پرسیار: خودا بە چ شێوەیەک منداڵەکانی سزادەدات؟ چۆن منداڵەکەی دەتوانێت تێبگات کە خودا سزای دەدات؟
وەڵام: خودا ھەموو شتێکی بەدەستە و ھەموو شتێک دەزانێت، لە ھەمان کاتدا باوکێکی پڕ لە خۆشەویستییە بۆ منداڵەکانی – ئەوانەی کوڕەکەی، عیسای مەسیحیان وەک ڕزگارکەر و خاوەن قبوڵ کردووە. لەبەر ئەوەی خودا، خودایە، ناتوانین بە ھیچ شێوەیەک سنووردار بین لەوەی چۆن منداڵەکانی سزادەدات. بەڵام با بۆ ساتێک بیر لەوە بکەینەوە کە چۆن پەرتووکی پیرۆز زاراوەکانی وەک سزادان، منداڵان و کوڕان بەکاردەھێنێت.
عیبرانییەکان ١٢ پێمان دەڵێت چۆن خودا وەک باوکێک ئێمە وەک کوڕەکانی سزادەدات. بە شێوەیەکی سەرنجڕاکێش، لە کاتێکدا ئێمە کە باوەڕمان ھێناوە ھەم منداڵی ئەوین و ھەم کوڕی ئەوین، ئەم بەشە باسی مەسیحییەکان وەک کوڕان دەکات. لە یەکەم نامەی یوحەن ھەموو باوەڕداران بە «منداڵان» ناودەبرێن، وەک ئەوانەی لە خێزانی خودا لەدایکبوون. «منداڵە بچووکەکان» گەشەکردن نیشان دەدات و جیاوازییان دەکات، یان جیایان دەکاتەوە، لە پیاوانی گەنج و باوکان. کاتێک پەرتووکی پیرۆز باوەڕداران بە «کوڕان» ناودەبات، وەک ئەوانە سەیریان دەکات کە ڕادەیەک لە پێگەیشتن و بەرپرسیارێتییان ھەیە. لەو حاڵەتانەی کە پەرتووکی پیرۆز باسی «سزادانی» خودا دەکات، باسی ڕاھێنان و فێربوون دەکات. ئەمە، ئەگەر پێویست بێت، لەوانەیە سزادانیش بگرێتەوە، بەڵام سزادان ئامانجی سەرەکی سزادان نییە.
باوکێک منداڵەکانی خۆی سزادەدات نەک منداڵانی کەسانی تر. بەم مانایە سزادان لە سەرەتای ژیانەوە دەست پێدەکات. منداڵ پێویستی بە خۆشەویستی، خواردن و چاودێرییەکی زۆر ھەیە بە میھرەبانی، بەڵام ئێمە بەزۆری باسی سزادانی منداڵان یان منداڵە زۆر بچووکەکان ناکەین. کاتێک منداڵ گەورە دەبێت، سزادان، ڕاھێنانی منداڵ یان پەروەردە دەبێتە بەشێکی گرنگ لە ژیانی، و دایک و باوکێکی ژیر بە وریاییەوە ئەو ڕێگایانە ھەڵدەبژێرێت کە منداڵەکەی پێ پەروەردە دەکات (بڕوانە پەندەکان ٢٢:٦). ئێمە سزادەدەین وەک «باشترین» بۆ ئێمە، کە لە ماوەیەکی کورتدایە (عیبرانییەکان ١٢:١٠ NKJV). باوکمان ئێمە، کوڕەکانی، سزادەدات «بۆ قازانجی خۆمان، بۆ ئەوەی بەشدار بین لە پیرۆزییەکەی» (ئایەتی ١١). ئەم سزادانە لە ڕاستیدا پەروەردەیەکە بۆ چاکەی ئێمە، و پێویست ناکات ئازاربەخش یان ناخۆش بێت.
سزادان بە شێوەیەکی ئاسایی بە وشەیەک دەست پێدەکات: «کوڕم، گوێ لە فێرکردنی باوکت بگرە، و یاسای دایکت فەرامۆش مەکە» (پەندەکان ١:٨). ھەندێک جار تەنانەت نیگایەکیش پەیامەکە دەگەیەنێت. خودا لە ڕێگەی وشەکەیەوە، پەرتووکی پیرۆز، قسەمان لەگەڵ دەکات. ئەگەر گوێ لەوە بگرین کە پێمان دەڵێت، ئەنجامەکەی خۆش و باش دەبێت. خودا بە فەزڵی خۆی لەوانەیە یەک، دوو یان سێ جار قسە بکات (ئەیوب ٣٣:١٤،٢٩) – و ھەندێک جار زیاتریش! ئەو لە ڕێگەی وشەکەیەوە قسە دەکات، و ڕۆحەکەی لەوانەیە شتەکانمان بیر بخاتەوە – زۆرجار بۆ ویژدانمان. ئۆھ، با گوێ بگرین و فێر بین. «یەسووع ئاوڕی دایەوە و سەیری پەترۆسی کرد، ئینجا پەترۆس وشەی یەسووعی بیرکەوتەوە... جا پەترۆس چووە دەرەوە و بە تاڵی گریا» (لۆقا ٢٢:٦١-٦٢).
