پرسیار: بۆچی عیسا هەموو نەخۆشەکانی تری چاک نەکردەوە کە لە حەوزی بێتسدا بوون لە یۆحەننا 5؟
وەڵام: گێڕانەوەکەی یۆحەننا 5 هیچ شتێک لەبارەی ئەوانی تری "کۆمەڵێکی زۆری نەخۆش، کوێر، شەل، ئیفلیج، چاوەڕێی جووڵانی ئاوەکە" (ئایەتی 3 NKJV) کە لەم حەوزەدا ڕاکشابوون، ناڵێت. بۆیە، ئاسانە کە هەمان دەرئەنجام وەربگرین کە پرسیارکەرەکەمان وەریگرتووە، کە عیسا هەموو نەخۆشەکانی تری لە حەوزی بێتسدا چاک نەکردەوە. بەڵام هەموو ئەوەی کە دەتوانین بە دڵنیاییەوە بیڵێین ئەوەیە کە وەڵامی ئەم پرسیارە نازانین. ئایا ڕاستە کە پرسیارەکە بکەین لە کاتێکدا یۆحەننای نێردراو، نووسەری ئەم ئینجیلە، ئەم لێدوانانەی بە ئیلهامی ڕۆحی پیرۆز نووسیوە؟
و بەڕاستی عیسا زۆر نیشانەی تری لەبەردەم قوتابییەکانی ئەنجامدا، کە لەم کتێبەدا نەنوسراون؛ بەڵام ئەمانە نوسراون بۆ ئەوەی باوەڕ بهێنن کە عیسا مەسیحە، کوڕی خودا، و بە باوەڕهێنان ژیانتان هەبێت بە ناوی ئەودا (یۆحەننا 20:30-31). و زۆر شتی تریش هەن کە عیسا ئەنجامی دان، کە ئەگەر یەک بە یەک بنوسرابان، پێموایە تەنانەت جیهانیش نەیدەتوانی ئەو کتێبانە لەخۆ بگرێت کە دەنووسران. ئامین (یۆحەننا 21:25).
ژمارەیەک لەم "زۆر نیشانەی تر" و "زۆر شتی تر" لە سێ ئینجیلەکەی تردا تۆمارکراون. بەڵام، ئەوەی ڕۆحی خودا ئیلهامی بە نووسەرەکان دا بۆ نووسینی، بۆ کات بەسەربردنی ئێمە یان منداڵەکانمان نەنووسراوە. ئەم شتانە، و بە تایبەتی ئەم "نیشانانە"، نووسراون بۆ ئەوەی عیسا وەک مەسیح، مەسیحی بەڵێندراو، لەبەردەم خوێنەرەکانی دابنێن، بۆ ئەوەی ژیانیان هەبێت – ژیانی هەتاهەتایی – بە ناوی ئەودا. بەهۆی ئەم مەبەست و تەرکیزە وردەوە، ئینجیلی یۆحەننا زۆرجار وەک بڵاوکراوەیەک بەکارهاتووە، و خودا ژمارەیەکی بێشومار لە خەڵکی لە ڕێگەی خوێندنەوەیەوە ڕزگار کردووە.
کاتێک ئەم ئینجیلە دەخوێنینەوە، جار لە دوای جار سەرسام دەبین بە هێزی سەرسوڕهێنەر و بێوێنە کە بە هێمنی و بە کەمترین خۆبەزلزانین لەلایەن کوڕی خوداوە لێرە لەسەر زەوی وەک مرۆڤ نیشاندراوە.
لە بەشی 2دا بڕێکی زۆر ئاوی گۆڕی بۆ شەراب – شەش گۆزەی بەردین کە هەر یەکەیان 20 یان 30 گالۆنی تێدا بوو. شەرابەکە کوالێتییەکی باشتر بوو لەوەی کە خێزانەکە لەم ئاهەنگی هاوسەرگیرییەدا تەواویان کردبوو. بە دڵنیاییەوە، دوای ئاهەنگی هاوسەرگیرییەکە ئەوەندە مابووەوە کە بۆ چەندین ڕۆژ پێداویستییەکانیان دابین بکات.
لە بەشی 4دا، کوڕێکی بە خێرایی و بە تەواوی چاک کردەوە کە نزیکەی 25 میل یان زیاتر دوور بوو، لەو ساتەدا کە بە باوکی دەوت کوڕەکە باشە.
