ئایا لە سەرەتای ئەمساڵدا هیچ بڕیارێکی ساڵی نوێت دا؟ ئایا هیچ کامیانت جێبەجێ کردووە؟ ئەگەری زۆرە کە بڕیاری خۆراک و وەرزشەکەت چەند مانگێک لەمەوبەر فڕێدرابێتە دەرەوە. بڕیارەکەت چییە بۆ خوێندنەوەی کتێبی پیرۆز لە ماوەی ساڵێکدا؟ ئایا بەهۆی کەمیی ڕێکوپێکیتەوە بێهیوا بوویت؟ ڕەنگە گرنگی بە شکستەکانی ڕابردوو نەدەیت چونکە ئێستا لە ژیانتدا خەریکی شکستێکی گەورەیت – شکستێک زۆر جددیترە لە بڕیارێکی ساڵی نوێی شکاو.
ئایا بە شێوەیەک لە خوداوەند شکستی هێناوە کە پێتوایە لێخۆشبوون نییە؟ ئایا لە ئەنجامدا هەست بە تاوان دەکەیت؟ ئایا نائومێدیت لەوەی کە هەرگیز ژیانێک بژیت کە خودا پێی خۆش بێت؟ ئایا هەست دەکەیت هیچ ڕێگەیەک نییە کە هەرگیز لە خزمەتی داهاتوودا بۆ خوداوەندمان بەسوود بیت؟ باشە هیوا بخوازە، چونکە شکستەکەت کۆتایی نییە! تەنانەت شکستی جددی لە ژیانی مەسیحیدا نا بێتە خاڵی گەڕانەوە. شکست هەرگیز ناتوانرێت پاساو بدرێت، بەڵام دەتوانێت دەرفەتێک بێت بۆ گەورەکردنی خۆشەویستی و نیعمەتی خودا.
خوداوەند دەزانێت کە ئێمە لاوازین و مەیلی شکستمان هەیە، و بە نیعمەتەوە چاککردنەوە بۆ باوەڕدارە تۆبەکەرەکە دابین دەکات (زەبوورەکان ١٠٣:٨-١٤). خودا ڕێگەیەکی نایابی هەیە بۆ کۆکردنەوەی پارچەکان و دروستکردنی شتێکی جوان لە ژیانی مەسیحییەکی شکاو. زۆر نموونەی کتێبپیرۆزی هەیە کە شکست لە ژیانی باوەڕداردا کۆتایی کاریگەری بۆ خودا نەبووە. زۆر شت دەتوانرێت لەسەر شکست لە ژیانی ئیبراهیم، موسا، داود، ئیلیا، یۆنا و پاڵەوانەکانی دیکەی پەیمانی کۆن بنووسرێت. بەڵام با تەنها سەیری دوو نموونە لە پەیمانی نوێ بکەین – پیتەر و مارک.
شکستی پیتەر
یەکێک لە ناسراوترین چیرۆکەکانی ژیانی نێردراو پیتەر، نکۆڵیکردنیەتی لە خوداوەند عیسا (لۆقا ٢٢:٥٦-٦٢). ئێمە سەرسام دەبین چۆن پیتەر توانیویەتی شتێکی لەو شێوەیە بکات. بەڵام ئایا ئێمە لە بارودۆخێکی هاوشێوەدا زیاتر دڵسۆز دەبووین؟ لە شەوی خوانە ئاخیرەکەدا پیتەر ئەوەندە متمانەی بە باوەڕەکەی هەبوو کە ڕایگەیاند، «تەنانەت ئەگەر هەمووان وازیش بهێنن، من واز ناهێنم.» خوداوەند عیسا وەڵامی دایەوە، «پێت دەڵێم، پیتەر، پێش ئەوەی کەڵەشێر ئەم شەو بخوێنێت، سێ جار نکۆڵی لەوە دەکەیت کە منت دەناسی.» و پیتەر بە پەلە وەڵامی دایەوە، «تەنانەت ئەگەر ناچار بم لەگەڵ تۆ بمرم، هەرگیز نکۆڵیت لێ ناکەم» (مەرقۆس ١٤:٢٧-٣١ NIV).
