کۆلۆسی 1:9-22
«خۆشەویستەکەت چییە زیاتر لە خۆشەویستێکی تر؟» پرسیارێکە لە گۆرانی گۆرانییەکاندا کراوە. تۆ چی دەڵێیت، هاوڕێی باوەڕدار، سەبارەت بەم پرسیارە؟ پرسیارێکی گرنگە، چونکە لە وەڵامەکەیدا هۆکاری ڕاستەقینەی متمانە و هیوای مەسیحییەکە دەدۆزرێتەوە. پۆڵسی نێردراو بێگومان بە هەندێک وشەی هاوشێوە وەڵامی دەدایەوە کە بۆ پیرۆزەکانی کۆلۆسی نووسیویەتی، لەو ئایەتانەی کە تازە خوێندمانەوە. بە شێوەیەک نامەی کۆلۆسییەکان گەورەترە لە نامەی ئەفەسۆس، چونکە لە دووەمیاندا کاری دەستی سەرسوڕهێنەر و پێکهاتەی کەنیسە، جەستەی مەسیح، وەسف کراوە،
لە کۆلۆسییەکاندا شکۆمەندییەکانی سەر زاڵن؛ و گەورەیی مەسیح سەرە کە جەستەکە پڕ دەکاتەوە، ئەمەش بۆ نیشاندانی باڵادەستییەکەی دروست کراوە. وشەی خودا نازناو و ڕێزلێنانی جۆراوجۆر ئاشکرا دەکات کە هی خاوەن شکۆمانن، و ئەمانە دەکرێت بە بڕینی ئەڵماسێکی جوان بە چەندین ڕوویەوە بچوێنرێن. لێهاتوویی بڕێنەری ئەڵماسەکە بەکار هاتووە بۆ ئەوەی جوانی بەردەکە سەرسام بێت.
هەر ناوێک، هەر نازناوێکی مەسیح وەک گۆشەیەکی نوێیە لەسەر ئەڵماسەکە، دیزاین کراوە بۆ دەرخستنی جوانییە ڕەسەنەکانی، بۆ ئەوەی بتوانین لە ڕووناکی خودادا سەیریان بکەین، کە خۆشی ئەوانن. هەندێک لەمانە لەم بەشەی بەردەمماندا کۆکراونەتەوە.
لە ئایەتی 13دا وەک «کوڕی خۆشەویستی خودا» یان بە شێوەیەکی دەربڕینتر «کوڕی خۆشەویستییەکەی» باسی لێوە کراوە؛ ئەمەم بە بوێری ناوی لێ دەنێم
شکۆمەندی پەیوەندی
ئێمە گوازراوینەتەوە بۆ شانشینی ئەو، بەڵام بۆ ساتێک با واز لەم بەرەکەتە بهێنین، و سەیری شکۆمەندی خۆشەویستی خودا بکەین. درەوشانەوەکەی ئەو لە هەموو ئەوانەی کە پیاوان دەتوانن ناوی لێ بنێن خۆشەویست، زۆر زۆر بەرزتر دادەنێت؛
هیچ کەسێک ناتوانێت لەم ڕووەوە لەگەڵیدا بەراورد بکرێت، ئەو کوڕە. لە سەردەمەکانی ڕابردووی هەتاهەتاییدا ئەو لەو پەیوەندییە پیرۆز و پیرۆزەدا ژیاوە.
شوێنی هەتاهەتایی ئەو لە باوەشی باوکدا بوو، هەموو مەبەستە نهێنییەکانی خۆشەویستی دەزانی، هەموو قووڵاییەکانی ڕاوێژە ئیلاهییەکان دەزانی، هەموو ویستی باشی خودای دەزانی. بەو شێوەیە کوڕەکە هاتووە بۆ ئەوەی باوک بناسێنێت، و ئەو قوتابییەی کە سەری لەسەر باوەشی مامۆستاکەی دانابوو، گوتوویەتی، «ئێمە شکۆمەندییەکەی ئەومان بینی، شکۆمەندی وەک تاکە لەدایکبووی باوک.» ئێمە بینیمان، یۆحەننا گوتی؛ ئێمە تێگەیشتین، کاتێک ئەوانی تر هیچ جوانییەکیان نەبینی، بۆ ئەوەی ئارەزووی بکەن.
