پەرتووکى پیرۆز ئەوە دەسەلمێنێت
سەیر نییە، پەرتووکى پیرۆز مشتومڕ، گفتوگۆ یان بەرگرى لە بوونى خودا ناکات. کام پەرتووک پرسیار لە بوونى نووسەرەکەى دەکات؟ بوونى پەرتووکێک پێشگریمانەى نووسەرێکە. ئەوە شتێکى ئاشکرایە. پەرتووکى پیرۆز ووشەى خودایە، بۆیە خودا بوونى هەیە.
پەرتووکى پیرۆز شایەتحاڵێکى زۆر سەرنجڕاکێشە بۆ بوونى خودا. مانەوەى ئەم پەرتووکە، لە ڕێگەى هەزاران هێرشى دڕندانە و هەوڵى دووبارە بۆ لەناوبردنى، ئەوە دەسەلمێنێت. سەرنجڕاکێشییە بەردەوامە بەناوبانگەکەى، و هەوڵى بەردەوامى جیهانى بۆ وەرگێڕانى بۆ زمانەکانى هەموو هۆز و زمانێک لەسەر زەوى، دەیکاتە بەڵگەیەکى ناوازە و بێهاوتا کە دەبێت لەبەرچاو بگیرێت.
ئەم بەربڵاوترین، بە گشتى ڕێزلێگیراوترین، و بە زۆرى پشتڕاستکراوترین بەڵگەنامەى کۆن، بە تەواوى جێى متمانەیە و بەردەوامە لە بەرزبوونەوە بەسەر مێژوودا بە پێشکەشکردنى شایەتى بێگومان بۆ خودا و ڕاستى. پەرتووکى پیرۆز هیچ کەمتر نییە لە سەروو سروشت.
بێ نمایش یان بانگەشە، ئەم بەڵگەنامە بێ کاتە بانگەشەى ئەوە دەکات کە ووشەى خودایە – ووتەى دڵسۆز، دەسەڵاتدار، نەگۆڕى خوداى باڵادەست، کە ناوبانگى خۆى لەسەر ئەوە دادەنێت: "تۆ لەسەرووى هەموو شتێکەوە ناوت و ووشەى خۆت بەرز کردۆتەوە" (زەبوور 138:2 NIV)؛ "ئەی یەزدان، ووشەى تۆ لە ئاسماندا جێگیرە" (زەبوور 119:89). مەسیحییەکان پشت بە پەرتووکى پیرۆز دەبەستن چونکە ئەوە دەنگى ڕوون و بێ گومانى خوداى باڵادەستە. چونکە ئەوە ووشەى خودایە، پەرتووکى پیرۆز بەڵگەیەکى بێ گومانە بۆ بوونى خودا.
دروستکردن ئەوە دەسەلمێنێت
ئەم پەرتووکە دەسەڵاتدارە پەیامەکەى بە ڕاگەیاندنى بەڵگەیەکى تر بۆ بوونى خودا دەست پێدەکات، تاکە بەڵگەى ڕاستەقینەى زانستى: "لە سەرەتادا خودا ئاسمان و زەوى دروست کرد" (پەیدابوون 1:1). ئەم دە ووشەیە پێنج ڕەچاوکردنى سەرەکى دەخاتە ڕوو بە بڕێکى پێویست بۆ هەتاهەتایەى گەڕان.
1. "لە سەرەتادا"
زانستى بێ خودا هێشتا نەگەیشتووەتە خاڵى دەستپێکى هەموو دۆزینەوە ڕاستەقینەکان، سەرەتا، و بۆیەش ئامادە نییە بۆ ئەوەى تەحەدایەکى باوەڕپێکراو بۆ گێڕانەوەى پەرتووکى پیرۆز لەسەر سەرچاوەکان بکات.
2. "خودا"
زانستى بێ خوداى لایەنگیر "نایدۆزێتەوە" تاوەکو نەگەڕێتەوە بۆ بنەماکان، نەگەڕێتەوە بۆ سەرەتا، نەگەڕێتەوە بۆ ئەو شوێنەى کە تەنها خودا هەیە.
