ناوی لێنرا یەعقوب
ناوی یەعقوب، لە عیبرییەوە Ya‘aqov، لە ڕەگی עקבʿqb دێت، بە واتای «شوێنکەوتن، لە دواوە بوون». هەروەها واتای «جێگرەوە، گۆشەگیرکردن، هێرشبردن، تێپەڕاندن» یان «پاژنە» لە وشەی עֲקֵב ʿaqeb دێت. واتایەکی دیکەش «با خودا بیپارێزێت».
لە ناوێکدا چی هەیە؟
ئەگەر بیر لە لەدایکبوونی یەعقوب بکەینەوە، بە ئاسانی تێدەگەین بۆچی دایک و باوکی ناوی لێناوە کە ئاماژە بە «شوێنکەوتن، لە دواوە بوون» و «پاژنە» دەکات. لە کۆتاییدا، هاتنە دنیای ئەو دوای لەدایکبوونی برا دووانەکەی بوو، کە پاژنەی پێی گرتبوو (سەرەتاکان ٢٥:٢٦). لە لایەکی ترەوە، هیچ دایک و باوکێک بە ئەگەری زۆر ناوی کوڕەکەیان نانێن جێگرەوە، گۆشەگیرکەر، هێرشبەر یان ئەوەی کە تێدەپەڕێنێت! بەڵام ئەم ناوانە لەگەڵ ناوی «یەعقوب»دا هاتن، و بە درێژایی ساڵانی ژیانیشی سەلماندی کە ڕاستن. بە خۆشحاڵییەوە، واتای «با خودا بیپارێزێت»یش بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر هاتە دی.
ڕەنگە بپرسین ئایا دەتوانین فێربوونێک لە واتاکانی ناوی یەعقوبەوە وەربگرین. ڕۆما ١٥:٤ (NKJV) بە سادەیی بیرمان دەهێنێتەوە: «هەر شتێک پێشتر نووسرابێت، بۆ فێربوونی ئێمە نووسراوە، بۆ ئەوەی ئێمە لە ڕێگەی ئارامگرتن و دڵنەوایی کتێبی پیرۆزەوە هیوا وەرگرین.» شتێک هەیە بۆ فێربوون!
یەعقوب هەر لە سەرەتاوە پیاوێکی فێڵباز بوو. ئایا بە سروشتی دەیزانی کە ڕاگەیەندراوە «گەورەکە خزمەتی بچووکەکە دەکات» (سەرەتاکان ٢٥:٢٣)؟ بە ئەگەری زۆر نا، بەڵام گرتنی پاژنەی پێی براکەی پشتڕاستی کردەوە کە کێبڕکێکە دەستی پێکردووە (بڕوانە ئایەتی ٢٦). زۆر قورس نییە نموونە لە کارەکانی بدۆزینەوە کاتێک گەورەتر بوو کە لەگەڵ واتاکانی «یەعقوب»دا دەگونجێن.
جێگرەوە – «بۆ ئەوەی جێگەی بگرێتەوە و شوێنی بگرێتەوە». وەک گەنجێک یەعقوب بەدوای مافی نۆبەرەی براکەیدا دەگەڕا بۆ ئەوەی یەکەم بێت لە پێشینەی میراتدا. بە دڵڕەقی ئەم مافەی لە برا برسییەکەی کڕی بە کاسەیەکی شۆربای نیسک (ئایەتەکانی ٢٩-٣٤).
گۆشەگیرکردن – «دۆزینەوەی ڕێگەیەک بە دەوری [ئاستەنگێکدا]». بە هەڵە بەدەستهێنانی بەرەکەتی نۆبەرە کارێکی سادە نەبوو، چونکە یەعقوب گەنجێکی پێست ساف و ماڵی بوو. برا گەورەکەی موودار بوو و بۆنی دارستانی لێدەهات. لەبەر ئەوە، فێڵێک داڕێژرا بۆ فریودانی باوکی. بە جلوبەرگی عیسۆوە، دەست و قۆڵ و بەشی سافی ملی بە پێستی بزنە بچووکەکان داپۆشرابوو، یەعقوب گۆشتی خۆشی دایکی برد بۆ باوکی و فریوی دا بۆ ئەوەی بەرەکەتی نۆبەرە بەدەست بهێنێت (سەرەتاکان ٢٧).