ئێمە شکۆمەندییەکەی ئەومان بینی وەک کوڕی خۆشەویست، ئەو کەسەی کە بەڕاستی هەموو ڕاوێژە ئیلاهییەکان ناوەندی خۆیان تێدا دۆزییەوە، کە هەموو بیرێکی خودا مەبەستێکی هەبوو، کە بەرەو هەتاهەتاییەک درێژ دەبووەوە کە بێ سنوور بوو وەک ئەو هەتاهەتاییەی کە ئەو هەمیشە لە خۆشەویستی باوکدا ژیاوە. بەڵام بڕۆ سەر ئایەتی 14 و سەیری ئەو شکۆمەندییە بکە کە ئەو، خۆشەویستی باوک، بەدەستی هێناوە، درەوشانەوەکەی بە بەراورد لەگەڵ ئەوەی کە لێی ورد بووینەتەوە، زیاتر بووە. ئەوە
شکۆمەندی ڕزگارکردن
بیر لە هەموو ئەوە بکەرەوە کە مەسیح بۆ خودا بوو، و پاشان بیرت بگۆڕە بۆ تاریکی و ناخۆشی گۆلگۆسا. بیر لە شکۆمەندییە هەتاهەتاییەکانی کوڕەکە بکەرەوە، و پاشان لە خوێنە گرانبەهاکەی کە ڕژا بۆ ئەوەی ئێمە بژین. دەتوانین سەرسام بین بەو گەشتەی کە هەمیشە بەرەو خوارەوەی برد، تا ئەو کاتەی نەیتوانی زیاتر بڕوات، چونکە زیاتر نەبوو بڕوات، گەیشتبووە خوارەوە. لەوێ بەڕاستی خۆشەویستی خودا لە قووڵاییدا، بە هەموو فراوانییە گەورەکەیدا، باس کرا. هەرگیز شانشینەکانی شکۆمەندی، هەناسە و درێژی و قووڵی و بەرزی گەردوونی بێسنووری بەختەوەری، خۆشەویستی خودا دەربڕێت، وەک خاچی خاوەن شکۆمان عیسای مەسیح. شکۆمەندییەک هەبوو کە لە هەتاهەتایی ڕابردوودا لەبەردەمی دانرابوو، و ئەو بە خوێنی خاچەکەی بەدەستی هێنا، لە شەرم و بێڕێزیدا، لە تاریکی و مردندا بەدەستی هێنا. ئای، کە ئەمڕۆ زۆر کەس ئارەزووی سووکایەتیکردن بە خاچ دەکەن، بەڵام ئەوە واتا سەندنی جوانترین گەوهەر لە تاجی ئەو، بێدەنگکردنی کۆرسی هەتاهەتایی، بێدەنگکردنی گۆرانی ڕزگاربووان. گوێ بگرە، کاتێک دەتەقێتەوە، «بۆ ئەو کە خۆشی ویستین، و بە خوێنی خۆی شوشتینی.» کاتێک پیرۆزەکان لە شکۆمەندیدا دەوری دەدەن، یەکەم ئاواز کە دەگاتە گوێی، ستایشی خۆشەویستی ڕزگارکەرەکەی دەبێت.
