یەزدان – ئاشتیخوازمان و نموونەمان
یەکێک لە پێناسەکانی ئاشتی بریتییە لە «پەیوەندییە هاوسەنگەکان لە نێوان (1) خودا و مرۆڤەکان؛ (2) مرۆڤەکان و مرۆڤەکان؛ یان (3) نەتەوە و نەتەوە» (و. ئی. ڤاین). کەواتە ئاشتیخواز کەسێکە کە هەوڵ دەدات هاوسەنگی بهێنێتە ناو پەیوەندییەکانەوە. تەنها مەسیح دەیتوانی ئاشتی لەگەڵ خودا پێمان ببەخشێت. بەڵام، هەریەکێک لە ئێمە دەتوانین هەوڵ بدەین ئاشتی بهێنینە ناو پەیوەندییەکانی ناو بازنەی کاریگەریمانەوە. لە کۆتاییدا، خودی یەزدان عیسا ئاشتی تەنانەت لە نێوان نەتەوەکانیشدا دەهێنێت لە کاتی حوکمڕانی 1000 ساڵەی ڕاستودروستیدا.
با سەیری هەندێک بەشی کتێبی پیرۆز بکەین سەبارەت بە ئاشتی.
ئاشتی لەگەڵ خودا
بە خوێنی خاچەکەی ئاشتی دروست کرد. —کۆلۆسی 1:20 JND
سەرەتا، دەمانەوێت بیر لەوە بکەینەوە کە چۆن مەسیح ئاشتی لە نێوان خودا و مرۆڤایەتیدا بەردەست کردووە. کوڕی خودا لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە (یۆحەننا 6:38)، ژیانێکی بێ خەوشی بەسەر برد، و پاشان چووە سەر خاچی گۆلگۆتا بۆ ئەوەی ئەم ئاشتییە دروست بکات. هەندێک جار پرسیارەکە دەکرێت، «ئایا تۆ ئاشتیت لەگەڵ خودا دروست کردووە؟» لە کاتێکدا پرسیارەکە لەوانەیە مەبەستێکی باشی هەبێت، لە ڕاستیدا هەڵەیە. ئێمە هەرگیز ناتوانین ئاشتی خۆمان لەگەڵ خودا دروست بکەین. تەنها یەزدان عیسا دەیتوانی ئەوە بکات، و هەواڵە خۆشەکە ئەوەیە کە ئەو کردوویەتی!
وەک ئایەتەکەمان دەڵێت، ئەو ئاشتی دروست کردووە لە ڕێگەی ئەو خوێنەی کە لەسەر خاچەکە ڕشتی. بە واتایەکی تر بۆ ئەوەی ئاشتی دابمەزرێت، ئەو دەبوو بمرێت و خوێنە گرانبەهاکەی بڕژێت. هیچ فریشتەیەک نەیدەتوانی ئاشتی لە نێوان خودا و مرۆڤایەتیدا دروست بکات. هیچ یەکێک لە پیاوە گەورەکانی ئەم زەوییە نەیدەتوانی ئەم ئاشتییە دروست بکات – نە سەرۆک، نە سەرۆک وەزیران یان ملیاردێرێکی دەوڵەمەند. تەنها مەسیح دەیتوانی ئەوە بکات. دەخوێنینەوە: «یەک خودا هەیە، و یەک نێوەندگیر لە نێوان خودا و مرۆڤەکاندا، پیاوەکە عیسای مەسیح» (1 تیمۆساوس 2:5 KJV). یەزدان عیسا نێوەندگیرە. ئەمە واتای ئەوەیە کە ئەو دەیتوانی خودا لەبەردەم مرۆڤەکاندا، و مرۆڤەکان لەبەردەم خودادا نوێنەرایەتی بکات. کارەکەی – و تەنها کارەکەی – ئاشتی هێناوە بۆ ئەوانەی باوەڕ دەهێنن. «کەواتە، بە باوەڕ ڕاستودروست کراین، ئاشتی لەگەڵ خودا هەیە لە ڕێگەی گەورەمان عیسای مەسیحەوە» (ڕۆما 5:1).
