکەن. ئەمە دەتوانین بەوە تێبگەین کە ئەو مزگێنیی مەسیحی خاوەن شکۆی بۆ ئەوان هێناوە و بینیویەتی کە ڕزگار بوون و جێگیر بوون. نێردراو خۆی وەک «بیناسازێکی شارەزا» وەسف کرد کە بناغەی داناوە و دواتر ئەوانی دیکە لەسەری بینا دەکەن. ئەو بەردەوام بوو لە هۆشداریدان، «بەڵام با هەموو پیاوێک ئاگاداری ئەوە بێت کە چۆن لەسەری بینا دەکات. چونکە هیچ کەسێک ناتوانێت بناغەیەکی دیکە دابنێت جگە لەوەی کە دانراوە، کە عیسای مەسیحە» (ئایەتەکانی 10-11).
ئاراستەیەکی زۆر ڕوونمان پێدراوە دەربارەی ئەوەی چۆن دەبێت ئەم بیرۆکەی بیناسازییە جێبەجێ بکەین. پەیمانی نوێ وشەی «بنیادنان» لە کاتە گرنگەکاندا بەکاردەهێنێت. دوو جار پۆڵس ڕایگەیاند کە خزمەتەکەی بۆ بنیادنانە نەک بۆ وێرانکردن (2 کۆرنسۆس 10:8، 13:10). واتای ئەمە دەتوانین لە ڕۆما بدۆزینەوە، کە پۆڵس هانی دا، «کەواتە، برایان، بە بەزەییەکانی خودا داواتان لێدەکەم، کە جەستەتان وەک قوربانییەکی زیندوو، پیرۆز، پەسەندکراو بۆ خودا پێشکەش بکەن، کە خزمەتگوزاریی ژیرانەی ئێوەیە. و خۆتان لەگەڵ ئەم جیهانەدا نەگونجێنن: بەڵکو بە نوێبوونەوەی مێشکتان بگۆڕێن، بۆ ئەوەی بتوانن ئەوەی کە خواستی باش، پەسەندکراو و تەواوی خودایە بسەلمێنن» (12:1-2). تەنها یەک ڕێگا هەیە بۆ ئەنجامدانی ئەمە: بە خوێندنەوە و بیرکردنەوە لە وشەی خودا، کتێبی پیرۆز – خۆمان پڕ بکەین لەوە. تەنها بەم شێوەیە دەتوانین پڕ بین لە ڕۆح.
زەبوور 1 باس لە پیاوی بەختەوەر دەکات کە «خۆشییەکەی لە یاسای یەزداندایە؛ و لە یاساکەیدا ڕۆژ و شەو بیر دەکاتەوە» (ئایەتی 2). ئەنجامەکە لەوەدا ڕەنگ دەداتەوە کە لەم ژیانەدا دروستی دەکات: «وەک دارێک دەبێت کە لەسەر ڕووبارەکانی ئاو چێنراوە، کە بەرهەمەکەی لە وەرزی خۆیدا دەدات؛ گەڵاکەشی سیس نابێت؛ و هەرچی بکات سەرکەوتوو دەبێت» (ئایەتی 3).
پەندەکانی سلێمان 8 باس لە وشەی خودا و حیکمەت دەکات. «چونکە دەمم ڕاستی دەدوێت؛ و خراپەکاری قێزەونە بۆ لێوەکانم. هەموو وشەکانی دەمم لە ڕاستیدان؛ هیچ شتێکی چەوت یان گوماناوی تێدا نییە. هەموویان ڕوونن بۆ ئەوەی تێدەگات، و ڕاستن بۆ ئەوانەی زانیاری دەدۆزنەوە. فێرکردنەکەم وەربگرن، نەک زیو؛ و زانیاری لە زێڕی هەڵبژاردە باشترە. چونکە حیکمەت لە یاقووت باشترە؛ و هەموو ئەو شتانەی کە دەتوانرێت خواستیان لێبکرێت بەراورد ناکرێن بەوە» (ئایەتەکانی 7-11).
