کەمێک لەسەر خاچی مەسیح دەوەستم لە دوو قۆناغە گەورە و بنەڕەتییەکەیدا، یان بە واتایەکی تر، خاچ وەک بنەمایەک بۆ:
ئاشتی و پەرستنمان، فێرخوازی و شایەتیدانمان. بە واتایەکی تر، پەیوەندیمان لەگەڵ خودا، و پەیوەندیمان لەگەڵ جیهان. ئەگەر وەک گوناھبارێکی دڵنیاکراو سەیری خاچی گەورەمان عیسای مەسیح بکەم، بنەمای ھەمیشەیی ئاشتی خۆمی تێدا دەبینم.
من «گوناھم» دەبینم کە لابراوە، وەک بنەما یان سەرچاوەکەی، و «گوناھەکانم» دەبینم کە ھەڵگیراون. من خودا دەبینم کە بەڕاستی «لەگەڵ منە»، و ئەوەش، لەو بارودۆخەدا کە ویژدانی دڵنیاکراوم پێم دەڵێت کە تێیدام.
خاچ خودا وەک دۆستی گوناھبار دەردەخات. ئەو بەو کەسایەتییە سەرسوڕھێنەرەدا دەردەکەوێت وەک ڕاستودروستکەری گوناھبارە ھەرە بێدینەکان. دروستکردن ھەرگیز نەیدەتوانی ئەمە بکات. چاودێری خودا ھەرگیز نەیدەتوانی ئەمە بکات. لەوێدا دەتوانم ھێز و شکۆمەندی و دانایی خودا ببینم؛ بەڵام چی ئەگەر ھەموو ئەم شتانە دژی من بن؟ ئەگەر بە تەنیا سەیریان بکرێت، بە شێوەیەکی ڕووت، ئەوا وا دەبن، چونکە من گوناھبارم: و ھێز و شکۆمەندی و دانایی نەیاندەتوانی گوناھەکانم لاببەن، و خودا ڕاستودروست بکەن لە وەرگرتنمدا.
بەڵام ناساندنی خاچ، ڕووی شتەکان بە تەواوی دەگۆڕێت. لەوێدا خودا دەبینم کە بە شێوەیەک مامەڵە لەگەڵ گوناھدا دەکات کە خۆی بێسنوور شکۆمەند دەکات.
لەوێدا نیشاندانی نایاب و ھاوسەنگی تەواوی ھەموو سیفەتە خوداییەکان دەبینم. خۆشەویستی دەبینم، و خۆشەویستییەک کە دڵم دەگرێت و دڵنیای دەکاتەوە، و بە ڕادەیەک کە لێی تێدەگەم، لە ھەموو شتێکی تر دووری دەخاتەوە. دانایی دەبینم، و داناییەک کە شەیتانەکان سەرسام دەکات و فریشتەکان تووشی شۆک دەکات. ھێز دەبینم، و ھێزێک کە ھەموو بەرگرییەک دەشکێنێت. پیرۆزی دەبینم، و پیرۆزییەک کە گوناھ بۆ دوورترین خاڵی گەردوونی ڕەوشتی دوور دەخاتەوە و توندترین دەربڕینی ڕق و کینەی خودا بەرامبەر بە گوناھ دەدات کە دەکرێت بدرێت. نیعمەت دەبینم، و نیعمەتێک کە گوناھبار لەبەردەم خودا دادەنێت—بەڵێ، دەیخاتە ناو باوەشی. لە کوێ دەتوانم ھەموو ئەم شتانە ببینم جگە لە خاچ؟ لە ھیچ شوێنێکی تر. سەیری ھەر شوێنێک بکەیت، ھیچ شتێک نادۆزیتەوە کە بەو شێوەیە پیرۆز بەو دوو خاڵە گەورەیە کۆبکاتەوە، واتە، «شکۆمەندی بۆ خودا لە بەرزترین شوێن»، و «لە سەر زەوی ئاشتی».
کەواتە، خاچ چەند بەنرخە لەم قۆناغە یەکەمەیدا وەک بنەمای ئاشتی گوناھبار، بنەمای پەرستنی، و بنەمای پەیوەندی ھەمیشەیی لەگەڵ خودا کە لەوێدا بەو شێوەیە پیرۆز و شکۆمەند ئاشکرا کراوە! چەند بەنرخە بۆ خودا، وەک دابینکردنی بنەمایەکی ڕاستودروست بۆی کە بە تەواوی ھەموو کامڵبوونە بێوێنەکانی و مامەڵە پڕ لە نیعمەتەکانی لەگەڵ گوناھباردا نیشان بدات! ئەوەندە بەنرخە بۆ خودا کە وەک نووسەرێکی ئەم دواییە بە باشی ئاماژەی پێداوە، «ھەموو ئەوەی کە وتوویەتی—ھەموو ئەوەی کە کردوویەتی، لە سەرەتاوە، ئاماژە بەوە دەکات کە ھەمیشە لە دڵیدا بووە.» و سەیر نییە! کوڕە خۆشەویست و ئازیزەکەی دەبوو لەوێدا ھەڵواسرێت، لە نێوان ئاسمان و زەوی، ئامانجی ھەموو شەرمەزاری و ئازارێک کە مرۆڤ و شەیتانەکان دەیانتوانی لەسەری کۆبکەنەوە، چونکە حەزی دەکرد ویستی باوکی بکات و منداڵانی نیعمەتەکەی ڕزگار بکات. ئەوە دەبێتە ناوەندی سەرەکی سەرنجڕاکێشان وەک تەواوترین دەربڕینی خۆشەویستییەکەی لە سەرانسەری ھەتاھەتایەدا.