3. "دروستکراو"
خودا هەموو شتێکى هێنایە بوون بە هیچ شتێک جگە لە هێز، وزەى ووشەى زیندووى دەربڕدراوى خۆى.
4. "ئاسمانەکان"
خودا فراوانى بێ پێوانەى گەردوونى دروست کرد، و تەنە ئاسمانییە بێ ژمارەکانى.
5. "و زەوى"
یەکێک لە بچووکترین تەنەکان لە یەکێک لە بچووکترین گەلەستێرەکان بوو بە بنکەى سەرەکى ڕەگەزى مرۆڤ و شانۆى گەورەترین کارەکانى خودا. زەوى بوو بە پایتەختى گەردوونی دروستکراو.
زۆرێک لە زانایان بەردەوامن لە هەوڵەکانیان بۆ لێکدانەوەى بەڵگەى دروستکردن لە ڕێگەى چاوى لایەنگیرى بێ خوداییانەوە، بە شێوەیەکى هەڕەمەکى خودا لە دروستکراوەکەى دوور دەخەنەوە. بەڵام پێشگریمانەى "زانستى" ناوبراویان کە هیچ دروستکەرێک نییە – کە هەموو شتێک وەک ئەنجامى زنجیرەیەک ڕووداوى گەردوونی بێ ڕێنمایى، بێ هەماهەنگى، هەڕەمەکى بوونى هەیە – هیچ تیۆرییەکى ژیرانە و پشتگیریکراو پێشکەش ناکات و بۆیە ناتوانرێت بە کەمترین بڕ زانستى دابنرێت. ئەوان، لە ڕاستیدا، "بازدانێکى باوەڕ"یان هەیە کە بێ سنوور بێباکترە لە باوەڕبوون بە هۆکارێکى یەکەم، دروستکەرێکى ژیر!
کەسێک لەم دواییانەدا لەسەر بێمانایی ڕەچاوکردنى گەردوونێک کە لە هیچ شتێکەوە دروستکراوە لەلایەن خودایەکى باڵادەستەوە، لە کاتێکدا لە هەمان کاتدا گەردوونێکى قبوڵ کرد کە لە هیچ شتێکەوە و بە هیچ شتێک دروستکراوە! وەک چۆن پەرتووکێک پێشگریمانەى نووسەرێکە و ئاسمانبڕێک پێشگریمانەى ئەندازیارێکە، بە هەمان شێوە دروستکردن پێشگریمانەى دروستکەرێکە. مەسیحییەکان بەردەوامن لە پشت بەستن بە پەرتووکى پیرۆز و هەموو دروستکراوەکان وەک بەڵگەى زانستى خۆى؛ پێویستمان بە هیچ شتێکى تر نییە.
زانست ناتوانێت ئەوە ڕەت بکاتەوە
خودا لە بێ باوەڕى زانایانى بێ خودا ناترسێت، و بەرگرییە سوورەکەیان ناچاری ناکات بەڵگەى زیاتر پێشکەش بکات. بەڵگەکان لە پەرتووکى پیرۆز و لە دروستکراوەکاندان – و ئەوە بەسە. بە ڕوونى باسى ئەوى دەکات. ئەوانەى کە ڕەتى دەکەنەوە یان نکۆڵى لێدەکەن، ئەوە بە مەترسییەوە دەکەن. ئەمە لەوانەیە لووتبەرزى دەربکەوێت، و بۆ هەر کەسێک جگە لە خودا وا دەبوو. بەڵام لووتبەرزى لێرەدا زیاتر هی ئەوانەیە کە بەڵگەى دروستکردن ڕەت دەکەنەوە لە کاتێکدا هیچ جێگرەوەیەکى سەلمێنراو پێشکەش ناکەن، بۆ ئەوانەى کە بەردەوام تەحەداى بوونى دەکەن و بە کوێرانە بەردەوامن لە گەڕانى بێ سوودیان بۆ "بەڵگەکان."
