قوتابییە گەنجەکەی پۆڵس سەلماندبووی کە هاوبەش، یاریدەدەر و بریکارێکی دڵسۆز و بەتوانا بووە بۆ نێردراوە پیرەکە – "کوڕە خۆشەویستەکەی" لەم نامەیەدا، "کوڕە ڕاستەقینەکەی لە باوەڕدا" لە نامەی پێشووتریدا (2 تیمۆساوس 1:2؛ 1 تیمۆساوس 1:2 NIV).
دەربارەی ڕێزی خۆی بۆ هاوکارە دڵسۆزەکەی، پۆڵس نووسی: "کەسێکی ترم نییە وەک ئەو، کە بە ڕاستی بایەخ بە خۆشگوزەرانی ئێوە بدات. چونکە هەمووان بەدوای بەرژەوەندییەکانی خۆیانەوەن، نەک بەرژەوەندییەکانی عیسای مەسیح. بەڵام ئێوە دەزانن کە تیمۆساوس خۆی سەلماندووە، چونکە وەک کوڕێک لەگەڵ باوکی لە کاری مزگێندا لەگەڵم خزمەتی کردووە" (فیلیپی 2:20-22).
دڵ و ڕۆحی تیمۆساوس بۆ خودا و بۆ گەلەکەی تەرخان کرابوو، کە ئامانج و سوودمەندانی خزمەتەکەی بوون. ئەو دڵسۆز بوو بۆ میراتی ڕۆحی خۆی؛ دایک و داپیرەی هەردووکیان ژنانی باوەڕدار بوون، کە بە فێرکردن و نموونە باش فێریان کردبوو. باوکی تیمۆساوس یۆنانی بوو (کردار 16:1) و ڕەنگە باوەڕدار نەبووبێت. پۆڵس هەرگیز باسی کاریگەری ئەو باوکە لەسەر ئەم گەنجە دڵسۆزە ناکات، بەڵام لە خودی پۆڵسدا تیمۆساوس باوکێکی ڕۆحی هەبوو کە "شەو و ڕۆژ ... بە بەردەوامی" لە نوێژەکانیدا بیری دەکردەوە. ئەم کوڕە دڵسۆزە باش فێر بوو لە فێرکردن و نموونەی باوکی ڕۆحی خۆی. بە ڕاستی "وەک باوک، وەک کوڕ" بوو.
ڕۆحی هێز
لە نامەی دووەمدا، پۆڵس هەوڵی دا ئەم ڕۆحە ترسنۆکە هان بدات، و ئەمڕۆ ڕۆحی پیرۆزیش بۆ فێرکردنی ئێمە مەبەستیەتی: "بیرت دەخەمەوە کە دیاری خودا، کە لە تۆدایە لە ڕێگەی دانانی دەستەکانمەوە، گڕ بدەیت. چونکە خودا ڕۆحێکی ترسنۆکی پێنەداوین، بەڵکو ڕۆحێکی هێز، خۆشەویستی و خۆڕاگری. بۆیە شەرم مەکە لە شایەتیدان دەربارەی گەورەمان، یان شەرم مەکە لە من کە زیندانیی ئەوم. بەڵکو لەگەڵم بەشداری بکە لە ئازارکێشان بۆ مزگێنیدا، بە هێزی خودا، کە ڕزگاری کردووین و بانگی کردووین بۆ ژیانێکی پیرۆز – نەک بەهۆی هیچ شتێکەوە کە کردوومانە بەڵکو بەهۆی مەبەست و نیعمەتی خۆیەوە" (1:6-9).
ئەوەی تیمۆساوس بەهرەمەند بوو، بۆ پیرانی کەنیسەی ناوخۆیی ئاشکرا بوو؛ ئەوان پێشتر ناسیبوویان و، لەگەڵ پۆڵسدا، سپاردبوویان بە کاری خودا (1 تیمۆساوس 4:14؛ 2 تیمۆساوس 1:6). ڕەنگە بەهرەکەی بووبێتە "چرایەکی تاقیکردنەوە"ی کەم گڕ لە ڕۆحیدا کە پێویستی بە "گڕدان" بووبێت بە پراکتیزەکردن و ڕاهێنان، و بەردەست بێت بۆ ڕۆیشتنی ڕۆح بۆ ئەوەی بەرهەمدار بێت. هەرچەندە بە سروشتی خۆی شەرمن بوو، ڕەنگە تەنانەت دوودڵیش بووبێت، پۆڵس بیری تیمۆساوسی هێنایەوە کە سروشتی تازە لەدایکبووی وەک منداڵی خودا "هێز، خۆشەویستی و خۆڕاگری" بوو – سروشت و کەسایەتی خودا زیندوو و چالاک لە منداڵەکەیدا.