بەڵام شکۆمەندی ڕزگارکردن زۆر زیاترە لە پێداویستییەکانمان، چونکە پرسی تاوان بە گشتی دەگرێتەوە وەک چۆن کاریگەری لەسەر سروشت و شکۆمەندی خودا هەیە. کاتێک خاوەن شکۆمان خەریک بوو مێزی ئێوارەخوانەکە جێبهێڵێت بۆ باخچەی گەتسیمانی، گوێمان لێیە کە دەڵێت، «ئێستا کوڕی مرۆڤ شکۆمەند کرا، و خودا لەو شکۆمەند کرا.» ساتێک بوەستە؛ ئایا لە وشەکانی تێدەگەیت؟
شکۆمەندی چییە؟ ڕەنگە سادەترین پێناسەی ئەوە بێت، درەوشانەوە، یان نیشاندانی نایابی. هەموو نایابییەکەی هەر شتێک کە دەتەوێت وەربگرە، و نیشانی بدە، ئەوە شکۆمەندییەکەیەتی. لە گوڵەباخدا بۆن و ڕەنگی گوڵەکە شاراوەیە، بەڵام کاتێک لە تیشکی خۆردا دەکرێتەوە، ئەوکات شکۆمەندی گوڵەکە نیشان دەدرێت و بۆنە نایابەکەی ئاشکرا دەبێت. بە هەمان شێوە نایابی خودا شاراوە بوو، تا شکۆمەندی ڕزگارکردن بە شێوەیەک بەدەست هات، کە هەموو سیفەتەکانی خودا،
خۆشەویستی، پیرۆزی، ڕاستی، شکۆمەندی، دادوەری، مافەکانی تەختەکەی، بە تەواوی نیشان دران، بەبێ هیچ ناکۆکییەک لە نێوانیاندا. من بوێری ئەوە دەکەم بڵێم کە تەنها ئەمە خۆشەویستەکەمان لە هەموو ئەوانی تر جیا دەکاتەوە.
هەموو پلانەکانی ڕزگارکردنی مرۆڤ لەسەر ناکۆکی سیفەتەکانی خودا دامەزراون. ئەوان دادپەروەرییەکەی لە دژی خۆشەویستییەکەی، بەزەییەکەی لە دژی پیرۆزییەکەی دادەنێن. بەڵام کاتێک کوڕی خودا شکۆمەندی ڕزگارکردنی بەدەست هێنا، وا نەبوو، چونکە ئەوکاتە هەموو ئەو سیفەتانەی کە لە خودادان بە هاوسەنگییەکی ڕەها و تەواو نیشان دران. لە ئایەتەکانی 15-17دا مەسیح وەک «وێنەی خودای نەبینراو، یەکەم لەدایکبووی هەموو دروستکراوەکان» دەبینرێت. هی ئەوە
شکۆمەندی دروستکردن
نازناوی «یەکەم لەدایکبوو» بە هیچ شێوەیەک بە واتای یەکەم کەس کە لەدایک بووە نایەت، بەڵکو بە واتای ئەوە دێت کە ئەو لە نایابی شکۆمەندی و هێزدا باڵادەستە. چونکە بەهۆی ئەوەوە هەموو شتە بینراو و نەبینراوەکان دروست کراون، شوێنی یەکەم دەبێت هی ئەو بێت لەو بوارەی کە دروستی کردووە. گرنگی ئەمە ئەوەیە کە لە نێوان بوونەوەرە ژیرەکاندا کە ئەم دروستکراوە پڕ دەکەنەوە، ئەو، وێنەی خودای بێسنووری نەبینراو، خودا دەناسێنێت، و ئەمەش کۆتایی گەورەیە کە ئەو بۆی پێکەوەی ڕادەگرێت. ئایەتی 16 دەبێت بخوێنرێتەوە، «لەو هەموو شتێک دروست کرا،» پاشان «هەموو شتێک بەهۆی ئەوەوە دروست کرا،» و لە کۆتاییدا، ئەوان «بۆ ئەو» دروست کران.