هێرشبردن – «بە توندی هێرشبردن؛ دەستدرێژی کردن». بە دزینی بەرەکەتەکە بە فێڵ، یەعقوب هێرشی کردە سەر باوکی بە مەبەست فریوی دا. هەرچەندە یاساکە هێشتا نەدرابوو، بەڵام ویژدان لەم فێڵبازەدا هەبوو و دەیزانی کە پلانی دایکی هەڵەیە. لە ڕاستیدا، ئەو پرسیاری لە دایکی کردبوو دەربارەی ئاشکرابوونی و نیگەران بوو لە ئەگەری لێکەوتەکان. جگە لەوەش، ڕۆما ٢:١٢ دەڵێت: «هەرچەندە بێ یاسا گوناهیان کردبێت، بێ یاسا لەناو دەچن.» هێرشەکەی یەعقوبیش دژی یەزدان بوو، گوناهێک بوو دژی فەرمانی خودا وەک دواتر لە فەرمانەکەدا دەربڕدرا: «ڕێز لە باوک و دایکت بگرە» (دەرچوون ٢٠:١٢).
کەسانی دیکەش هەبوون کە یەعقوب هەوڵی دا فریویان بدات. ئەو هەموو شتێکی کرد بۆ ئەوەی زۆرترین ڕانەمەڕی خەزووری بەدەست بهێنێت (سەرەتاکان ٣٠:٣٧-٤٣)، بەبێ ئەوەی بزانێت کە لە ڕاستیدا یەزدان بوو کە سامانەکەی پێدەبەخشی. لە بابەتێکی جددیتردا، کاتێک یەعقوب بۆ یەکەم جار لە براکەی ڕایکرد، بەرەو ماڵی مامی لە حاران، خودا لە بێتێل چاوی بە یەعقوب کەوت. لەوێ یەزدان بەڵێنی دا کە بیپارێزێت و بیگەڕێنێتەوە بۆ خاکی بەڵێندراو (٢٨:١٣-١٥). یەعقوب وەڵامی دایەوە کە ئەگەر وا بێت، لە هەموو ئەوەی یەزدان پێی دەبەخشێت، دەیەک دەدات بە خودا. بەداخەوە، هیچ تۆمارێک لە کتێبی پیرۆزدا نییە کە ئەو بەڵێنەی بەجێهێنابێت. ئایا ئەو خودای تاڵان کرد؟ ئەگەر وای کردبێت، ئەوا هێرشێکی دیکە بوو دژی خودای زیندوو (مەلاخی ٣:٨)!
تێپەڕاندن – زۆر دوور ڕۆیشتن. کاتێک گەڕایەوە بۆ خاکی بەڵێندراو، یەعقوب لەگەڵ پیاوێکدا زۆرانبازی کرد، کە مەسیحی پێش جەستەبوون بوو. کاتێک یەعقوب دەستی کرد بە زاڵبوون، پیاوەکە دەستی لە ڕانی یەعقوب دا و لە جێگەی خۆی دەریهێنا. یەعقوب لە هەوڵەکەیدا لە توانای خۆی تێپەڕیبوو بۆ زاڵبوون، بەڵام ئەم ڕووداوە وای لێکرد باوەڕ بهێنێت. ئەو قبوڵی کرد کە ناوی بە ڕاستی یەعقوبە، جێگرەوەکە. بەڵام، دەستی کرد بە ناونانی «ئیسرائیل»، بە واتای یەکێک کە لەگەڵ خودادا زاڵ دەبێت! چ شتێکی سەرسوڕهێنەرە کە لە پیاوێکی فێڵبازەوە بگۆڕدرێت بۆ یەکێک کە لەلای خودا پەسەندە!
با خودا بیپارێزێت. لە هەموو پیلانە بەرهەمدارەکانی یەعقوبدا، چالاکییەکانی خۆی نەبوون کە وای لێکرد سەرکەوتوو بێت. بەڵکو، خودای زیندوو، کە بەسەر ویستی یەعقوبدا زاڵ بوو، وای لێکرد بە هێزی خۆی سەرکەوتوو بێت. ئەمە بە تەواوی ئەوە بوو کە خودا لە یەکەم سەردانیدا بۆ بێتێل بەڵێنی پێدابوو: «سەیری بکە، من لەگەڵ تۆم و لە هەر شوێنێک بڕۆیت دەتپارێزم» (سەرەتاکان ٢٨:١٥). دەستی نادیاری خودا بۆ پاراستن و بەرەکەت لەسەر یەعقوب بوو تەنانەت پێش ئەوەی دیداری ڕزگارکەرانەی لەگەڵ پیاوەکە لە پەنیێل هەبێت. ناوی پەنیێل، کە یەعقوب لەگەڵ خودادا زۆرانبازی کرد، واتای «من خودام ڕووبەڕوو بینیوە، و ژیانم پارێزراوە» دەگەیەنێت. دواتر، یەزدان هەروەها لە هەڕەشەی مردنی پێشووی عیسۆ و لە دوژمنە ئەگەرییەکان لە خاکی بەڵێندراودا پاراستی.