تەنها چەند کاتژمێرێک دواتر پێشبینییەکەی عیسا هاتە دی. پیتەر سێ جار ڕایگەیاند، «من ئەم پیاوە ناناسم کە تۆ باسی دەکەیت» (مەرقۆس ١٤:٧١). ئایا دەتوانیت تاوانی پیتەر بخەیتە خەیاڵ، کاتێک لەناکاو کەڵەشێر خوێندی، و عیسا، کە ئێستا دیل بوو، بە خەمگینییەوە ڕاستەوخۆ سەیری کرد. کاتێک پیتەر لە حەوشەکە چووە دەرەوە و بە تاڵییەوە گریا، دەبێت بیری لەوە کردبێتەوە کە شکستەکەی کۆتایی هاتووە. لە کۆتاییدا، ئەو نەک تەنها نکۆڵی لەوە کردبوو کە یەکێکە لە هاوڕێکانی خوداوەند، بەڵکو سوێندی خواردبوو کە هەرگیز نایناسێت! کاتێک عیسا بۆ دادگاییکردن و خاچکێشانی برا، پیتەر پێدەچێت بیری لەوە کردبێتەوە کە هەر دەرفەتێک بۆ دەربڕینی پەشیمانی و داوای لێخۆشبوون لە خوداوەند بۆ هەمیشە لەدەست چووە.
چاککردنەوەی پیتەر
بەڵام شکستی پیتەر کۆتایی نەهات. بە نیعمەتی خۆی، خوداوەند پلانێکی گەورەی بۆ پیتەر هەبوو. لە نانی بەیانی چاککردنەوە لە کەناری دەریای جەلیل، پیتەر ئامانجێکی تایبەتی خۆشەویستی عیسا بوو. خوداوەند هەموو شتێکی دەربارەی بیر و هەستەکانی پیتەر دەزانی، و بە تەواوی دەیزانی چۆن بە نەرمی چاکی بکاتەوە بە تەکنیکێکی پرسیار و وەڵام کە لە یۆحەننا ٢١:١٥-١٧ تۆمار کراوە. چاککردنەوەی نەرمی خوداوەندمان بۆ پیتەر جێبەجێکردنی ئەو دەقە مەسیحییە نایابەی ئیشایا بوو:
قامیشێکی شکاوی ناشکێنێت، و فتیلێکی کزیش ناکوژێنێتەوە (ئیشایا ٤٢:٣).
زۆرجار ئاماژە بەوە کراوە کە عیسا دوو وشەی جیاوازی ناسراوی یۆنانی بۆ خۆشەویستی بەکارهێناوە لەم دانیشتنی پرسیار و وەڵامەدا کاتێک لە پیتەری پرسی، «ئایا منت خۆشدەوێت؟» وشەی یۆنانی فیلێۆ ئاماژە بە «سۆزی نەرم» دەکات، و وشەی ئەگاپاۆ ئاماژە بە خۆشەویستییەک دەکات کە «خۆبەخشانە خۆنەویستی لە پێناوی خۆشەویستەکەدا» لەخۆدەگرێت. خوداوەند بەکاریهێنا ئەگاپاۆ لە پرسیارەکانی یەکەم و دووەمی بۆ پیتەر، و فیلێۆ سێیەم جار. بەڵام پیتەر وەڵامی دایەوە بە فیلێۆ هەر سێ جارەکە. بە ئەگەری زۆرەوە خوداوەند بە زمانی ئارامی قسەی لەگەڵ پیتەر دەکرد، کە وشەی هاوشێوە و وردەکاری بۆ ئەم دوو وشە یۆنانییە بۆ «خۆشەویستی» نییە. بەڵام، لەژێر ئیلهامی ڕۆحی پیرۆزدا، یۆحەننا (کە لە گفتوگۆکەدا ئامادە بوو) ئەم وشانە یۆنانییە تایبەتانەی بەکارهێنا بۆ گەیاندنی وردی ناوەڕۆکی گفتوگۆی چاککردنەوەی خوداوەندمان لەگەڵ پیتەر.