لە بەشی 5دا، ئەو پیاوەی چاک کردەوە کە بۆ ماوەی 38 ساڵ لە حەوزەکەدا ڕاکشابوو – ڕەنگە زیاتر لە هەر کەسێکی تر لەو قەرەباڵغییە نەخۆشەدا. پیاوەکە هیواکانی لەدەست دابوو و بەهۆی شتێکی گوناهکارەوە کە ماوەیەکی زۆر پێشتر ئەنجامی دابوو، ئیفلیج ببوو.
لە بەشی 6دا، سوپاسی خودای کرد بۆ نانی نیوەڕۆیەک کە کوڕێکی بچووک پێی دابوو، و بەو پێنج نانی جۆ و دوو ماسییە بچووکە 5,000 پیاوی تێر کرد (مەتتا 14:21 زیاد دەکات، "جگە لە ژنان و منداڵان"). ئەوان ئەوەندەیان خوارد کە ویستیان، و 12 سەبەتەی پڕ لە پاشماوە کۆکرانەوە.
لە بەشی 6دا، 3 یان 4 میل لە تاریکی شەودا بەسەر ڕووی دەریاچەی پڕ لە گەردەلێردا ڕۆیشت بۆ لای قوتابییەکانی کە لە بەلەمەکەدا بوون، خەریکی هەوڵدان بوون بۆ پەڕینەوە لە دەریاچەکە. لە بەشی 9دا، پیاوێکی گەورەی چاک کردەوە کاتێک بەلایدا تێپەڕی، گەدایەک کە لەدایکبوونەوە کوێر بوو، شتێک کە پێشتر هەرگیز نەبیسترابوو.
لە بەشی 11دا، پیاوێکی بانگ کرد، کە چوار ڕۆژ پێشتر نێژرابوو، لەو ئەشکەوتەی کە جەستەکەی تێدا بوو. پیاوەکە، لازارۆس، بە زیندوویی هاتە دەرەوە، بە جلوبەرگی گۆڕەکەیەوە بەسترا بوو.
لە بەشی 21دا، دوای هەستانەوەی، بە حەوت لە قوتابییەکانی، ماسیگرانی شارەزا کە هەموو شەو ماسییان گرتبوو بەبێ ئەنجام، فەرمانی دا کە تۆڕەکەیان فڕێ بدەنە لای ڕاستی بەلەمەکە. پاشان تۆڕەکە پڕ بوو لە 153 ماسی گەورە بەڵام نەشکاو.
هەر یەکێک لەو حەوت ڕووداوەی کە پێش مردن و هەستانەوەی باسکران، ئەوی بە هێزێکی خودایی سەروو مرۆیی نیشان دەدەن، بە خۆنەویستییەوە کاری باشی بۆ سوودی ئەوانی تر دەکرد. بێگومان زۆر شتی تریش دەتوانرا بوترێت. نیشانەی هەشتەم ئەوە نیشان دەدات کە دوای هەستانەوەی هێشتا هەر هەمان کەس بوو. نە هێزەکەی و نە خەمخۆریی خۆشەویستییەکەی بۆ خۆی بە هیچ شێوەیەک کەم نەبووبووەوە.
کاتێک بیر لە ژیانی مەسیحی خودامان دەکەینەوە لەسەر زەوی، ئایا هەرگیز دەبینین کە ئەو بەلای خەڵکی پێویستدا تێپەڕێت و بێ ئەوەی پێداویستییەکانیان چارەسەر بکات؟ نەخێر، هەموو ئینجیلەکان ئەوی نیشان دەدەن کە خۆی بەردەست دەکات، تەنانەت تا درەنگانی شەویش، بۆ تاکە کەس و بۆ قەرەباڵغیش بە هەمان شێوە.
قەشە و لێڤییەکە لە گێڕانەوەکەی ئەودا لەبارەی "سامەریی باش" بە لایەکی تردا تێپەڕین. سامەرییەکە، وێنەی خۆی، لە گەشتکردندا، هاتە لای قوربانییە نیوە مردووەکە کە لەسەر ڕێگا ڕاکشابوو، چوو بۆ لای، یارمەتی دا، بردییە میوانخانەکە، خەرجییەکانی دا، و بەڵێنی دا کە بۆی دەگەڕێتەوە (لۆقا 10:30-37). مەسیحی خودامان بەم شێوەیەیە. کۆمەڵێک خەڵک شوێنی کەوتن و هەموو نەخۆشەکانیان هێنا. ئەوان
داوایان لێکرد کە تەنها دەست لە قەراغی جلەکەی بدەن. و هەموو ئەوانەی دەستیان لێدا بە تەواوی چاک بوونەوە (مەتتا 14:36).