ئەو بە تەنیا خۆی کردی؛ دروستکردن کاری کوڕەکەیە. ئەو بۆ خۆشی و مەبەستی خۆی کردی، و لە کاتی ئەنجامدانی، لە خۆیدا کردی، واتە، مۆر و کەسایەتی خۆی لەسەر دانا. وەک چۆن هونەرمەند لەسەر کارەکەی بەڵگەی تاکایەتی خۆی جێدەهێڵێت بۆ ئەوەی یەکسەر وەک هی ئەو بناسرێتەوە، بە هەمان شێوە دروستکراوەکان شایەتی دروستکەرەکەی، کوڕی خودا، دەدەن. پیاوان ئێستا چاویان نییە بۆ ئەوەی بیبینن، بەڵام کاتێک ڕۆژی نیشاندان دێت، هەموو پارچەیەکی شکۆمەندی دەردەبڕێت، وەک زەبوور 148 بە ڕوونی نیشان دەدات.
هێشتا شکۆمەندییەکی تر لە ئایەتی 19دا لەبەردەم چاوماندا بەرز دەبێتەوە -
شکۆمەندی ئاشکراکردن
خوداوەند دڵی خۆش بوو کە هەموو پڕییەکە لەو نیشتەجێ بێت؛ ئەمە جەختکردنەوەیە لەسەر خوداوەندی ڕەهای ئەو، بەڵام هەروەها لەسەر ئاشکراکردنیش، چونکە بە بەراورد لەگەڵ ئایەتێکی هاوشێوە لە بەشی 2:9، دەبینین کە پڕییەکە بە جەستەیی لەو نیشتەجێیە.
هیچ کەسێک جگە لە یەکێک کە خودایە ناتوانێت خودا ئاشکرا بکات، و لە جەستەدا لێرە لەسەر زەوی نیشتەجێ بوو، بە بەزەیی، بە هاوسۆزی، بە ئازار، کاتێک دەستی لەسەر گولییەکە دانا، کاتێک گوێی کەڕەکانی کردەوە و چاوی کوێرەکانی کردەوە، کوڕی خودا بە وشە و کردار دڵی خودای دەربڕی.
ڕووناکی ئەوەی خودا چۆنە بۆ هەموو مرۆڤێک درەوشایەوە. ئای، ئەو پیاوانە دەبوو کوڕ و باوکیان بینیبایە و ڕقیان لێیان بووبایە!
بەڵام ئەو هەروەها، ئایەتی 18، «یەکەم لەدایکبوو لە مردووان»ە، و لەم نازناوەدا دەبینین
شکۆمەندی هەستانەوە
بێگومان سەرسوڕهێنەرترین سەرکەوتن کە تا ئێستا بەدەست هاتبێت کاتێک بوو کە میری ژیان، کوڕی خودای زیندوو، هێزەکانی مردنی تێکشکاند، دیلییەکەی بە دیل برد، و گۆچانی دەسەڵاتی مردنی لە دەستی ئەو کەسە دڕاند کە ماوەیەکی زۆر خاوەنی بوو، و ئەمڕۆ ئەو لە شکۆمەندی ژیانی هەستاوەدا وەستاوە، بە کلیلەکانی دۆزەخ و مردن لە دەستە کون کراوەکەیدا. دەسەڵاتی ڕەها لە شانشینی مردندا هی مەسیحە.
هیچ کەسێک ناچێتە ئەو شانشینە تەنها بە وشەی ئەو، و کاتێک ئەو دڵی دەوێت. دەتوانێت هەر کەسێک کە بیەوێت لەوێ دەربهێنێت. پاشان، لە کۆتاییدا، دەگەینە بەردی سەرەوە، ئایەتەکانی 20-22 -
شکۆمەندی ئاشتەوایی
خوداوەند لە ڕێگەی کوڕەکەوە کار دەکات، بۆ ئەوەی هەموو شتێک لەگەڵ خۆیدا ئاشت بکاتەوە. ڕۆژی گەورە بۆ ئەوە هێشتا نەهاتووە، کاتێک تاوان بۆ هەمیشە لە گەردوونی خودا دوور دەخرێتەوە، هەرگیز جارێکی تر ناوی ئەو لە سەرانسەری مێژووی هەتاهەتاییدا بێڕێز ناکات. خودا هەموو شتێک دەبێت لە هەموو شتێکدا، و بەرخی خودا شکۆمەندی ئەنجامدانی ئەوەی دەبێت. لەم نێوەندەدا هێزی ئەوە بەڵگەیە، لەوانەی کە پێشتر لە جەستەی گۆشتی خۆیدا ئاشت کراونەتەوە، لە ڕێگەی مردنەوە، پێشتر لە خودادا دڵخۆشن، ئاشتەواییەکەیان وەرگرتووە (ڕۆما 5:11).