زۆر شتی دیکەش هەیە. دێوتێرۆنۆمی 6، زەبوور 19 و 119، و فیلیپی 4:8 بخوێنەرەوە؛ پاشان ئەم پرسیارانە لە خۆت بپرسە:
- ئایا دەوێرم مێشکم پڕ بکەم لە بیرۆکەی شاراوە، پیس، توندوتیژ یان درۆکانی جیهان، و هێشتا چاوەڕێی گەشەکردن بکەم لە نیعمەتدا و لە زانیاریی مەسیحی خاوەن شکۆدا (2 پیتەر 3:18)؟
- ئایا دەتوانم چاوەڕێی ئەوە بکەم کە خودا لێم ڕازی بێت و پاداشتم بداتەوە ئەگەر دڵ و مێشکم ڕادەستی ئەو نەکردبێت کە هەوڵدەدات من لەسەر وێنەی کوڕەکەی دروست بکات (ڕۆما 8:29؛ کۆلۆسی 3:10)؟
- خودا لە کێ ڕازییە؟ ئایا لە کوڕە خۆشەویستەکەی ڕازی نییە، کە لێی زۆر ڕازییە (مەتتا 17:5؛ 2 پیتەر 1:16-18)؟
بیناکە
بە گەڕانەوە بۆ 1 کۆرنسۆس دەبینین کە دەتوانین بە دوو جۆر ماددە بینا بکەین: «زێڕ، زیو، بەردی بەنرخ» یان «دار، کا، پووش» (3:12). هەرچی بکەین بە یەکێک لە کۆمەڵە ماددەکان یان ئەوی دیکە بینا دەکەین – بەنرخ یان بێ نرخ. جێی سەرنجە کە یەکەمین پۆلی ماددە بیناسازییەکان لە پەندەکانی سلێمان 8 پەیوەستە بە فێرکردنی خودایی (زیو)، زانیاری (زێڕ) و حیکمەت (یاقووت).
سێ ئایەتی داهاتوو لە 1 کۆرنسۆسدا هەم هۆشداری و هەم دڵنیایی تێدایە. لە بینیندا، یۆحەننا چاوەکانی مەسیحی خاوەن شکۆی بینی «وەک گڕی ئاگر» (1:14). ئەو هەموو شتێک دەبینێت و دەزانێت؛ هیچ شتێک لە چاوەکانی شاراوە نییە، تەنانەت لە تاریکیی ناوەوەی مێشکی گوناهبارماندا. «ئاگرەکە کاری هەموو پیاوێک تاقی دەکاتەوە کە چ جۆرێکە» (1 کۆرنسۆس 3:13).
بۆ ئەوەی کەسێک بیر نەکاتەوە کە لێرەدا مەترسیی لەدەستدانی ڕزگاری هەیە، ئەمە ئەوە نییە کە ئەم دەقە باسی لێوە دەکات. پەیوەندی بە قازانج یان زیانەوە هەیە بەپێی ئەوەی چۆن باوەڕداران لەم ژیانەدا ژیاون و کردوویانە. کاتێک باوەڕمان بە مەسیحی خاوەن شکۆ هێنا، لە مردنەوە بۆ ژیان گواستراینەوە و گەرەنتی خودامان هەبوو کە ناتوانین ون بین. «ئەوەی گوێ لە وشەکەم دەگرێت، و باوەڕ بەوە دەکات کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە، و ناچێتە ژێر مەحکومکردن؛ بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان گواستراوەتەوە» (یۆحەننا 5:24).
بەڵێنەکە یەکەمجار «پاداشتێکە» بۆ خزمەتگوزاریی دڵسۆزانە، پاشان گەرەنتییەکە کە تەنانەت ئەگەر هەموو شتێک کە دروستمان کردووە بسووتێت «خۆی ڕزگار دەبێت؛ بەڵام وەک بە ئاگر» (1 کۆرنسۆس 3:14-15). بە واتایەکی تر، دەتوانین وەک کەسێک بین کە لە ماڵێکی سووتاو دەرهێنراوە کە هەموو شتێک کە خاوەنی بووە بە تەواوی وێران بووە، بەڵام ژیانی ڕزگار بووە. تەنها لە دادگاییکردنی تەختی سپی گەورەدا کە تاکەکان – گوناهبارانێک کە باوەڕیان بە خودا نەهێناوە – «دەخرێنە ناو دەریاچەی ئاگر» (بینین 20:10-15).
