یاسا
ئێستا دەزانین کە هەر شتێک یاسا بیڵێت، بەوانە دەڵێت کە لەژێر یاسادان: بۆ ئەوەی هەموو دەمێک بێدەنگ بکرێت، و هەموو جیهان لەبەردەم خودا تاوانبار بێت. بۆیە بە کردەوەکانی یاسا هیچ جەستەیەک لەبەرچاوی ئەو ڕاستودروست ناکرێت: چونکە بە یاسا زانینی گوناهە. —ڕۆما ٣:١٩-٢٠
کەس لەم مەحکومکردنە دەرەوە نییە: «هەمووان گوناهیان کردووە و لە شکۆمەندی خودا کەمترن» (ئایەتی ٢٣). پۆڵس پاشان هیوایەکی گەورە و سەرسوڕهێنەری بۆ هەموو ئەوانەی باوەڕیان هەیە زیاد کرد، وتی، «... بە خۆڕایی بە نیعمەتی ئەو ڕاستودروست کراون لە ڕێگەی کەفارەتەوە کە لە عیسای مەسیحدایە» (ئایەتی ٢٤).
یەزدان خودا یاساکەی بە موسا و گەلی ئیسرائیل دا، و ئەوانیش پێشکەشی جیهانیان کرد. بۆچی ئیسرائیل ئەم وەحییە تایبەتەی هەبوو؟ خودا بە شێوەیەکی ناوازە بەهرەمەندی کردبوون. بەڵام، ئیسرائیل نەیتوانی یاساکە بپارێزێت هەرچەندە بەهۆیەوە «زانینی گوناهە.» لەبەر ئەوەی گەلی بەهرەمەند نەیتوانی یاساکە بپارێزێت، دیارە کەس نەیدەتوانی. بۆیە دەبێت تێبگەین کە هەمووان لەبەردەم خودا تاوانبارن. پاشان دەتوانین بپرسین، بۆچی خودا هەموومان مەحکوم دەکات و ئاگادارمان دەکاتەوە کە هەموومان گوناهکارین؟
تەنها پیاوی زیندوو کە هەموو یاساکانی خودای پاراستبێت یەزدان عیسایە. ئەو لە ڕووی ئەخلاقی و ڕۆحییەوە بێ کەموکوڕییە و بۆیە توانی خۆی بەبێ پەڵە پێشکەش بە خودا بکات. ئەو مرد بۆ ئەوەی ئێمە بژین، لێمان خۆش بێت و لە سزای گوناه ڕزگارمان بکات: مردن. «کرێی گوناه مردنە؛ بەڵام دیاری خودا ژیانی هەتاهەتاییە لە ڕێگەی عیسای مەسیحی یەزدانمانەوە» (٦:٢٣).
یەزدان عیسا فەرمووی، «ئەوەی گوێ لە فەرمایشتی من دەگرێت، و باوەڕی بەوە هەیە کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە، و ناچێتە ژێر مەحکومکردن؛ بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوە» (یۆحەننا ٥:٢٤). چەند کارێکی سادەیە باوەڕهێنان بەم وشانە و بۆیە بۆ هەتاهەتایە لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕین.
جگە لەوەش، خودا ڕۆحی پیرۆزی نارد بۆ ئەوەی لە گوناه قایلمان بکات، لە گومڕابوون بمانپارێزێت و یارمەتیمان بدات ڕێگای ڕزگاری بە تەواوی تێبگەین. ڕۆحی خودا لە گوناه، ڕاستودروستی و دادگاییکردن قایلمان دەکات. هەروەها ڕێنماییمان دەکات بۆ هەموو ڕاستییەک (یۆحەننا ١٦:٧-١٥، یۆحەننا ١٤:٢٦). خودا نایەوێت کەسێک لەناو بچێت، بەڵکو هەمووان ڕزگار ببن.