خوێنەری بەڕێز، ئایا تۆ چێژ لەم ئاشتییە جێگیرە لەگەڵ خودا وەردەگریت؟ ئەگەر نا، ئەمڕۆ باوەڕ بهێنە کە مەسیح گوناهەکانی تۆی لەسەر خاچەکە هەڵگرتووە، و هەموو شتێکی لەسەر ناوی تۆ لەگەڵ خودایەکی پیرۆزدا یەکلایی کردووەتەوە. ئەو ئازاری چەشت، بۆ ئەوەی تۆ ئازاد بیت و چێژ لەم ئاشتییە وەرگریت. تۆ دەتوانیت ئەمڕۆ لەم ئاشتییەدا پشوو بدەیت کە ئەو دروستی کردووە!
ئاشتی لەگەڵ خەڵکی دیکە
ئەگەر بکرێت، تا ئەو ڕادەیەی کە پشت بە تۆ دەبەستێت، بە ئاشتی لەگەڵ هەموو پیاواندا بژی. —ڕۆما 12:18 JND خۆزگە بە ئاشتیخوازان، چونکە ئەوان بە کوڕانی خودا ناودەبرێن. —مەتتا 5:9
ئێمە لە ڕۆژێکدا دەژین کە دەبینین کتێبی پیرۆز لە تیتۆس 3:3 لەبەردەم چاوماندا جێبەجێ دەکرێت، چونکە خەڵک «ڕق لێبوونەوە و ڕق لێگرتنی یەکترن.» توندوتیژی و گەندەڵی، ئەو دوو شتەی کە جیهانیان پێش لافاوەکەی نوح (پەیدابوون 6:11) تایبەتمەند کردبوو، زۆر جیهانمان ئەمڕۆ تایبەتمەند دەکەن. کوشتن، تێکچوونی خێزان، دراوسێی ناڕازی – ئێمە لە جیهانێکدا دەژین کە ئاشتی لە نێوان خەڵکدا نزیکەی مەحاڵ دەردەکەوێت. بەداخەوە، ئەمە زۆرجار لە نێوان باوەڕدارانی ڕاستەقینەشدا ڕاستە. کتێبی پیرۆزەکانی سەرەوە بیرمان دەهێننەوە کە دەبێت هەوڵ بدەین بە ئاشتی لەگەڵ هەموو پیاواندا بژین. با هەندێک نموونە، چ باش و چ خراپ، لەبەرچاو بگرین.
ئەبرام و لوت
و ئەبرام بە لۆتی گوت، تکایە با هیچ ناکۆکییەک لە نێوان من و تۆدا نەبێت، و لە نێوان شوانەکانی من و شوانەکانی تۆدا، چونکە ئێمە براین. ئایا هەموو خاکەکە لەبەردەمتدا نییە؟ تکایە، خۆت لە من جیا بکەرەوە: ئەگەر بۆ چەپ، ئەوا من ڕاست دەگرم؛ و ئەگەر بۆ ڕاست، ئەوا من چەپ دەگرم. —پەیدابوون 13:8-9
دوای گەڕانەوەیان لە میسر، ئەبرام و لوت هەردووکیان مێگەلی گەورەی مانگایان هەبوو، و ناکۆکی لە نێوان شوانەکانی ئەبرام و شوانەکانی لوتدا هەبوو. بۆ چارەسەرکردنی ناکۆکییەکە لە نێوانیاندا، ئەبرام پێشنیاری کرد کە لوت خاکەکە هەڵبژێرێت، و ڕایگەیاند کە هەر کامێک لوت هەڵبژێرێت، ئەبرام بەشەکەی تری خاکەکە وەردەگرێت. ئەگەر لوت بۆ چەپ بڕۆیشتایە، ئەبرام بۆ ڕاست دەڕۆیشت. ئەگەر لوت ڕاستی هەڵبژاردایە، ئەبرام چەپی وەردەگرت. ئەمە زۆر بەخشندەیی بوو لە ئەبرامەوە، چونکە هەموو بەڵێنەکانی خودا بە ئەو درابوون. بەڵام ئەبرام توانی شوێنی نزمتر بگرێت و بەم شێوەیە هاوسەنگی لە نێوان خۆی و لوت و خزمەتکارەکانیاندا بهێنێت.