دوای ئەزموونی ئەم دواییەی لە ڕاگەیاندنی بێباکانە و شکستی دواتر، پیتەر پێدەچێت زۆر شەرمەزار بووبێت بۆ دانپێدانان ئەگاپاۆ خۆشەویستی (خۆشەویستییەک کە خۆبەختکردنی ئارەزوومەندانە لەخۆدەگرێت) بۆ خوداوەند. بەڵام خوداوەند هێشتا پلانی بۆی هەبوو. وەک ڕاوێژکارێکی تەواو، عیسا بە پیتەری وت کە شکستەکەی کۆتایی نەهاتووە، و پیتەر بەردەوام بوو لەوەی کە خودا بە شێوەیەکی گەورە بەکاری بهێنێت! خۆشەویستییەکەی بۆ عیسا بووە هۆی خزمەتێکی قوربانیدان بۆ ماوەی ژیانی – تەنانەت بۆ زیندانیکردن و مردن وەک شەهیدێک. ئەگەر خوداوەند لێی خۆش بوو و پیتەری چاککردەوە، ئایا هەمان شت بۆ ئێمە ناکات؟ خودا ئەم وانە نایابەمان فێردەکات بە تۆمارکردنی شکست و چاککردنەوەی پیتەر لە وشەکەیدا.
شکستی مارک
مارک نێردراو نەبوو، بەڵام بە ڕوونی لە سەرەتاییترین ڕۆژەکانی مەسیحییەتەوە پەیوەندی بە نێردراوانەوە هەبوو. زۆر ئەگەری هەیە کە ئەو گەنجەی لە شەوی دەستگیرکردنی عیسادا هەڵهات، مارک بووبێت (مەرقۆس ١٤:٥١-٥٢). باوەڕدارانی سەرەتا لە ماڵی مریەم، دایکی مارک کۆدەبوونەوە. پیتەر کاتێک بە شێوەیەکی پەرجوویی لە زیندان ئازاد کرا، چوو بۆ ئەوێ (کردارەکان ١٢). لە ١ پیتەر ٥:١٣، پیتەر ئاماژە بە مارک دەکات وەک کوڕەکەی لە باوەڕدا. ئایا پیتەر مارکی بەرەو باوەڕ بە مەسیح هێناوە یان نا، نازانرێت، بەڵام بە دڵنیاییەوە پەیوەندییەکی باوکی ڕۆحی/کوڕی لە نێوانیاندا هەبوو.
نێردراو بەرناباس ئامۆزای مارک بوو (کۆلۆسی ٤:١٠)، و لە ڕێگەی بەرناباسەوە مارک بە پۆڵس ناسێندرا. بەرناباس و پۆڵس لە ئەنتاکیاوە هاتبوون بۆ ئۆرشەلیم بۆ هێنانی دیارییەکی یارمەتی بۆ کڵێساکەی یەهودا بەهۆی برسێتییەکی بەربڵاوەوە (کردارەکان ١١:٢٧-٣٠). کاتێک بەرناباس و پۆڵس گەڕانەوە بۆ ئەنتاکیا، مارک لەگەڵیان چوو. بەم شێوەیە ئەو لە شوێنی ڕاست و لە کاتی ڕاستدا بوو کاتێک پۆڵس و بەرناباس یەکەم گەشتی میسیۆنەرییان دەستپێکرد. مارک پەیوەندی بەوانەوە کرد و لە خزمەتەکەیاندا لە دوورگەی قوبرس بەشداری کرد (کردارەکان ١٢:٢٥-١٣:٥).
بەڵام کاتێک تیمی میسیۆنەکە ئامادە بوو بۆ ڕۆیشتن بەرەو ناوەوەی ئاسیای بچووک، مارک گەڕایەوە ماڵەوە بۆ ئۆرشەلیم (کردارەکان ١٣:١٣). بۆچی؟ بە دڵنیاییەوە نازانین. ڕەنگە بیری ماڵەوەی کردبێت. ڕەنگە بە جۆرێک لە «پەتای ئاسیا» نەخۆش بووبێت! ڕەنگە حەزی لە سەختییەکانی گەشتی میسیۆنەری نەبووبێت – لە کۆتاییدا، خشتەی داهاتوو تێپەڕبوونی بەسەر چیا سەخت و پڕ لە دزەکاندا لەخۆگرتبوو. ڕەنگە حەزی لە گۆڕانکارییە وردەکارییەکانی سەرکردایەتی لە ئامۆزاکەی بەرناباسەوە بۆ پیاوە گەنجەکە، پۆڵس، نەبووبێت. ڕەنگە مارک هەندێک جیاوازی تیۆلۆژی لەگەڵ پۆڵسدا هەبووبێت.