پاشان، وەک بنەمای فێرخوازی و شایەتیدانی پراکتیکیمان، خاچ پێویستی بە قووڵترین لێکۆڵینەوەمان ھەیە. لەم لایەنەیەوە، پێویست ناکات بڵێم، ئەوەندە تەواوە وەک لە پێشوودا.
ھەمان خاچ کە منی بە خوداوە بەستووەتەوە، منی لە جیھان جیاکردووەتەوە. پیاوێکی مردوو بە ئاشکرا لە جیھان تەواو بووە؛ و لەبەر ئەوە، باوەڕدار کە لە مەسیحدا مردووە لە جیھان تەواو بووە؛ و بە ھەڵسانەوە لەگەڵ مەسیح بە ھێزی ژیانێکی نوێوە بە خوداوە بەستراوەتەوە.
بەو شێوەیە بە شێوەیەکی جیانەکراوە لەگەڵ مەسیحدا بەستراوەتەوە، باوەڕدار بەشداری لە وەرگرتنی ئەودا لەلایەن خوداوە و لە ڕەتکردنەوەی ئەودا لەلایەن جیھانەوە دەکات. ھەردوو شتەکە پێکەوە دەڕۆن. یەکەمیان دەیکاتە پەرستکار و ھاووڵاتییەک لە بەھەشتدا، دووەمیان دەیکاتە شایەتێک و نامۆیەک لەسەر زەوی. ئەوە دەیخاتە ناو پەردەکەوە؛ ئەمە دەیخاتە دەرەوەی کەمپەکە. یەکێکیان ھێندەی ئەوی تر ڕاستییە. ئەگەر خاچ لە نێوان من و گوناھەکانمدا ھاتبێت، ئەوا بە ھەمان شێوە لە نێوان من و جیھاندا ھاتووە. لە حاڵەتی یەکەمدا، من دەخاتە شوێنی ئاشتی لەگەڵ خودا؛ لە حاڵەتی دووەمدا، من دەخاتە شوێنی دوژمنایەتی لەگەڵ جیھان، واتە، لە ڕوانگەیەکی ڕەوشتییەوە؛ ھەرچەندە، بە واتایەکی تر، من دەکاتە شایەتی سەبرگر و بێفیز بۆ ئەو نیعمەتە بەنرخ و بێسنوور و ھەمیشەییەی کە لە خاچدا نیشان دراوە.
ئێستا باوەڕدار دەبێت بە ڕوونی تێبگات و بە دروستی جیاوازی بکات لە نێوان ھەردوو قۆناغەکەی سەرەوەی خاچی مەسیح. نابێت بانگەشەی چێژوەرگرتن لە یەکێکیان بکات، لە کاتێکدا ڕەتیدەکاتەوە بچێتە ناو ئەوی ترەوە. ئەگەر بچێتە ناو کەفارەتێک کە خاچ ئەنجامی داوە، دەبێت ڕەتکردنەوەکەش تێبگات کە بە ناچاری لەخۆدەگرێت. یەکەمیان لەو بەشەوە سەرچاوە دەگرێت کە خودا لە خاچدا ھەیبووە؛ دووەمیان، لەو بەشەوە کە مرۆڤ لەوێدا ھەیبووە.
ئەوە شانازییەکی خۆشمانە، نەک تەنھا لە گوناھەکانمان تەواو بین، بەڵکو لە جیھانیش تەواو بین. ھەموو ئەمانە لە فێرکارییەکانی خاچدا ھاتوون. کەواتە، پۆڵس بە باشی دەیوت، «خودا نەھێڵێت کە من شانازی بکەم، جگە لە خاچی گەورەمان عیسای مەسیح، کە بەھۆیەوە جیھان بۆ من لە خاچ دراوە، و منیش بۆ جیھان.» پۆڵس سەیری جیھانی دەکرد وەک شتێک کە دەبوو بە خاچەوە بکوترێت؛ و جیھان، بە خاچدانی مەسیح، ھەموو ئەوانەی کە سەر بەو بوون لە خاچ دابوو. لەبەر ئەوە دوو خاچدان ھەیە سەبارەت بە باوەڕدار و جیھان؛ و ئەگەر ئەمە بە تەواوی تێبگەیشتینایە، ئەوا ناتوانایی تەواوی تێکەڵکردنی ھەردووکیان دەسەلماند.
خوێنەری خۆشەویست، با بە قووڵی، بە ڕاستگۆیی، و بە نوێژەوە بیر لەم شتانە بکەینەوە؛ و با ڕۆحی پیرۆز توانامان پێبدات بۆ ئەوەی بچینە ناو ھێزی پراکتیکی تەواوی ھەردوو قۆناغەکەی خاچی مەسیح.