چەند جارێک شانازی ناکۆکی دروست دەکات! ئایا من، ئایا تۆ، ئامادەیت شوێنی نزمتر بگریت بۆ ئەوەی ئاشتی دروست بکەیت؟
داود و ئەبشالۆم
و داود بۆ کوڕەکەی [ئەبشالۆم] شیوەنی گێڕا... و پاشا داود ئارەزووی دەکرد بچێتە لای ئەبشالۆم. —2 ساموێل 13:37،39
دوای ئەوەی ئەمنۆنی کوڕی داود دەستدرێژی سێکسی کردە سەر تەماری خوشکەزای، داود هیچ شتێکی نەکرد. پاشان ئەبشالۆم تۆڵەی کردەوە بە کوشتنی ئەمنۆن و هەڵات بۆ گێرار. داود زۆر خەمبار بوو بۆ ئەبشالۆم، و لە کۆتاییدا لەگەڵ کوڕەکەیدا ئاشت بووەوە. وادیار بوو کە ئاشتی دروست کرابوو، بەڵام ئایا بەڕاستی وا بوو؟ هەوڵێک بۆ ئاشتی دروست کرا بەبێ مامەڵەکردن لەگەڵ کوشتنی ئەمنۆن. بەڵام ئاشتی دەبێت لەسەر ڕاستودروستی بێت، «کاری ڕاستودروستی [ئاشتییە]» (ئیشایا 32:17). چونکە گوناهی ئەبشالۆم هەرگیز مامەڵەی لەگەڵدا نەکرا، لە کۆتاییدا ئەو دژی باوکی خۆی یاخی بوو. لەبری ئاشتی، شەڕی ناوخۆیی لە ئیسرائیلدا هەبوو!
لە هەوڵدان بۆ دروستکردنی ئاشتی، دەبێت هەمیشە گوناه بە شێوەیەکی ڕاستودروست مامەڵەی لەگەڵدا بکرێت، نەک تەنها وەک داود کردی، لە ژێر فەرشەکەدا بشاردرێتەوە. ئەگەرنا لەوانەیە دەرئەنجامی جددی تر هەبێت!
یەهۆشافات و ئەحاب
و یەهوو کوڕی حەنانی پێغەمبەر هاتە دەرەوە بۆ چاوپێکەوتنی، و بە پاشا یەهۆشافاتی گوت، ئایا دەبێت یارمەتی بێدینەکان بدەیت، و ئەوانە خۆشبوێت کە ڕق لە یەزدان دەگرن؟ —2 کتێبی پاشاکان 19:2 KJV لەگەڵ بێباوەڕاندا بە یەکسانی جووت مەبن: چونکە چ هاوبەشییەک ڕاستودروستی لەگەڵ ناڕاستودروستیدا هەیە؟ و چ هاوبەشییەک ڕووناکی لەگەڵ تاریکیدا هەیە؟ —2 کۆرنسۆس 6:14-15
یەهۆشافات، پاشای شانشینی باشووری یەهودا، لەگەڵ ئەحاب، پاشای شانشینی باکووری ئیسرائیل، ئاشتی کرد. ئەمە باش بوو. بەڵام، یەهۆشافات لەوە زیاتر ڕۆیشت و «پەیوەندی لەگەڵ ئەحاب» دروست کرد، واتە یەهۆشافات پەیوەندییەکی لەگەڵیدا پەرەپێدا بەوەی کچەکەی بە کوڕەکەی ئەحاب شوو بکات (2 کتێبی پاشاکان 18:1). ئەمە دواتر کارەساتێکی لە یەهودادا دروست کرد، چونکە هێڵی شاهانەی داود نزیکەی بە تەواوی لەلایەن عەتالیای کچی ئەحابەوە لەناو برا (2 کتێبی پاشاکان 22:10-12). یەهۆشافات هەروەها لە هاوپەیمانییەکی سەربازیدا لەگەڵ ئەحابدا بەشدار بوو و نزیکەی ژیانی لەدەست دا (18:2-34).
ژیان بە ئاشتی لەگەڵ بێباوەڕاندا گونجاوە: «ئەگەر بکرێت، تا ئەو ڕادەیەی کە پشت بە تۆ دەبەستێت، بە ئاشتی لەگەڵ هەموو پیاواندا بژی...» (ڕۆما 12:18 JND). بەڵام، نابێت «بە یەکسانی لەگەڵ بێباوەڕاندا جووت بین» (2 کۆرنسۆس 6:14 KJV). باوەڕدارێک نابێت شوو بە بێباوەڕێک بکات یان تەنانەت لە هاوبەشییەکی بازرگانیدا لەگەڵ کەسێکی بێباوەڕدا بەشدار بێت. و، چۆن بێباوەڕێک دەتوانێت لە کاری یەزداندا لەگەڵماندا بەشدار بێت؟ مەحاڵە!