ئەمڕۆ، ئێمەش نابێت لە کاری خودا و ئاستەنگەکانی شەرم بکەین، نەش بترسین لە شایەتیدان بۆ گەورەمان، نەش بترسین لە دوژمن و دژایەتییە توندەکەی، نەش خۆمان بە نێردراوەکانی بناسێنین. وەک پۆڵس، نابێت شەرم بکەین لە بڵاوکردنەوەی پەیامەکە، کە "هێزی خودایە" (ڕۆما 1:16)، بەڵکو ئامادە بین بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئازار و دژایەتی خودا لە ڕێگەی ئەو "هێزی خودا"یەوە (1:8). ڕۆحی خودا خۆی لە ناوماندا دەژی. ئایا هیچ هێزێک دەتوانێت بەرگری لێ بکات یان بەسەریدا زاڵ بێت؟
دەربارەی ستێفان، "پیاوێک پڕ لە نیعمەت و هێزی خودا،" دەخوێنینەوە کە نەیارەکانی "نەیانتوانی بەرامبەر حیکمەتەکەی یان ڕۆحەکەی کە پێی قسەی دەکرد، بوەستن" (کردار 6:10). دەیانتوانی شەهیدی بکەن، بەڵام نەیانتوانی ڕۆحە بەهێزەکەی سەرکوت بکەن. تەنانەت کاتێک دەمرد، گوتی: "سەیری ... ئاسمان کراوە دەبینم و کوڕی مرۆڤ لە دەستە ڕاستی خودا وەستاوە ... گەورەم عیسا، ڕۆحم وەرگرە ... گەورەم، ئەم گوناهە بەسەریاندا مەگرە" (کردار 7:54-60).
گەورەتر لە کات و مردن
پۆڵس ئازایەتی تیمۆساوسی تاقیکردەوە بە بیرهێنانەوەی دوو ڕەهەندی سەرسوڕهێنەری پەیامەکەمان: "ئەم نیعمەتە پێمان درا لە مەسیح عیسادا پێش دەستپێکی کات ... ئاشکرا کرا لە ڕێگەی ... ڕزگارکەرەکەمان ... کە مردنی لەناوبردووە و ژیان و نەمریی هێناوەتە ڕووناکی" (1:9-10). یەکەم، کاتێک مزگێنی ڕادەگەیەنین، بەشداری دەکەین لە سەرسوڕهێنەرترین کاردا کە تا ئێستا کرابێت: خودا – بە هێز، مەبەست (ئەفەسۆس 1:11)، و نیعمەتی خۆی – ڕزگاری کردین و بانگی کردین بۆ ژیانێکی پیرۆز، کە بە وزەی ئەو دەژین! زیاتر، ئەم مزگێنییە دەربارەی گۆڕانکاریترین و دڵنیاییبەخشترین کارە کە تا ئێستا ئەنجام درابێت: عیسای مەسیح مردنی هەڵوەشاندووەتەوە، و هەڕەشەی کۆتایی نەهێشتووە!
پۆڵس ئەمەی دەربارەی پەیامی خودا گوت: "شەرم مەکە ... من ئازار دەکێشم ... کەچی شەرم ناکەم" (1:8،12). ئێمە بۆ ئەم پەیامە ئازار دەکێشین؛ سەرەڕای هێز و بەڵێنی سەرسوڕهێنەری، جەماوەری نییە. ئەم خزمەتە – کە گەورەترە لە کات و پڕۆژەیەکی ویستی باشی بێسنوور و پلاندانانی بەخشندەیە – ئازار دەهێنێت، بەڵام هەرگیز شەرم ناهێنێت. شایەنیەتی. دەتوانین متمانە بە خودا بکەین لە هەموو شتێکدا. چ هاندانێکی بەهێزە بۆ خزمەتکردنی مەسیح لە ناو کۆمەڵگایەکی دوژمنکاردا!