تاجەکان
مەسیحی خاوەن شکۆ چەند شتێک بۆ خزمەتگوزاریی دڵسۆزانە دەدات: تاج و پلەبەرزکردنەوە. وێنا بکە لەبەردەم مەسیحی خاوەن شکۆدا چۆک دادەدەی لە کاتێکدا ئەو پێت دەڵێت، «باشت کرد، خزمەتکاری باش و دڵسۆز» (مەتتا 25:21). ئایا ئەوە زۆر، زۆر باشتر نابێت لە هەموو دەوڵەمەندی و ڕێزلێنانەکانی ئەم جیهانە کە پێشکەشی دەکات؟ ئەمانە تاجەکانی سەرکەوتن کە خاوەن شکۆ بە ڕاستی و بە دڵنیاییەوە دەیەوێت بە ئێمەی بدات.
پۆڵس نووسیویەتی کە تاجەکانی سەرکەوتن بۆ باوەڕداران «نەفەوتێنەرن» لە کاتێکدا وەرزشکارانی ئەم جیهانە تەنها تاجەکانی «فەوتێنەر» دەبەنەوە (1 کۆرنسۆس 9:25). وێنەکە وێنەی جیهانی کۆنە کە تاجێک لە گەڵا دەدرا، بەڵام تەنانەت مەدالیای زێڕیش هیچ شتێکی نییە بۆ بەراوردکردن بەوەی کە مەسیحی خاوەن شکۆ بۆ ئێمەی ئامادە کردووە!
پۆڵس لە نووسین بۆ تیمۆتی، باسی «تاجێکی ڕاستودروستی» کرد، «کە خاوەن شکۆ، دادوەری ڕاستودروست، لەو ڕۆژەدا پێم دەدات: و نەک تەنها بە من، بەڵکو بە هەموو ئەوانەش کە دەرکەوتنی ئەویان خۆشدەوێت» (2 تیمۆتی 4:8). پۆڵس پشتڕاستی کردەوە کە مەسیحی خاوەن شکۆ خۆی ئەم خەڵاتانە دەدات.
«تاجێکی ژیان» بەڵێن دراوە بە هەموو ئەوانەی کە مەسیحی خاوەن شکۆی خۆشدەوێت (یاقوب 1:12). ئەمە زیاتر پێناسە کراوە و نیشان دراوە کە هەموو مەسیحییەکان ناگرێتەوە، چونکە وشەی وەرگێڕدراوی «خۆشەویستی» واتای «خۆشەویستیی خۆبەختکردن» دەگەیەنێت. هەموومان ئەو جۆرە خۆشەویستی و دڵسۆزییەمان نییە. خاوەن شکۆ لە نامەکەیدا بۆ کەنیسەی سمیرنا ئەمەی ڕوون کردەوە، وتی، «دڵسۆز بە تا مردن، و من تاجێکی ژیانت پێدەدەم» (بینین 2:10).
سێیەم تاج «تاجێکی شکۆمەندییە،» کە خەڵاتێکە بۆ خزمەتگوزاریی دڵسۆزانە وەک پیران لە شوانیکردن و سەرپەرشتیکردن. «و کاتێک شوانە سەرەکییەکە دەردەکەوێت، تاجێکی شکۆمەندی وەردەگرن کە سیس نابێت» (1 پیتەر 5:1-4).
پلەبەرزکردنەوەکان
جگە لە پاداشتەکان، پلەبەرزکردنەوەش هەیە بەپێی ئەوەی چۆن بەرپرسیارێتییەکانمان جێبەجێ کردووە. بە ڕوونی دەبێت شایەتی بدەین، فێر بکەین و قوتابی دروست بکەین، وەک باڵیۆز بۆ مەسیح کار بکەین (2 کۆرنسۆس 5:20؛ ئەفەسۆس 6:20). ئێمە بۆ ئەم ئەرکانە بانگ کراوین و ئامادە کراوین ئێستا، بەڵام بۆ خزمەتێکی گەورەتر لە بەڕێوەبردنی گەردوونی خودا لە سەردەمی هەزار ساڵە و بۆ هەتاهەتایە لە ئاسمانە نوێیەکان و زەویی نوێدا بەرز دەکرێینەوە.