لەوانەیە زۆر بێباوەڕ لە قوتابخانە، کار یان لە بازنەی ناسیاوان و هاوڕێیانماندا بناسین. بەڵام، نابێت لە ناگوێڕایەڵییەکانیاندا بەرامبەر بە خودا بەشدار بین یان ستانداردەکانی وشەی خودا تێک بدەین، تەنانەت لە پێناوی ئاشتیدا لەگەڵیان.
ئیۆدیا و سینتیچێ
ئیۆدیا هان دەدەم، و سینتیچێ هان دەدەم، کە لە یەزداندا یەک بیر بن؛ بەڵێ، تۆش داوات لێ دەکەم، هاوکارە ڕاستەقینە، یارمەتییان بدە. —فیلیپی 4:2-3 JND
ئیۆدیا و سینتیچێ هەردووکیان باوەڕدار بوون. دەبێت شۆک بووبن کاتێک بیستوویانە نێردراو ڕاستەوخۆ لە نامەکەیدا بۆ کۆمەڵەی مەسیحییەکان لە فیلیپی ناویان دەبات! بەڵام، تەنانەت ناکۆکی لە نێوان دوو خوشکیشدا لە یەزداندا دەتوانێت زۆر زیانبەخش بێت بۆ کۆبوونەوەیەکی ناوخۆیی مەسیحییەکان. پۆڵس ئەم ڕاستییەی ناسیوە. بۆیە، هەوڵی دا وەک ئاشتیخوازێک کار بکات بە هاندانیان بۆ ئەوەی لە یەزداندا یەک بیر بن. ئەو هەروەها داوای لە برایەکی ناوخۆیی کرد، کە ناوی لێنا «هاوکارە ڕاستەقینە»، بۆ ئەوەی یارمەتی ئەم دوو خوشکە بدات بۆ ئاشت بوونەوە. هەندێک لە لێکۆڵەرانی کتێبی پیرۆز پێشنیار دەکەن کە «هاوکارە ڕاستەقینە» لەوانەیە ناوی ڕاستەقینەی پیاوێک بووبێت لە کۆمەڵەکەدا. بەڵام، لەوانەیە تەنها کەسایەتییەکەی بووبێت وەک هاوکارێک لەگەڵ پۆڵسدا، کە نێردراو دەیتوانی متمانەی پێ بکات بۆ ئەوەی وەک ئاشتیخوازێک بەرامبەر بەم دوو خوشکە کار بکات.
خوشکە خۆشەویستەکانم لە مەسیحدا، لە کاتێکدا ڕۆڵی ئێوە لە نێوان گەلی یەزداندا گشتی نییە – هەرچەندە ئێمە بەهای دەنگەکانتان لە گۆرانی وتن و لە گوتنی «ئامین» دەزانین – هێشتا زۆر گرنگە. وەک براکان، ئێمە زۆر پێویستمان بە نوێژ و هاندانەکانتانە. هەروەها بزانن کە لە کاتێکدا یەزدان دەتوانێت ئێوە بۆ بەرەکەتێکی گەورە لە نێوان گەلەکەیدا بەکاربهێنێت، هەر ناکۆکییەک لە نێوان خوشکەکاندا کاریگەرییەکی نەرێنی لەسەر هەموو کۆبوونەوەی پیرۆزانی خودا دەبێت، هەروەک چۆن ناکۆکی لە نێوان براکاندا لە یەزداندا هەیەتی.
ئاشتی لە نێوان نەتەوەکاندا
ناوی لێ دەنرێت... میری ئاشتی. —ئیشایا 9:6 KJV
سەرەڕای پەیماننامەکانی ئاشتی، ئاگربەستەکان و ڕێکخراوە نێودەوڵەتییەکان کە ئامانجیان هێنانی ئاشتییە بۆ ئەم جیهانە، هێشتا زۆر ناکۆکی و شەڕ هەیە. ئێمە مەسیحییەکان چاوەڕێی ئەو ڕۆژە نایابە دەکەین کاتێک یەزدان عیسا بە هێز و شکۆمەندییەکی گەورەوە دەگەڕێتەوە بۆ ئەوەی هەموو شتێک بۆ خۆی ملکەچ بکات (مەتتا 24:30؛ مەرقۆس 13:26). تەنها ئەو دەتوانێت وای لێ بکات نەتەوەکان «شمشێرەکانیان بکەنە داس»، و دڵنیا بێت لەوەی کە «ئیتر شەڕ فێر نابن» (ئیشایا 2:4). لەو 1000 ساڵەدا کە مەسیح وەک پاشای پاشاکان و گەورەی گەورەکان حوکمڕانی دەکات، «زۆری ئاشتی» دەبێت (زەبوور 72:7) – ئیتر هیچ شەڕ یان ناکۆکییەک لە هیچ جۆرێکدا نابێت! وەک ئاشتیخوازە گەورەکە ئەو لە کۆتاییدا ئاشتی لەم زەوییە ماندووە لە ناکۆکییەکاندا دادەمەزرێنێت. ئەو یەکەم جار هات بۆ دامەزراندنی ئاشتی لەگەڵ خودا. ئەو دووبارە دێتەوە بۆ دامەزراندنی ئاشتی لە نێوان نەتەوەکاندا. چەند گەورەیە ئەو و ئێستا شایستەی پەرستش و ستایشمانە!
