هەویرترش

ئەمە زوو بەکارهات لە خەمیرکردنی ناندا. وەک هێمایەک هەمیشە لە نووسینە پیرۆزەکاندا بەکاردێت بۆ کاری توخمە مرۆییەکان، جا مێشک بێت یان جەستە، لە شتەکانی خودادا، و لەبەر ئەوەش خراپە. بە توندی قەدەغە کرابوو کە لە هیچ قوربانییەکدا کە بە ئاگر دەکرا بسوتێنرێت (لێڤییەکان ٢:١١)؛ بەڵام لە قوربانی ئاشتیدا، جگە لە کێکە بێ خەمیرەکان و نانە تەنکەکان، قوربانیکەر دەبوو نانی خەمیرکراو پێشکەش بکات، کە دەخورا. لێڤییەکان ٧:١٢-١٣؛ لێڤییەکان ٢٣:١٧-١٨. بوونی ئەمە لێرەدا ڕەنگە وا دەرکەوێت کە ئاماژە بێت بۆ دەربازبوونێک لەو لێدوانەی کە خەمیرە هەمیشە ئەو شێوەیەی خراپە دەگەیەنێت؛ بەڵام وانییە، چونکە قوربانی ئاشتی هێمای پەرستنە، و لەوێدا، بەداخەوە، پەرستنکار بە تەواوی لە گوناهی ناوخۆیی بێبەری نییە. لە نموونەی 'خەمیرەی شاردراوە لە ناو ئاردەکەدا'، هەروەها هەمان خراپە دەنوێنێت، کە بە شێوەیەکی فێڵبازانە بەناو ئەو بارستەیەدا بڵاودەبێتەوە کە تێکەڵ کراوە. وشە پیرۆزەکان زیاد کراون، "تا هەمووی خەمیر کرا." لۆقا ١٣:٢٠-٢١. ئەمە تەنها لێکچوونێکی زۆر ڕاستەقینەی شانشینی خودایە، چونکە لە هەموو شوێنێک خراپە تێیدا بڵاودەبێتەوە. لە مەتتا ١٦:٦-١٢ خەمیرە بۆ فێرکردنی فەریسییەکان و سەدوقییەکان بەکارهاتووە. لە کەنیسەدا، خەمیرە کاتێک دەدۆزرێتەوە دەبێت پاک بکرێتەوە، چونکە "کەمێک خەمیرە هەموو گونجەکە خەمیر دەکات،" ١ کۆرنسۆس ٥:٦-٨ بەڵام لە شانشینەکەدا وەک کارکردنێک نیشان دراوە تا هەمووی خەمیر دەکرێت. مەتتا ١٣:٣٣. ئەوکاتەیە کە پاشا هەموو ئەوانەی کە تاوان دەکەن و خراپە دەکەن لە شانشینەکەی پاک دەکاتەوە، و فڕێیان دەداتە ناو کوورەی ئاگرەوە.

خەمیرەی پەیمانی کۆن و پەیمانی نوێ دەکرێت وا دابنرێت کە هەمیشە لە پارچەیەک هەویری خەمیرکراو پێکهاتبوو لە نانکردنێکی پێشووترەوە. هیچ شوێنەوارێکی ڕوون نییە، تەنانەت لە میشناشدا، بۆ جۆرەکانی تری خەمیرە، وەک تڵتەی شەراب یان ئەوانەی پلینی (Hist. Nat. xviii. 26) ناوی بردوون. لە حاڵەتە ئاساییەکاندا، لە ئامادەکردنی نانی ماڵەوەدا، ئەو گونجە هەویرەی کە ئاماژەی پێکرا، یان دەشکێنرا بۆ ناو ئاو لە حەوزی شێلاندا (بڕوانە نان) پێش ئەوەی ئاردە تازەکە زیاد بکرێت، یان دەکرێت 'شاردرا بێتەوە' لەوەی دواییدا و لەگەڵیدا بشێلرێت، وەک لە نموونەکەدا، مەتتا ١٣:٣٣. نانێک کە بەم شێوەیە لە هەویر دروست دەکرا، 'نانی خەمیرکراو' بوو (دەرچوون ١٢:١٦ و زۆر جار)؛ کێکەکان کە لە ئارد دروست دەکران بەبێ زیادکردنی خەمیرە، ناوی تایبەتی مەتزۆت، 'کێکی بێ خەمیرە'یان وەرگرت، کە ناوی خۆیان بە 'جەژنی کێکە بێ خەمیرەکان' بەخشی (دەرچوون ٢٣:١٥ = هتد، وەشانی ئینگلیزی 'نانی بێ خەمیرە'). قەدەغەکردنی نانی خەمیرکراو لە ماوەی بەردەوامبوونی ئەم جەژنەدا، لەوانەش پەسخە، ڕەنگە نموونەیەکی تری پاراستنی نەریت بێت، باوباپیرانی کۆچەری عیبرانییەکان، وەک بەدەویەکانی ئێستا، نانی خۆیان بەبێ خەمیرە دروست کردووە. دوورخستنەوەی زیاتری خەمیرە لە قوربانییەکان کە لەسەر قوربانگای یەهوە دادەنران، هەرچەندە ڕێگەپێدراو بوو کاتێک نانەکە لەلایەن کاهینەکانەوە دەخورا (لێڤییەکان ٧:١٣؛ لێڤییەکان ٢٣:١٧)، دەبێت ڕوون بکرێتەوە، وەک دوورخستنەوەی هاوشێوەی هەنگوین، لە ڕوانگەی ئەوەی کە خەمیرکردن پرۆسەیەکی گەندەڵی لە هەویرەکەدا دەگەیاند. کۆنی ئەم قەدەغەکردنە بە ڕوودانی لە سەرەتاییترین یاساداناندا پشتڕاست دەکرێتەوە (دەرچوون ٣٤:٣٥؛ دەرچوون ٢٣:١٨). بەڵام، وادیار نییە لە ڕۆژگاری عامۆسدا لە شانشینی باکووردا پەیڕەو کرابێت (بڕوانە Comm. on Amos 4:5). ئەم بۆچوونە کۆنەی خەمیرە (بە وتەی پلوتارک) وەک 'خۆی بەرهەمی گەندەڵی، و گەندەڵکردنی ئەو بارستە هەویرەی کە تێکەڵ کراوە'، ڕەنگدانەوەی هەیە لە بەکارهێنانی فیگوراتیڤی 'خەمیرە' لەو دەقانەدا وەک مەتتا ١٦:٦ ||، و بە تایبەتی لە وتەی پەندئامێزدا کە دوو جار لەلایەن قەشە پۆڵسەوە هاتووە، 'کەمێک خەمیرە هەموو گونجەکە خەمیر دەکات' (١ کۆرنسۆس ٥:٨، گالاتییەکان ٥:٩؛ بەراورد بکە ١ کۆرنسۆس ٥:٧ بەدواوە). بەڵام لە مەتتا ١٣:٣٣دا، کردارە بێدەنگ بەڵام گشتگیرەکەی خەمیرە لە بارستەی هەویرەکەدا خاڵی بەراوردکردنەکەیە. ئەی. ئاڕ. ئێس. کێنەدی.