بەڵام هەمووان دڵسۆز نامێنن بۆ ڕاستی و بۆ ئەوانەی هەڵگری ڕاستین. بۆیە پۆڵس بە تیمۆساوسی گوت کە پێویستە "تۆش، کوڕم، لەو نیعمەتەدا بەهێز بیت کە لە مەسیح عیسادایە. و ئەو شتانەی کە لەبەردەم زۆر شایەتدا گوێت لێم بووە، بسپێرە بە پیاوانی متمانەپێکراو کە ئەوانیش شیاو بن بۆ فێرکردنی ئەوانی تر" (1:13-2:2). و ئەمڕۆ خودا دەیەوێت ئێمە پرۆسەی نەوە بە نەوە دەست پێ بکەین کە پەیامەکە بۆ سەدەی 21یەم بەردەوام بکات.
پاشان پۆڵس نووسی، "بیری عیسای مەسیح بکەوە، کە لە مردووان هەستایەوە" (2:8)، بیرهێنانەوەیەکی دیکە کە پەیام و ئەرکەکەمان بە شێوەیەکی نەگۆڕ لەسەر ئەو بەردە پتەوەی ڕاستی دامەزراوە کە عیسا مردنی هەڵوەشاندووەتەوە؛ بۆیە نابێت ترسنۆک یان شەرمەزار بین، بەڵکو دەبێت بەردەوام بین بۆ خێری ئەوانەی دێن. ڕەنگە نێردراوەکە زیندانی بکەن بەڵام هەرگیز ناتوانن پەیامەکە بەند بکەن. بەڵێ، هەمووی دەربارەی پەیامەکەیە! هەموو هەوڵێکت بدە بۆ گەیاندنی ئەم ووشەیە لە خوداوە، تاکە ئامانجت ئەوە بێت کە پەسەندکردنی کۆتایی ئەو بەدەست بهێنیت بەبێ شەرم (2:15).
هەمیشە ئەوانە دەبن کە پەیامەکە دەشێوێنن یان گەندەڵی دەکەن. با خودا گرنگی بەوە بدات. ئەو دەزانێت کێ ڕاستەقینەیە. دەبێت دڵنیا بین کە خۆمان لە ناڕاستی و گەندەڵی بەدوور بگرین، و ئامانجە خوداییەکان بەدوادا بچین لە هاوبەشی لەگەڵ هەموو ئەوانەی کە بە نیازپاکییەوە خزمەتی دەکەن، و بەردەست بین بۆ بەکارهێنانی گەورە (2:19-22).
کاتێک هیچ وەحییەک نییە...
شتەکان خراپ بوون، بەڵام پۆڵس هۆشداری دا لە "کاتە ترسناکەکان" کە هێشتا دێن لە "ڕۆژانی کۆتاییدا" (3:1). کاتێک تایبەتمەندییە ئاماژەپێکراوەکان لەبەرچاو دەگرین، هیچ گومانێک نییە کە ئەو ڕۆژانە لێرەن. یەکەم شت کە لیست کراوە بە ڕاستی بناغەی تەواوی پێکهاتە ناشرینەکەیە: "خەڵک خۆشەویستی خۆیان دەبن" (3:2). خۆپەرستی، متمانە بەخۆبوون، خۆڕازیبوون، خۆتێهەڵقورتاندن – بنچینەی بوونەوەرەکان لە ڕەتکردنەوەی دروستکەرەکەیاندا. ئەم لیستە هاندانەکانی ئەو کۆمەڵگایە وەسف دەکات کە ڕۆما 1 بە ڕەفتارەکانی وەسفی کرد. کاتێک خودا وازلێدەهێنرێت و هیچ ڕێزێک یان هەستێکی لێپرسینەوە بەرامبەر بەو نییە، ئاژاوە باڵادەست دەبێت (پەندەکان 29:18). ڕەنگە هێشتا "شێوەیەکی خوداپەرستی" هەبێت بەڵام هیچ وزەیەکی پراکتیکی لە ئایینێکی درۆینەدا نییە. نێردراوەکە دەڵێت: "هیچ پەیوەندییەکتان پێیانەوە نەبێت" (3:5). هەرچییەک بێت ئیلهامی خوداپەرستی، خودا تێیدا نییە. مەسیحییەکان ناتوانن هیچ هاوبەشییەکیان لەگەڵ بێلیالدا هەبێت (1 کۆرنسۆس 6:15).