پێویست بوو بە سامەریادا تێپەڕێت (یۆحەننا 4:4، سەیری ئایەتەکانی 3-42 بکە) بۆ ئەوەی بگاتە ژنێکی دەرکراو و لە ڕێگەی ئەوەوە، زۆرێک لە خەڵکی شارەکەی، سیخار. کچە جنۆکەگرتووەکەی ژنێکی سوری-فینیقی چاک کردەوە (مەرقۆس 7:24-30). دەتوانین ناوی زۆر کەسی تر بێنین کە باوەڕیان بەو بە میهرەبانی پاداشت کرایەوە. تەنها لە دووەم سەردانیدا بۆ شارەکەی خۆی، ناسرە، دەخوێنینەوە کە "ئەوان لێی تووڕە بوون... ئێستا ئەو زۆر کاری گەورەی لەوێ نەکرد بەهۆی بێباوەڕییانەوە" (مەتتا 13:57-58). سەرنجی وشەی "زۆر" بدە؛ وشەکە "هیچ" نییە، چونکە تەنانەت لەوێشدا هەندێک کاری گەورەی بۆ ئەوانە دەکرد کە بە باوەڕەوە سەیری دەکەن. بەڕاستی قورسە بیر لەو عیسایە بکەینەوە کە لە وشەی ئیلهامبەخشی خوداوە دەیناسین کە هەرگیز بە بێباکییەوە بەلای خەڵکی پێویستدا تێپەڕێت بەبێ یارمەتیدانیان.
شتێکی تر کە دەبێت لەبیرمان بێت ئەوەیە کە کاتێک عیسا لێرە لەسەر زەوی بوو، هەرچەندە ئەو هەمیشە خودای کوڕ بوو و هەیە و دەبێت، لە هەمان کاتدا کوڕی مرۆڤ بوو، ئەو کەسەی هەمیشە پشت بە خودا دەبەستێت. ئەو ئەوەی کرد کە کردی بە ڕۆحی پیرۆز، وەک لە مەتتا 12:24-32 و عیبرانییەکان 10:15 دەبینین. بەردەوام لە ئینجیلەکاندا دەبینین کە ئەو نوێژ دەکات، تەنانەت پێش خۆرهەڵاتن هەڵدەستێت و دەچێتە شوێنێکی چۆڵ بۆ نوێژکردن (مەرقۆس 1:35). لۆقا 14 جار لە ئینجیلەکەیدا باسی نوێژکردنی ئەوی کردووە. ئیشایا 50:4-5 پێشبینی کرد کە ئەو ڕۆژانە ئەمە دەکات. کاتێک لێرە لە یۆحەننا 5دا ڕووبەڕووی بووەوە، لە ئایەتی 19دا جەختی کردەوە کە هەر شتێک کە باوکی دەکرد، ئەو، کوڕەکە، بە هەمان شێوە دەکرد. ئەو زیاتر لەبارەی ئەم پەیوەندییە نزیکەی لەگەڵ باوکدا لە یۆحەننا 7-8 قسەی کرد. باوک ڕەزامەندی خۆی لە مەسیحی خودا ڕاگەیاند کاتێک لە سەرەتای خزمەتە گشتییەکەیدا لە ئاوەشۆردا بوو (مەتتا 3:17) و دواتر لەسەر کێوی گۆڕانکاری (مەتتا 17:5). هەموو ئەوەی عیسا وەک مرۆڤ لەسەر زەوی کردی بە تەواوی لەگەڵ باوک و ڕۆحی پیرۆزدا هاوئاهەنگ بوو.
جا تێی بگەین یان نا، هەموو ئەوەی مەسیحی خودا کردی، و هەموو ئەوەی کە نەی کرد لە کاتێکدا لێرە لەسەر زەوی بوو، بە تەواوی ڕاست بوو و شکۆی بۆ خودا هێنا.