لە نموونەی بەهرەکاندا، وەک لە مەتتا 25:13-30 دۆزراوەتەوە، لە وێنەدا دەبینین کە خاوەن شکۆ بەهرەکان دەدات بە خزمەتکارەکانی – پێنج، دوو یان یەک – «بەپێی توانای جیاوازی خۆی.» خزمەتکارەکانی خاوەن پێنج و دوو بەهرە سامانەکەیان دوو هێندە کرد کە متمانەیان پێکرابوو، و خاوەن شکۆ ستایشی کردن وەک «خزمەتکارانی باش و دڵسۆز.» دوای ئەوەی لە چەند شتێکدا دڵسۆز بوون، خاوەن شکۆ ئەوانی کرد بە «فەرمانڕەوا بەسەر زۆر شتدا.» خزمەتکارێکی دیکەی «دڵسۆز و ژیر» کە ئەوەی متمانەی پێکرابوو ئەنجام دەدات لە مەتتا 24:45-47 دۆزراوەتەوە.
لۆقا 19:12-27 لایەنێکی دیکەی پاداشت و پلەبەرزکردنەوەکان نیشان دەدات. پێش ئەوەی بچێتە وڵاتێکی دوور، خاوەن شکۆ بە دە خزمەتکارەکەی پاوەندێکی دا بە هەر یەکێکیان لە کێشی زیو یان زێڕ. دوو لە خزمەتکارەکان بە بڕی جیاواز قازانجیان کرد. بەپێی ئەوە، خاوەن شکۆ بە یەکێکیان وت، «دەسەڵاتت بەسەر دە شاردا هەبێت.» خزمەتکارێکی دیکە کە پێنج پاوەندی قازانج کرد، بوو بە فەرمانڕەوا بەسەر پێنج شاردا. ئەم پاداشتانە بەپێی خزمەتگوزاریی کەسێک بوو لەم ژیانەدا، بە بەکارهێنانی ئەو دیارییانەی کە خودا پێی داوین.
خاڵێکی دیکە لە عیبرانییەکاندا هەیە. «چونکە خودا جیهانی داهاتووی نەخستووەتە ژێر دەسەڵاتی فریشتەکان، کە ئێمە باسی لێوە دەکەین» (2:5). نووسەر بەردەوام بوو لە گێڕانەوەی زەبوور 2، بە ڕوونی نیشاندانی ئەوەی کە مەسیحی خاوەن شکۆ ئەو کەسەیە کە زەبوورەکە جێبەجێ دەکات. بەڵام، ئێمە ئەوەش دەزانین کە فریشتەی کەوتوو هەن کە لە ئێستادا حوکمی نەتەوەکانی ئەم جیهانە دەکەن و پێدەچێت شارەکانیش. ڕەنگە بۆ ئێمە قورس بێت کە زاراوەی «شار» وەک لە لۆقا 19 بەکارهاتووە تێبگەین، بەڵام لە جیهانی کۆندا ئەو ناوچەیەی دەگرتەوە کە هەر شارێک حوکمی دەکرد، لە چەند سەد دۆنمەوە تا ئیمپراتۆریەتێکی فراوان وەک ڕۆما.
ڕەنگە ئێمە، ئەگەر شایستەی ئەو ئیمتیازە بووبین، پلەمان بەرز بکرێتەوە بەسەر ئەو ناوچانەی کە جارێک لەلایەن فریشتە کەوتووەکانەوە حوکمڕانی دەکران. هەندێک وردەکاریی ئەم فریشتانە لە دانیال 10 و نووسینەکانی دیکەدا دەدۆزرێتەوە.
جا تێبگەین لە هەموو ئەو بابەتانەی پەیوەندییان بە کورسیی دادگاییکردنی مەسیحەوە هەیە یان نا، با ڕۆژانە بە دڵسۆزی خزمەتی بکەین لە کاتێکدا لەم جیهانەدا دەژین. شکۆمەندی بۆ ئەو بێت!