چی بوو کە ڕۆحی تۆی هێنایە هاوئاهەنگی لەگەڵ خودا؟ ئایا ئەمە نەبوو، کە وەک پیاوە کوێر لەدایکبووەکە، چاوەکانت کرانەوە بۆ ئەوەی کوڕی خودا وەک نێردراوی باوک ببینیت؟ لەمەدا نهێنی دڵخۆشبوون بە خاوەن شکۆ هەمیشە، لەمەدا هێزی ژیانی هەتاهەتایی، و بەم ڕاستییە گەورەیە مەسیح ئاشتەوایی هەموو شتێک ئەنجام دەدات. چونکە ئەو سەری جەستەکەیەتی، کەنیسە، و لە ڕێگەی کەنیسەکەیەوە وەڵامی داواکەی یۆحەننا 17:23 وەردەگرێتەوە، «من لەواندا، و تۆ لە مندا، بۆ ئەوەی بە تەواوی یەک ببن، بۆ ئەوەی جیهان بزانێت کە تۆ منت ناردووە، و خۆشت ویستوون وەک چۆن منت خۆش ویستووە.» شکۆمەندی خودا کە لە شارەکە، بووکەکە، ژنی بەرخەکە دەدرەوشێتەوە، شایەتی ئەوەیە کە باوک کوڕەکەی ناردووە. گەردوون دەیبینێت، جیهان دەیبینێت، نەتەوەکان لە ڕووناکی ئەودا دەڕۆن، پاشاکان ڕێزی خۆیان بۆی دەهێنن، و هۆلێلۆیاکانی ئاسمان بە ستایشی سەرسوڕهێنەری سەرسوڕهێنەرەکان دەنگ دەدەنەوە کە لە پڕی خۆشەویستی ئیلاهیدا، «باوک کوڕەکەی ناردووە.»
ئەنجامە پیرۆزەکان دەبێت بۆ ئەوانە بێت کە ئەم شکۆمەندییانەی خاوەن شکۆ لە دڵیاندا جێگیر کراون. پڕبوون بە زانینی ویستی خودا دەبێت (ئایەتی 9)؛ پاشان میوە لە ڕۆژانەدا بەرهەم دەهێنرێت، و گەشەکردن لە زانینی خودا (ئایەتی 10)؛ پاشان لە پەیوەندیدا لەگەڵ هێزی شکۆمەندی سەرەکە، بەهێزبوون بۆ هەموو ئارامگری و درێژخایەنی بە خۆشییەوە دێت (ئایەتی 11)؛ و لە کۆتاییدا، پەرستن بۆ باوک بەرز دەبێتەوە کە بانگی کردووین و شیاوی کردووین بۆ میراتێکی لەو شێوەیە (ئایەتی 12).
ئایا پرسیارەکە بۆ تۆ وەڵام دراوەتەوە، «خۆشەویستەکەت چییە زیاتر لە خۆشەویستێکی تر؟» ئایا فێربوویت لەم شکۆمەندییانەدا بیناسیت؟ ئەگەر وایە، ناوی ئەو بۆ تۆ لەسەرووی هەموو ناوێکەوەیە، ئەو سەرۆکی دە هەزارە، بەڵێ، ئەو بە تەواوی خۆشەویستە.