پوختە
کاتێک چاوەڕێی گەڕانەوەی نزیکی مەسیح دەکەین، سەرەتا بۆ کەنیسەکەی و پاشان لەگەڵ پیرۆزەکانی بۆ حوکمڕانی، با هەوڵ بدەین چێژ لەو ئاشتییە وەربگرین کە ئەو بۆ ئێمەی لەگەڵ خودا دروست کردووە لە ڕێگەی ئەو خوێنەی کە لەسەر خاچەکە ڕشتی. با هەروەها هەوڵ بدەین بە ئاشتی لەگەڵ یەکتردا بژین – لەگەڵ بێباوەڕان و لەگەڵ باوەڕدارانی ڕاستەقینە – بەبێ تێکدانی ستانداردەکانی خودا.
بە قسەکانی یەزدان کۆتایی پێ دەهێنین: «خۆزگە بە ئاشتیخوازان، چونکە ئەوان بە کوڕانی خودا ناودەبرێن» (مەتتا 5:9 NKJV).
لە نووسینی کێڤن کوارتێل
«خۆزگە بە ئاشتیخوازان»
ئەگەر بمانەوێت ڕووبەڕووی شەیتان و فێڵەکانی ببینەوە، بۆ بەرەنگاربوونەوەی شەیتان، دەبێت پیاوانی ئاشتی بین لە نێوان گەلی خودادا. هەڵە، فێرکاری و ڕەوشتی، دەبێت بە توندی و بە بەردەوامی ڕووبەڕووی ببنەوە. بەڵام لەوەڕگەی مەڕەکانی مەسیح نابێت بکرێتە گۆڕەپانی شەڕ – مەگەر بەڕاستی دوژمن هاتبێتە ناوی، کە ئەوکاتە دەبێت دەربکرێت. بەڵام بۆ شەڕکردن لەگەڵ براکانمان نییە. با هیچ ناکۆکییەک لە نێوان من و تۆدا نەبێت، چونکە ئێمە براین. چەند جارێک ئەمە لەبیر دەکرێت. سووکایەتییە کەسییەکان و ناڕەزایەتییە تایبەتییەکان دەکرێنە بابەتی ناکۆکی. نامۆبوون و ناکۆکی دێنە ناوەوە، و پێش ئەوەی بزانین گەلی خودا دەخرێنە ناو ئاژاوە، ڕۆحی پیرۆز خەمبار دەبێت و شایەتی و کاری خودا ڕێگری لێ دەکرێت. خۆشحاڵە ئەو کەسەی کە لە کاتێکی وادا بە هێمنی لە ئامادەبوونی خودادا دەمێنێتەوە، و تەنها یەک ئامانجی هەیە، شکۆمەندی مەسیح، لە لابردنی خراپە، و بەم شێوەیە چاککردنەوەی کەلێنەکە. با ئارەزووی ئەوە بکەین کە ئاشتیخواز بین. ئاسان نییە؛ لە هەردوو لایەنەوە تۆمەتمان لێ دەگیرێت، بەڵام ئەگەر هەمووانمان خۆشبوێت، خزمەتی هەمووان بکەین، و دڵسۆز بین بۆ یەزدان، ڕەزامەندی ئەو بەهای هەموو شتێکە، و مەڕە ترساوەکان و مەڕەکان دەبینین کە دووبارە لە لەوەڕگە سەوزەکاندا پاڵ دەکەون. —ساڵنامە و ڕاوێژکار، 1914