و خراپتر دەبێت: "پیاوانی خراپ و فێڵبازان لە خراپەوە بۆ خراپتر دەچن" بە فێڵکردن گەشە دەکەن، و "هەموو ئەوانەی دەیانەوێت ژیانێکی خوداپەرستانە لە مەسیح عیسادا بژین، چەوسێنراو دەبن" (3:12). چەوساندنەوە دڵنیایە کاتێک باوەڕدار باوەڕەکەی لە ناو نەوەیەکی بێ باوەڕ و خۆپەرستدا دەژی.
ووشە وەحییەکەیە
بەڵام ئێمە بناغەیەکمان هەیە لەوەی کە دەربارەی مەسیح و ووشەی هەمیشە کاتیی خودا فێر کراوین. نابێت بەهۆی خراپەوە تووشی دڵەڕاوکێ یان کاریگەری بین. دەبێت لەگەڵ ئەوەی کە فێر کراوین بمێنینەوە، ئەو ووشەیەی کە هەمیشە پشتیوانی و سەرچاوەی پتەومان بووە، ئەو ووشەیەی کە ئێمەی هێنایە لای مەسیح، کە ڕزگاری و دیدگایەکی دروستی بۆ هەموو شتێک پێ بەخشین.
ئەو کتێبە پیرۆزانە، ووشەی نووسراوی خودا، بناغەی پتەومانن و هەروەها سەرچاوەمانن بۆ هەموو پێداویستییەکانی ژیان؛ ئەوان ئێمە تەواو، گشتگیر و بەتوانا دەکەن بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی هەموو ئاستەنگێک و شکستپێهێنانی هەموو دوژمنێک. ئەوان لە شەڕەکاندا بەسەرماندا دەڕۆن و ئێمە بە پتەوی و بەهێزی دەهێڵنەوە، ئامادەین بۆ بەردەوامبوون لە کاری "باشی" خودا لەم جیهانە یاخییەدا. با لە ووشەکەدا بمێنینەوە، و با خودا "هەناسە"ی زیندوویی و وزە بداتە ژیانمان!
دووبارە نێردراوەکە بە پەرۆشەوە قوتابی/کوڕەکەی هان دا کە "ووشەکە ڕابگەیەنێت." تیمۆساوس نەیدەتوانی لەم هەوڵە گرنگەدا تووشی بێباکیی یان بێ چالاکیی بێت. "لە کات و بێ کات ئامادە بە؛ ڕاست بکەرەوە، سەرزەنشت بکە و هان بدە – بە زۆر ئارامگری و فێرکردنی وورد" (4:2)؛ خەڵک هەمیشە بەدوای پەیامێکی نەرمتردا دەگەڕێن، کەمتر پابەندبوون. بەڵام ئەوە مزگێنی عیسا نییە.
پۆڵس فێرکردنەکانی پێشووتری بۆ تیمۆساوس کۆتایی پێهێنا بە دووبارە ئاماژەدان بە نموونەی خۆی کە "شەڕی باشی کردووە" (ئامانجێک کە دوو جار لە 1 تیمۆساوس 1:18؛ 6:12 هان دراوە)، و "پێشبڕکێکەی تەواو کردووە (و) باوەڕەکەی پاراستووە" (4:6-8). بەبێ شانازی، پۆڵس باسی خزمەتی بەتوانا و کۆتایی سەرکەوتووی خۆی دەکات بە ڕۆحی خودی گەورەکەی کە بە هەمان شێوە بە باوکی ڕاگەیاند: "من شکۆمەندیم بۆ تۆ هێناوەتە سەر زەوی بە تەواوکردنی ئەو کارەی کە پێت دام" (یۆحەننا 17:4).
چەند خۆشە ئەرکی خۆت لەسەر زەوی تەواو بکەیت و بە متمانە و ویژدانێکی پاکەوە ڕووبەڕووی فەرماندەکەت ببیتەوە! با هەموومان "بە متمانە و بێ شەرم بین لەبەردەمی لە کاتی هاتنیدا" (1 یۆحەننا 2:28)، بتوانین "خۆمان پێشکەش بە خودا بکەین وەک ... کرێکارانێک کە پێویستیان بە شەرم نییە" (2 تیمۆساوس 2:15).