زیاتریش هەیە: یاسا بە کردەوە فێرمان دەکات. پۆڵس لە نووسین بۆ گالاتییەکان، یاسای وەک ڕێبەر یان ڕاستکەرەوەی منداڵ وەسف کرد. وەشانی کینگ جەیمس ئەوە بە «مامۆستای قوتابخانە» وەرگێڕاوە (گالاتییەکان ٣:٢٤)، کە بە تایبەتی ورد نییە. وشەی یۆنانی بەکارهاتوو لەم ئایەتەدا، پێداگۆگ، لە ڕاستیدا کۆیلەیەک بوو کە کوڕەکەی دەپاراست، بەڵام لە پۆلی خوێندندا گۆچانێکی هەبوو بۆ ئەوەی سزای بدات ئەگەر سەرنجی لە وانەکانی لابدات. یاسا بەم شێوەیە لەگەڵ ئیسرائیلدا کاری دەکرد. بە هەمان شێوە، ئەگەر بینینمان بۆ یەزدان عیسا لەدەست بدەین، ڕۆحی پیرۆز بە نەرمی بەڵام بە توندی ڕاستمان دەکاتەوە.
یاسا کۆمەڵێک بنەمای ڕەهایە بۆ ستانداردە ئەخلاقییەکان. بۆ نموونە، پەرستنی بتەکان، پەرستکارەکان نزم دەکاتەوە، لە کاتێکدا پەرستنی خودای ڕاستەقینە پەرستکارەکان بەرز دەکاتەوە و شکۆمەندییان پێ دەبەخشێت. درۆکردن، فێڵکردن، چاوچنۆکی، ناپاکیی، ناگوێڕایەڵی و بێڕێزی بەرامبەر بە دایک و باوک هەموویان نزم دەکەنەوە و گەندەڵ دەکەن، و ئێمە ئەنجامەکانیان لە کۆمەڵگادا دەبینین. ئەم جۆرە شتانە زۆرجار پەیوەندییان بە چاوچنۆکی مرۆڤەوە هەیە، شکستی دایک و باوکان لە پەروەردەکردنی دروستی منداڵەکانیان، سەرلێشێواوی تەواو لە کۆمەڵگادا سەبارەت بە پەیوەندییە هاوسەرگیرییەکان و قبوڵکردنی گشتی هەموو شتێکی هەڵە. بۆ زۆر کەس، ڕاست و هەڵە، باش و خراپ مانای خۆیان لەدەست داوە.
خودا «گومڕاییەکی بەهێزی بۆ ناردوون، بۆ ئەوەی باوەڕ بە درۆکە بهێنن» (٢ تەسەلۆنیکی ٢:٩-١٢). ئەمە درۆیەکی کفرئامێزی شەیتانە – خۆی وەک خودا نیشان دەدات، و دژە مەسیحەکەی وەک مەسیحی ڕاستەقینە. ئەوە هێشتا نەهاتووە. ئەو بەڵگەی دروستکردن و هەروەها فەرمایشتی خودا ڕەت دەکاتەوە. پۆڵس نووسی: «چونکە تووڕەیی خودا لە ئاسمانەوە ئاشکرا دەکرێت دژی هەموو بێدینی و ناڕاستودروستی پیاوان ... چونکە ئەوەی دەکرێت لە خودا بناسرێت لەواندا ئاشکرایە؛ ... چونکە شتە نەبینراوەکانی ئەو لە دروستکردنی جیهانەوە بە ڕوونی دەبینرێن، بە تێگەیشتن لەو شتانەی کە دروست کراون، تەنانەت هێزی هەتاهەتایی و خوداوەندییەکەی؛ بۆیە ئەوان هیچ بیانوویان نییە» (ڕۆما ١:١٨-٢٠). بە گێڕانەوەی زەبوور ١٤، پۆڵس هەروەها نووسی: «کەس نییە تێبگات، کەس نییە بەدوای خودادا بگەڕێت. هەموویان لە ڕێگا لایانداوە، هەموویان بەیەکەوە بێسوود بوون؛ کەس نییە چاکە بکات، نەخێر، تەنانت یەکێکیش نا» (ڕۆما ٣:١١-١٥). گوناه، وەک ناگوێڕایەڵی و ڕەتکردنەوەی یاسای خودا، کاریگەری لەسەر بیرکردنەوەمان و شێوازی قسەکردنمان هەیە.
با ئامۆژگاری پۆڵس وەربگرین: «هەر شتێک ڕاست بێت، هەر شتێک ڕاستگۆ بێت، هەر شتێک دادپەروەر بێت، هەر شتێک پاک بێت، هەر شتێک خۆشەویست بێت، هەر شتێک ناوبانگی باش بێت؛ ئەگەر چاکەیەک هەبێت، و ئەگەر ستایشێک هەبێت، بیر لەم شتانە بکەنەوە» (فیلیپی ٤:٨-٩).