ئەو قسە بەناوبانگەی کە دەڵێت، "هیچ کەسێک ئەوەندە کوێر نییە وەک ئەوانەى کە نایانەوێت ببینن،" وادیارە بۆ "زانستێک" دروستکراوە کە بەڵگەکان دەبینێت بەڵام سوورە لەسەر لێکدانەوەى بە هەڵە. ئەم قسەیە لە لێکدەرەوەى پەرتووکى پیرۆزى سەدەى حەڤدەهەم ماتیۆ هێنرى وەرگیراوە کە لە کاتى لێکدانەوەى یەرمیا 5:21-22 نووسیویەتى، کە وادیارە بۆ زانایانى بێ خوداش نووسراوە: "'گوێ لەمە بگرن، ئەی گەلى گێل و بێ مانا، کە چاوتان هەیە بەڵام نابینن، کە گوێتان هەیە بەڵام نابیستن؛ ئایا نابێت لێم بترسن؟' یەزدان دەفەرموێت. 'ئایا نابێت لە ئامادەبوونى مندا بلەرزن؟'"
مەسیحییەکان دان بەوەدا دەنێن کە بۆچوونى دروستکردن لەسەر سەرچاوەکان بە ڕاستى ئایینییە، نەک لەبەر ئەوەى بە هیچ شێوەیەک نادروستە – کە وا نییە – بەڵکو لەبەر ئەوەى تەنها "بە باوەڕ (کە) تێدەگەین کە گەردوون بە فەرمانى خودا دروستکراوە، بە شێوەیەک کە ئەوەى دەبینرێت لەوە دروست نەکراوە کە بینراو بوو" (عیبرانییەکان 11:3). کەواتە باوەڕ چەمکێکى زانستى زۆر زیاترە لەوەى کە بوونێک لە هیچ شتێکەوە سەرهەڵبدات بەبێ هیچ هۆکارێکى سەرچاوەیی.
خودا دروستکەرە
"دروستکەر" یەکەم ناوى خودایە – وەک ئەم نووسراوانە شایەتى دەدەن: پەیدابوون 1 و 2؛ پەیدابوون 14:19-22؛ دواوتار 32:6,18؛ زەبوور 19:1-4؛ 33:6-9؛ یۆحەننا 1:1-3؛ کردار 17:24-28. و دروستکردن ئەو شوێنەیە کە هەموومان یەکەم جار ئەومان تێدا دەبینین. ناتوانرێت بناسرێت جگە لە ناسنامەى دروستکەرەکەى. تەنانەت لە کۆتایی نووسراوەکانیشدا خودا وەک دروستکەر دەبینرێت و پەرستش دەکرێت (بینین 4:11؛ 10:6؛ 14:7).
خودا ئاماژە بە خۆى دەکات وەک "خودایەکى ئیرەیی" (دەرچوون 20:5) کە هیچ بێ ڕێزییەک قبوڵ ناکات. سوورە لەسەر ئەوەى کە بە جددى وەربگیرێت و هەموومان بەرپرسیار دەکات لەم بەڵگە گشتگیرە تێگەیشتووە: "ئەوەى کە دەکرێت دەربارەى خودا بزانرێت بۆ ئەوان ڕوونە، چونکە خودا بۆ ئەوان ڕوونى کردووەتەوە. چونکە لەوەتەى دروستکردنى جیهانەوە تایبەتمەندییە نەبینراوەکانى خودا – هێزى هەتاهەتایی و سروشتى خودایی – بە ڕوونى بینراون، لەوە تێگەیشتوون کە دروستکراوە، بە شێوەیەک کە مرۆڤەکان هیچ بیانوویەکیان نییە" (ڕۆما 1:19-20).