هێنانی ئەمە بۆ ئێستا
چۆن بوو کە پیاوێکی فێڵباز وەک یەعقوب، بە لەبەرچاوگرتنی هەموو لێکدانەوەکانی ناوی کە ئەو بەپێی ئەوان ژیا، توانی لەلای خودای زیندوو پەسەند بێت؟ وەڵامەکە لەلایەن خوداوە دراوە، کە ڕایگەیاند: «من بەخشندە دەبم بۆ ئەوەی کە دەمەوێت بەخشندە بم، و بەزەییم پێدا دێتەوە بۆ ئەوەی کە دەمەوێت بەزەییم پێدا بێتەوە» (دەرچوون ٣٣:١٩). هەر یەکێک لە ئێمە کە متمانەمان بە ڕزگارکەرەکەمان کردووە، ڕەنگە بزانین کە تەنانەت پێش ئەوەی ڕزگار بین، یەزدان فریشتەکانی دابین کرد بۆ خزمەتکردنمان کە «میراتگری ڕزگاری» دەبن (عیبرانییەکان ١:١٤). و ئێمە چی بووین؟ ڕۆما ٣:٢٣ هەموومان وەک گوناهبار ناودێر دەکات. زۆربەمان ڕەنگە بیرمان کردبێتەوە کە ئێمە ئەوەندە خراپ نەبووین، بەڵام، بە ڕەچاوکردنێکی ڕاستگۆیانە، دەبینین کە ئێمە گوناهبارین! بە خۆشحاڵییەوە، ١ کۆرنسۆس ٦:١١ دەڵێت: «شۆردراونەتەوە... پیرۆز کراون... لە ناوی یەزدان عیسادا و بە ڕۆحی خوداکەمان ڕاست کراونەتەوە.» یەزدان چاودێریمان دەکات و بە نیعمەتی خۆی ڕزگاری کردین، نەک لەبەر ئەوەی ئێمە سەرسوڕهێنەر بووین، بەڵکو لەبەر ئەوەی ئێمە گوناهبار بووین. بە نیعمەتی خۆی ڕایگەیاند: «من نەهاتووم بانگی ڕاستودروستان بکەم، بەڵکو گوناهباران بۆ تۆبەکردن» (لۆقا ٥:٣٢). تەنانەت ئەمڕۆش، دوای ڕزگاربوون، ئێمە وەک فێڵبازێک هەڵسوکەوت دەکەین و پێویستە دان بە گوناهەکانماندا بنێین، و دووبارە نیعمەتی ئەو لە لێخۆشبوون لە گوناهەکانمان و پاککردنەوەمان لە هەموو ناڕاستییەکدا ببینین (١ یۆحەننا ١:٩). چ ڕزگارکەرێک!
یەعقوب زیاتر لە ٣٥ ساڵ ژیانێکی خراپی بەسەر برد و تەنها دوای زۆرانبازی لەگەڵ یەزداندا بۆ ماوەیەک، خودای ناسی. یەزدان ویستی خۆسەپێنی یەعقوبی شکاند بۆ ئەوەی لە ڕێگاکانی ڕزگاری بکات و بەرەو خودای زیندووی ببات. ئایا تۆ، خوێنەری بەڕێز، هێشتا تەنها بۆ خۆت دەژیت؟ چەند دەمێک لەگەڵ خودادا شەڕ دەکەیت؟ دەستی پێوە بگرە بۆ بەرەکەتی ڕزگاری (بڕوانە سەرەتاکان ٣٢:٢٦). ئەو ناوی تۆ لە گوناهبارەوە بۆ پیرۆز دەگۆڕێت!
تێبینییەکان
- سەنتەری منداڵان.
- «چونکە هەمووان گوناهیان کردووە و لە شکۆمەندی خودا کەمترن.»
- «و ئەو [پیاوەکەی کە لەگەڵ یەعقوب زۆرانبازی کرد] گوتی: 'بمبە، چونکە ڕۆژ دەشکێتەوە.' بەڵام ئەو [یەعقوب] گوتی: 'ناتبەنم مەگەر بەرەکەتدارم بکەیت!'»
لە لایەن جی. ئێچ. بی."