لە هەر حاڵەتێکدا، مارک لە پابەندبوونەکەی بە خوداوەند و بە تیمی میسیۆنەکەدا شکستی هێنا. تا ئەو جێگەیەی پەیوەندی بە پۆڵسەوە هەبوو، ئەم شکستە مارکی لە ڕۆیشتن بۆ دووەم گەشتی میسیۆنەری بێبەش کرد (کردارەکان ١٥:٣٨). پۆڵس و بەرناباس ئەوەندە بە توندی لەسەر بردنی مارک ناکۆک بوون کە لە یەکتر جیا بوونەوە. پۆڵس لەگەڵ سیلاسدا چوو بۆ ئاسیای بچووک لە کاتێکدا بەرناباس مارکی لەگەڵ خۆی برد بۆ قوبرس. ئەوەی کە دوو تیمی میسیۆنەری لە ئەنجامی وازهێنانی پێشووی مارکەوە دروست بوون، شکستی مارک قبوڵ ناکات، بەڵام ئەوە نیشان دەدات کە خودا دەتوانێت شکستەکانمان بەکاربهێنێت بۆ جێبەجێکردنی مەبەستەکانی.
چاککردنەوەی مارک
کتێبی پیرۆز باسی ئەنجامەکانی خزمەتی بەرناباس و مارک لە دوورگەی قوبرس ناکات، بەڵام چالاکییەکانی دواتری مارک دەیسەلمێنێت کە شکستەکەی کۆتایی نەهاتبوو. خوداوەند مارکی لە خزمەتی مەسیحی دوورنەخستەوە. نزیکەی دە ساڵ دواتر، کاتێک پۆڵس لە ژێر دەستبەسەری ماڵەوەدا بوو لە ڕۆما، نامەی ڕێنمایی و هاندانی بۆ تاکەکان و کڵێسا ناوخۆییەکان نووسی، و ئێمە دەخوێنینەوە کە مارک نەک تەنها گەڕابووەوە بۆ لای پۆڵس، بەڵکو جارێکی تر ئەندامێکی بەنرخی تیمەکەی بوو. مارک لەگەڵ ئەندامانی تری تیمەکەدا بەشداری لە سڵاوەکانی پۆڵس بۆ فیلەمۆن کرد (فیلەمۆن ٢٤). سڵاوەکانی مارکیش لە کۆلۆسی ٤:١٠ دا هاتووە، و پۆڵس داوای لە کڵێسای کۆلۆسی کرد کە پێشوازی لە مارک بکەن ئەگەر هات بۆ سەردان. بە ڕواڵەت مارک بەردەوام بوو لە خزمەتکردنی خوداوەند لەژێر ڕێنمایی پۆڵسدا کاتێک پۆڵس لە دەستبەسەری ماڵەوەی لە ڕۆما ئازاد کرا. کاتێک پۆڵس دوایین نامەی خۆی نووسی، لە کاتی دووەم زیندانیکردنی لە ڕۆما، مارک جارێکی تر ستایش کرا. پۆڵس بۆ تیمۆسی نووسی، «مارک بهێنە و لەگەڵ خۆت بیهێنە، چونکە لە خزمەتەکەمدا یارمەتیدەرە» (٢ تیمۆسی ٤:١١). شکستی پێشووی مارک تەنها پاشەکشەیەکی کاتی بوو لە ڕێگەی باوەڕەکەیدا.