گەڕانێکى تەنها فیکرى بۆ خودا هەرگیز نایدۆزێتەوە. تەنها لە ڕێگەى گەڕانێکەوە دەدۆزرێتەوە کە بە باوەڕێکەوە هان دراوە کە ئەو بوونى هەیە و شایەنى گەڕانە، وەک نووسراوەکە دەڵێت: "بێ باوەڕى مەحاڵە خودا ڕازى بکەیت، چونکە هەر کەسێک دێتە لاى ئەو دەبێت باوەڕى هەبێت کە ئەو بوونى هەیە و پاداشتى ئەوانە دەداتەوە کە بە جددى بە دواىدا دەگەڕێن" (عیبرانییەکان 11:6). کەواتە باوەڕ ڕێبازێکى ڕاستگۆیانە و کراوەیە بۆ خودا. ئەم جۆرە باوەڕە توانامان پێدەدات کە لە دروستکردن تێبگەین، و دەمانباتە ناو پەیوەندییەکى کەسی لەگەڵیدا. خودا بە هیچ شێوەیەکى تر ناتوانرێت بناسرێت.
کێشە ڕاستەقینەکە ئەوەیە...
نەک ئەوەى کە ئایا خودا بوونى هەیە. ئەوەیە... بۆچى هەندێک هێشتا بەرگرى لێدەکەن؟ بۆچى ئەم جۆرە ناچاربوونێک هەیە بۆ ڕەتکردنەوە، نکۆڵیکردن یان قەدەغەکردنى خودا ئەگەر ئەو هەر بوونى نەبێت؟ ئەم پارانۆیایە بە توندى ئاماژە بە بێ متمانەیی جددى بێ خوداکە دەکات بە قەناعەتى خۆى، و بە توندى دژى توانایەتى بۆ تێگەیشتن لە ڕاستى دەدوێت. چۆن دەکرێت ئەوەندە ئاسان بێت باوەڕ بە گەردوونێک بکەیت کە لە هیچ شتێکەوە و بە هیچ کەسێک دروستکراوە، لە کاتێکدا لە هەمان کاتدا بە توندى بەرگرى لە بیرۆکەى دروستکەرێک بکەیت کە بە بوون نەبوو دادەنێن، و بۆیە هیچ هەڕەشەیەک نییە؟
ئەگەر خودا بوونى نەبێت، پێویست ناکات لە سزاکەى بترسن. بەڵام ئەگەر ئەو بوونى هەبێت، ئەوان هەڵبژاردەیان هەیە: قبوڵکردنى پێشنیارى میهرەبانى، ڕزگارى و خۆشگوزەرانى هەتاهەتایی؛ یان ڕەتکردنەوەى و مانەوە لەبەردەم سزاى هەتاهەتایی. "شتێکى ترسناکە کە بکەویتە دەستەکانى خوداى زیندوو... چونکە خوداى ئێمە ئاگرێکى خواردنەوەیە" (عیبرانییەکان 10:31؛ 12:29).
بۆچی دەبێت "بکەونە دەستەکانى" خودایەکى تۆڵەسێنەر کە ئەوان دژایەتییان کردووە لە کاتێکدا دەتوانن خۆیان بخەنە سەر میهرەبانییەکەى و پێشنیارى ڕزگارى هەتاهەتایی و ئاشتى لەگەڵیدا و کوڕەکەى وەربگرن کە پێشتر سزاکەیان لە جەستەى خۆیدا لەسەر خاچ کێشا (1 پەترۆس 3:18؛ 2:24)؟ گوێ لە داواکارى بەزەییدارانەى خودا بگرە: "خودا جیهانى لە مەسیحدا لەگەڵ خۆیدا ئاشت دەکردەوە، گوناهەکانى مرۆڤەکانى لەسەر ئەوان نەژمارد... لەگەڵ خودا ئاشت ببنەوە. خودا ئەوەى کە گوناهى نەبوو کردى بە گوناه بۆ ئێمە، بۆ ئەوەى لە ئەودا ئێمە ببینە ڕاستودروستى خودا" (2 کۆرنسۆس 5:19-21).
