ئیشبۆشەت

پیاوی شەرمەزاری

بچووکترین کوڕی چوار کوڕەکەی شاول، و ئەو داوای تەختی پاشایەتی کرد لەدوای مردنی باوکی و برا گەورەکانی. دیارە ئەو دەست بە حوکمڕانی نەکرد تا پێنج ساڵ دواتر، و پاشان دوو ساڵ حوکمڕانی کرد، بەسەر هەموو هۆزەکاندا جگە لە یەهودا، بنیامین، و ڕەنگە شیمۆن. ئەو لەلایەن ئەبنەر، سەرۆکی سوپای شاولەوە پشتیوانی دەکرا؛ بەڵام بارەگای سەرەکی خۆی لە مەحەنەیم، ڕۆژهەڵاتی ئوردون دانا. جەنگێکی درێژخایەن لە نێوان هەردوو ماڵەکەدا هەبوو، بەڵام داود بەهێزتر و بەهێزتر دەبوو، و ئیش-بۆشەت لاوازتر و لاوازتر دەبوو. شانازی ئەبنەر بە قووڵی بریندار بوو بەهۆی ناڕەزایەتییەک لە ئیش-بۆشەتەوە، و ئەو یاخی بوو بۆ داود، و پاشان قسەی لەگەڵ پیرانی ئیسرائیل کرد لە بەرژەوەندی داود. دوای کوشتنی ناپاکانەی ئەبنەر لەلایەن یۆئاب، بەعانا و ڕێچاب، سەرۆکەکانی گرووپەکان، ئیش-بۆشەتیان کوشت کاتێک لەسەر جێگاکەی پاڵکەوتبوو، و سەریان بڕی و هێنایان بۆ داود، بێگومان چاوەڕێی پاداشت بوون؛ بەڵام ئەوان دەستبەجێ کوژران، چونکە داود نەیدەتوانی ئەو خراپەکارییە پەسەند بکات. داود پاشان کرا بە پاشای هەموو هۆزەکان، چونکە هەڵبژێردراو و دەستنیشانکراوی خودا بوو. 2 ساموێل 2:8-17؛ 2 ساموێل 3:6-16؛ 2 ساموێل 4:5-12. دیارە ئیش-بۆشەت لە 1 کڕۆنیک 8:33؛ 1 کڕۆنیک 9:39 بە ئیش-بەعەل ناودەبرێت.

1. چوارەمین کوڕی شاول؛ لەدوای مردنی باوکی و سێ برای لەسەر کێوی گیلبۆع، ئەو بۆ ماوەی حەوت ساڵ لەسەر تەختی ئیسرائیل لەگەڵ داود کێبڕکێی کرد. لەلایەن داودەوە بەسەر ئوردوندا دەرکرا، بارەگای سەرەکی خۆی لە مەحەنەیم دانا، لەوێ، دوای ئەوەی لەلایەن ئەبنەرەوە جێهێڵدرا، لەلایەن دوو لە سەرۆکەکانییەوە کوژرا. ناوی لە 1 کڕۆنیک 8:33؛ 1 کڕۆنیک 9:39 وەک ئیش-بەعەل هاتووە. هەمان گۆڕانکاری لە ناوی کوڕەکەی یۆناتان مێفیبۆشەت یان مێریببەعەل و لە حاڵەتی یەروببەعەل یان یەروببەشەتدا دەبینین؛ بە هەمان شێوە، بێلیادا و ئیلیادامان هەیە. لە 1 ساموێل 14:49 ئیشبەعەل بووە بە ئیشڤی، کە ئەویش بە نۆرەی خۆی گەندەڵییەکە بۆ ئیشیا، یان 'پیاوی یەهوە'. گۆڕینی ئیش-بەعەل، 'پیاوی بەعەل'، بۆ ئیشبۆشەت، 'پیاوی شتە شەرمەزارکەرەکە'، بە شێوەیەکی ئاسایی بەو گریمانەیە ڕوون دەکرێتەوە 'کە ئایینی دواتر ویستوویەتی خۆی لە زاراوەی بەعەل کە ئێستا قێزەونە بەدوور بگرێت'. بەڵام ئەم تیۆرییە بەو سەختییە ڕووبەڕوو دەبێتەوە کە لە کڕۆنیکلدایە کە شێوەی تێکەڵکراو لەگەڵ بەعەل ڕوودەدات. لەبەر ئەوە پێشنیار کراوە کە بۆشەت ناوی بەبەردبووی خوداوەندێکی بابلی بەست بێت، بەڵام بۆ ئەم تیۆرییە، پشتیوانییەکی کەم بەردەستە. 2. ئیشبۆشەت یان ئیشبەعەل ڕەنگە خوێندنەوەی ڕاست بێت بۆ یاشۆبیام لە 1 کڕۆنیک 11:11 هتد، کە گەندەڵ کراوە بۆ یۆشێب-بەشێبەت لە 2 ساموێل 23:8. و. ف. کۆب.