پرسیار:
مەسیحییەکان چی دەگەیەنن کاتێک وشەی «ڕاهێنان» بەکار دەهێنن لە ئاماژەدان بە بابەتە ڕۆحییەکان؟ ئەم جۆرە «ڕاهێنانە» لە پەرتووکی پیرۆزدا لە کوێ دەردەکەوێت؟
وەڵام:
جا کیمیا بێت، کشتوکاڵ، پزیشکی، سیاسەت، مۆسیقا، ئەندازیاری، یان هەر بوارێکی دیکەی زانست، هەر یەکەیان وشەنامەی تایبەتی خۆی هەیە لە زاراوە تەکنیکییەکان. بە تێپەڕبوونی کات، زاراوەکان واتاکانیان دەگۆڕن، زاراوەی نوێ زیاد دەکرێن، و زاراوە کۆنەکان سوودیان نامێنێت و لە وێنەکەدا نامێنن. بابەتە ئایینییەکان بێجگە نین، و وەک پرسیارکەر بە دروستی دەردەخات، زاراوەکان لە ئاماژەدان بە بابەتە ڕۆحییەکان بە شێوەیەکی ئاسایی سەرچاوەیان لە پەرتووکی پیرۆزەوە وەرگرتووە.
وشەی «ڕاهێنان» تەنها چەند جارێک لە وەرگێڕانی ڕێگەپێدراوی شا جەیمس لە پەرتووکی پیرۆزدا دێت. وەرگێڕانی چەند وشەیەکی جیاوازە لە دەقی ڕەسەنی عیبری و یۆنانی پەرتووکی پیرۆزدا. بەپێی کۆنکۆردەنسی تەواوی سترۆنگ, هەندێک لەم وشانە مەودایەکی فراوانی واتایان هەیە لە کاتێکدا ئەوانی تر زۆر تایبەتن. «ڕاهێنانی دەسەڵات» یان «سەروەری» یان «هێز» چەند جارێک بە واتای فەرمانڕەوایی کردن یان زاڵبوون بەسەر ئەوانی تردا بەکارهاتووە. ئەمە هێشتا بەکارهێنانێکی تا ڕادەیەک گشتییە لە زمانەکەماندا. بۆ خوداوەند کە «خۆشەویستی نیشان بدات» یان بۆ پیاوانی خراپەکار کە «دزی بکەن» دەتوانرێت وەک ڕێگەیەکی کۆنتر بۆ گوتن کە خوداوەند خۆشەویستی نیشان دەدات یان پیاوانی خراپەکار دزی دەکەن تێبگەین.
کەمێک نزیکتر لەو شێوازەی کە هەندێک مەسیحی هێشتا ئەم زاراوەیە بەکار دەهێنن، ئەمانەمان هەیە: دەربڕینەکەی داود، «نە خۆم لە کارە گەورەکاندا ڕادەهێنم» (زەبوورەکان 131:1 KJV)؛ دەربڕینەکەی سولەیمان، «ئەم ماندووبوونە سەختە خودا بە کوڕانی مرۆڤی داوە بۆ ئەوەی پێی ڕابهێنرێن» (سەلماندن 1:13)؛ دەربڕینەکەی پۆڵس، «لێرەدا خۆم ڕادەهێنم، بۆ ئەوەی هەمیشە ویژدانێکم هەبێت بێ تاوان بەرامبەر خودا و بەرامبەر مرۆڤەکان» (کردارەکان 24:16)؛ دەربڕینەکەی پۆڵس، «خۆت زیاتر بۆ خوداپەرستی ڕابهێنە» (1 تیمۆساوس 4:7)؛ دەربڕینەکە، «ئەوانەی کە بە هۆی بەکارهێنانەوە هەستەکانیان ڕاهێنراون بۆ جیاکردنەوەی چاکە و خراپە» (عیبرانییەکان 5:14)؛ و دەربڕینەکە، «بۆ ئەوانەی کە پێی ڕاهێنراون» (عیبرانییەکان 12:11).
وەرگێڕانی شا جەیمسی نوێ وشەی ڕاهێنان لە زۆربەی ئەم دەقانەدا دەهێڵێتەوە، لە کاتێکدا وەرگێڕانی نێودەوڵەتی نوێ یان زاراوەگەلێک وەک «تێکۆشان» یان «ڕاهێنان» بەکار دەهێنێت یان ئەم دەربڕینانە بە تەواوی لادەبات.
ئەمڕۆ کاتێک مەسیحییەکان – بەتایبەتی مەسیحییە بەتەمەنەکان یان ئەوانەی بە شێوازی پارێزگارانەتر پەروەردە کراون – باس لەوە دەکەن کە لەسەر شتێک ڕاهێنراون یان بۆ ئەنجامدانی شتێک ڕاهێنراون، بە گشتی مەبەستیان ئەوەیە کە نیگەرانی شتێکن یان هەستێکی ڕۆحی بەهێزیان هەیە بۆ ئەنجامدانی شتێک. بە واتایەک وشەکانی ڕاهێنان یان ڕاهێنراو بەم شێوەیە دەبنە وشەی نەرم؛ لە مێشکی ئەواندا «من ڕاهێنراوم» ڕێگەیەکی ڕۆحیترە بۆ دەربڕینی نیگەرانی یان ئارەزوویان. بەکارهێنانی ئەم زاراوەیە بە شێوەیەکی ورد نیشان دەدات کە ئەو هەست یان ئارەزووەی کە دەریدەبڕن زیاترە لە تەنها هەست یان ئارەزووی خۆیان – «ڕاهێنان» ڕێگەیەکی سادەیە بۆ جەختکردنەوە لەوەی کە بیرۆکەکە لە خوداوە هاتووە.
هەر وەک چۆن منداڵانی بچووک بە گشتی ڕاستەوخۆتر و ڕوونترن دەربارەی ئەوەی چۆن هەست دەکەن و چییان دەوێت، بە هەمان شێوە مەسیحییە نوێ یان گەنجەکان زۆرجار «شارەزایی ڕۆحی» پەیوەست بە بەکارهێنانی وشەی «ڕاهێنان» لە بابەتە ڕۆحییەکاندا نییە. بە ئەگەری زۆرەوە، ژمارەیەکی زۆر کەم لەوانەی کە ئەم دەربڕینە بەکار دەهێنن هەرگیز بیریان لە سەرچاوەکەی یان ئەوەی لە پشتیدایە نەکردووەتەوە. ئەمە دەربڕینێکە کە پێی ڕاهاتوون، یەکێکە کە مەسیحییە بەتەمەنەکان مەیلی بەکارهێنانیان هەیە، و یەکێکە کە لە مێشکی ئەواندا ئەو هەستە نادات کە هەوڵ دەدەن ویستی خۆیان بەسەر کەسێکدا بسەپێنن.
با ئەوەمان لەبیر بێت کە پۆڵسی نێردراو، بە ئیلهامی خودایی، بۆ کۆرنسۆسییەکانی نووسی:
ئەگەر بە زمان وشەی ئاسان بۆ تێگەیشتن نەڵێن، چۆن دەزانرێت چی گوتراوە؟ (1 کۆرنسۆس 14:9 NKJV)
وەڵام لەلایەن یوجین پی. ڤێدەر، جونیۆر.