هێمایەکی تر کە شکستی مارک کۆتایی نەهاتبوو، ئەوەیە کە خودا هەڵیبژارد بۆ نووسینی یەکێک لە کتێبەکانی کتێبی پیرۆز، و بابەتی ئینجیلەکەی «مەسیح وەک خزمەتکارێکی تەواو»ە. چەند نایابە کە خودا مارکی هەڵبژارد بۆ خزمەتکردنی وەک نووسەرێکی ئیلهامبەخش لەسەر ئەو بابەتە گەورەیە! ئایا پێویستمان بە بەڵگەی زیاترە کە خودا دەتوانێت پارچە شکاوەکان لە ژیانی باوەڕدارێکدا کە شکستی هێناوە، کۆبکاتەوە؟ ئەوەی کە نێردراو پۆڵس مارکی بۆ هەمیشە لە خزمەتی مەسیحی داهاتوو لەگەڵ خۆی دوورنەخستەوە، وانەیەکی بەنرخە بۆ ئێمە.
هاندان بۆ ئێمە
هەندێک مەسیحی بەردەوامن لە گرتنەوەی شکستەکانی ڕابردوو لە دژی هاوباوەڕانی تۆبەکەر، کە دەبێتە هۆی بێهیوابوون و بێهێزبوونیان. مەسیحییەکانی تر بە ناوشیاری ئەوانەی کە شکستیان هێناوە بە مەسیحی «پلە دوو»ی هەمیشەیی دەزانن بەهۆی هەڵەکانی ڕابردووەوە. بەڵام شکستی برا یان خوشکێک لە مەسیحدا بە پێویست نیشانەی کەموکوڕییەکی هەمیشەیی کەسایەتی نییە. با وریابین کە سووکایەتی بە کەسایەتی خودا نەکەین بە ڕەتکردنەوەی لێخۆشبوون لەوانەی کە بە ڕاستی تۆبەکەرن و خودا ئامادەیە لێیان خۆش بێت (ئەفەسۆس ٤:٣٢؛ ١ یۆحەننا ١:٩). پێویستە ئامادە بین لێیان خۆش بین و بیانگەڕێنینەوە بۆ هاوبەشی و خزمەتی بەسوود.
با لە خودا توندتر نەبین لەگەڵ هاوباوەڕانمان. گەڕاندنەوەی باوەڕدارێکی شکستخواردوو بۆ خزمەتێکی بەسوود ئەرکێکی گرنگی هاوباوەڕانی ڕۆحییە. پۆڵس دەنووسێت، «برایان، ئەگەر کەسێک لە گوناهێکدا گیرا، ئێوەی ڕۆحی دەبێت بە نەرمی چاکی بکەنەوە» (غەلاتییەکان ٦:١). وشەی یۆنانی بۆ «چاککردنەوە» هەمان وشەیە کە لە شوێنی تردا بۆ «چاککردنەوەی ئێسکی شکاو» یان «چاککردنەوەی تۆڕی دڕاو» بەکارهاتووە – ئاماژەیەکی ڕوونە کە باوەڕدارە چاککراوەکە لە داهاتوودا بۆ خزمەتی مەسیح بەسوود دەبێت.
خودا ئەم ڕووداوانەی لە ژیانی پیتەر و مارک لە لاپەڕەکانی کتێبی پیرۆزدا پاراستووە، و ئەم ڕاستییە دەبێت هاندانێک بێت بۆ هەموومان. هیچ مەسیحییەک ناتوانێت بانگەشەی ژیانێکی بێ شکست بکات. بێهیوابوون و گومان دەتوانن گەورە ببن کاتێک شکست دەهێنین. ئێمە بە هەڵە دەگەینە ئەو ئەنجامەی کە خودا لەگەڵمان تەواو بووە. با وریابین کە کەسایەتی خودا نزم نەکەینەوە بە ڕەتکردنەوەی باوەڕ بەوەی کە ئەو لە شکستەکانمان خۆش دەبێت – هەرچەندە خراپیش بووبن. ڕەنگە لێکەوتەی شکستە لێخۆشبووەکان هەبێت، و زۆر نموونەی کتێبپیرۆزی ئەم ڕاستییە دەسەلمێنن. بەڵام شکست کۆتایی نییە! ژیانی پیتەر و مارک دەیسەلمێنێت کە هیچ شتێک لەم ڕاستییە دوورتر نییە!