ئەگەر وشەیەک یان نیگایەک بەس نەبێت، باوکی ئاسمانیمان لەوانەیە ڕێوشوێنی توندتر بگرێتەبەر. لە حاڵەتی خۆمدا وەک کوڕێک، شتی داھاتوو ئەوە بوو کە باوکم گۆچانەکەی بەکاربھێنایە، زۆرجار دەیوت، «ئەوەی گوێ ناگرێت دەبێت ھەستی پێبکات.» خودا چەندین ڕێگەی ھەیە بۆ بەکارھێنانی گۆچان. بێگومان ئەمە ئەو شتەیە کە پرسیارکەرەکەمان لێی دەپرسێت.
لەسەر ھەڵەکان لێکەوتە دەبێت؛ ھەندێک جار لەوانەیە جەستەیی بن. کاتێک داود بە ژماردنی خەڵک گوناھی کرد (٢ ساموئیل ٢٤؛ ١ ھەواڵنامە ٢١)، خودا ڕێگەی پێدا لە نێوان سێ بژاردەدا ھەڵبژێرێت. لەوانەیە ئەو بژاردەمان پێنەدات، بەڵام ئەگەر بیدات، ژیرانەیە کە بڕیارەکە بە ئەو بسپێرین.
لە ١ کۆرنسۆس ١١:٢٩-٣٢ دەبینین کە لێکەوتەی گوناھ لەوانەیە نەخۆشی یان تەنانەت مردنی پێشوەختە بێت، ھەندێک جار بۆ کەسێکی تر ڕوودەدات. ڕووداوێک، برینێک یان زیادەڕۆیی – چەندین ڕێگە ھەیە کە بەھۆیانەوە بیرمان دەھێنرێتەوە کە کرێی گوناھ مردنە. کەسە نەخۆشەکە لە یاقوب ٥:١٤-١٦ وادیارە تێگەیشتووە کە نەخۆشییەکەی ئەنجامی ھەندێک گوناھ بووە لە ژیانیدا کە پێویستی بە دانپێدانان بووە. ھەموو نەخۆشییەک بە پێویست سزادانی باوکمان نییە، بەڵام باشە کە ھەستیار بین بەوەی خودا لەوانەیە چی پێمان بڵێت – نەک تەنھا لە دۆخە نائاساییەکاندا، بەڵکو لە ھەموو دۆخێکدا کە لە ژیاندا تووشی دەبین.
چۆن دەتوانین تێبگەین کە خودا سزامان دەدات؟ ئەمە پرسیارێکی ئاسان نییە بۆ وەڵامدانەوە. یەسووعی خاوەن نموونەیەکمان لە مەتتا ١١دا نیشان دەدات. ئەو بە توندی ھەستی بە ڕەتکردنەوەی خۆی لە شارەکانی جەلیل کرد کە زۆر کاری تێدا کردبوو و بە داخەوە دەبوو باسی ئەو سزایە بکات کە چاوەڕێیان بوو. ھێشتا «لەو کاتەدا یەسووع وەڵامی دایەوە و فەرمووی، 'سوپاست دەکەم، باوکە، خاوەنی ئاسمان و زەوی، کە ئەم شتانەت لە ژیر و وریایان شاردووەتەوە و بۆ منداڵان ئاشکرات کردوون. ھەروا، باوکە، چونکە بەم شێوەیە لەبەرچاوی تۆ باش بوو'» (ئایەتەکانی ٢٥-٢٦). لە ٢ ساموئیل ١٦:٥-١٣ داود، کاتێک لە کوڕەکەی ئەبشالۆم ھەڵدەھات، شیمعی بە بەرد و تۆز و نەفرەتی خراپ لێی دەدا. بەڵام ڕێگەی نەدا ئەبیشای شیمعی بکوژێت. وتی: «وازی لێبھێنە، و با نەفرەت بکات، چونکە یەسووع فەرمانی پێکردووە.»
باشە بۆ ئێمەش کە ھەموو شتێک لە دەستی خودای باوکمان قبوڵ بکەین و داوای لێبکەین نیشانمان بدات چی دەوێت دانپیانانی پێبکەین یان لێیان فێر بین. «دەزانین کە ھەموو شتێک پێکەوە کار دەکات بۆ چاکە بۆ ئەوانەی خودایان خۆشدەوێت، بۆ ئەوانەی بە پێی مەبەستی ئەو بانگکراون» (ڕۆما ٨:٢٨). ھەرچەندە زیاتر لەگەڵ یەسووع بڕۆین، زیاتر بە ئاسانی تێدەگەین کە باوکمان چی دەیەوێت لە ئێمە و بۆ ئێمە بە سزادانەکەی بەدەست بھێنێت. ئەو دەیەوێت بە چاوی خۆی ڕێنماییمان بکات، بەڵام بە داخەوە، زۆرجار دەبێت پەنا بۆ لغا و لەجام ببات لەبری ئەوە (زەبوورەکان ٣٢:٨-٩).
چەند باشە کە بیرمان بێتەوە کە سزادانی خودا بەڵگەی ئەوەیە کە ئەو خۆشمان دەوێت و بە کوڕی خۆی دادەنێت. با سزادانەکەی سووکایەتی پێنەکەین و دڵسارد نەبین لێی. بەڵکو، با بەرگەی بگرین و ملکەچی ڕاھێنانەکەی بین لە ڕێگەیەوە.
